Ψήφος εμπιστοσύνης στα ελληνικά αγροτικά προϊόντα

Ψήφο εμπιστοσύνης στην ελληνική παραγωγή αγροτικών προϊόντων δίνουν όλο και περισσότερες βιομηχανίες, ελληνικές και ξένες, από όλους τους κλάδους, μέσω της συμβολαιακής γεωργίας. Γαλακτοβιομηχανίες, ζυθοποιίες, βιομηχανίες τροφίμων και ποτών, καλλυντικών, ακόμα και βιοκαυσίμων, βασίζουν την παραγωγή των προϊόντων τους σε πρώτες ύλες που παράγουν έλληνες αγρότες.

Η έκρηξη των τιμών των πρώτων υλών τα τελευταία χρόνια, η μείωση της αγροτικής παραγωγής λόγω δυσμενών καιρικών φαινομένων διεθνώς, αλλά και η εγκατάλειψη του πρωτογενούς τομέα στην Ελλάδα ώθησαν μεγάλες βιομηχανίες τροφίμων, σε μια προσπάθεια να εξασφαλίσουν τις πρώτες ύλες για την παραγωγή των προϊόντων τους, να στραφούν σε απευθείας συνεργασίες με έλληνες αγρότες μέσω της συμβολαιακής γεωργίας. Υπολογίζεται ότι σήμερα περισσότερα από 900.000 στρέμματα σε όλη την Ελλάδα παράγουν από σιτηρά έως και ενεργειακά φυτά τα οποία χρησιμοποιούνται ως πρώτες ύλες από βιομηχανίες, ενώ όπως τονίζουν και οι δύο πλευρές η συμβολαιακή γεωργία και κτηνοτροφία στην Ελλάδα έχει μέλλον και μπορεί να δημιουργήσει υπεραξίες και για τους επιχειρηματίες αλλά και για τους αγρότες.

Η στροφή σε απευθείας συνεργασίες με αγροτικούς συνεταιρισμούς αλλά και μεμονωμένους αγρότες, όπως εξηγούν στελέχη της βιομηχανίας, τους προσφέρει συγκριτικά πλεονεκτήματα καθώς μπορούν να έχουν καλύτερο έλεγχο της πρώτης ύλης όσον αφορά την ποιότητα, καλύτερες τιμές, ενώ παράλληλα αποκτούν ένα σημαντικό πλεονέκτημα μάρκετινγκ στα προϊόντα τους καθώς τα παράγουν από ελληνικές πρώτες ύλες. Από την άλλη, το γεγονός ότι όλο και περισσότεροι αγρότες δένονται στο άρμα της βιομηχανίας με την υπογραφή συμβολαίων εξασφαλίζει τους αγρότες, καθώς όπως λένε γνωρίζουν εκ των προτέρων τι και πόσο θα παράγουν, για πόσα χρόνια και πόσα χρήματα θα εισπράξουν, κάνοντας έτσι καλύτερο προγραμματισμό.

Οι προβλέψεις. Από το 2005 στην παγκόσμια αγορά η κατακόρυφη αύξηση των τιμών σιτηρών, αλλά και η μείωση της παραγωγής, έκαναν ακόμα δυσκολότερα τα πράγματα για τις βιομηχανίες τροφίμων διεθνώς, ενώ οι προβλέψεις που θέλουν έως το 2025 να υπάρχει απώλεια στην παραγωγή δημητριακών και άλλων αγαθών έως και 30%, λόγω τόσο της έλλειψης νερού όσο και της αύξησης των καλλιεργειών για βιοκαύσιμα, κάνουν τη συμβολαιακή γεωργία να βρίσκεται στο προσκήνιο της ανάπτυξης του πρωτογενούς τομέα. Τα δεδομένα αυτά ωθούν αναγκαστικά τις βιομηχανίες να αναζητήσουν προμηθευτές οι οποίοι θα είναι σε θέση και τα επόμενα χρόνια να καλύψουν τις απαιτήσεις τους. Στην Ελλάδα αρκετές βιομηχανίες από τον κλάδο των τροφίμων, της ζυθοποιίας, των καλλυντικών και φαρμακευτικών προϊόντων, αλλά και των βιοκαυσίμων, έχουν συνάψει ανάλογες συμφωνίες και επεκτείνουν συνεχώς τις συνεργασίες τους εξασφαλίζοντας πρώτη ύλη για την παραγωγή τους.

«Καταφέραμε να διασφαλίσουμε ότι θα πουληθούν όλες οι ποσότητές μας, ενώ τα μέλη μας γνωρίζουν εκ των προτέρων την τιμή στην οποία θα πληρωθούν, άρα μπορούν να προγραμματίσουν καλύτερα το κόστος τους», λέει ο πρόεδρος του συνεταιρισμού ΘΕΣγάλα Θανάσης Βακάλης. Ο συνεταιρισμός ιδρύθηκε το 2011 ως επόμενη κίνηση μετά τη σύναψη συμβολαίων με τις γαλακτοβιομηχανίες Freisland, ΦΑΓΕ και Ολυμπος. Τα περίπου 80 μέλη του παράγουν 120 τόνους γάλακτος την ημέρα, και μέσω των συμβολαίων που έχει συνάψει από πέρυσι ο συνεταιρισμός με τις βιομηχανίες εισπράττουν γύρω στα 50 λεπτά το κιλό. Πρόκειται για τιμή αρκετά υψηλότερη από αυτήν που θα εισέπρατταν οι μεμονωμένοι παραγωγοί πουλώντας το γάλα τους στις βιομηχανίες. Το συμβόλαιο με τη Friesland είναι 3ετές, ενώ αυτήν την περίοδο ο συνεταιρισμός διαπραγματεύεται την ανανέωση των συμβολαίων με τη ΦΑΓΕ και τον Ολυμπο. Μάλιστα, ο ίδιος ο συνεταιρισμός έχει συνάψει σε πειραματικό στάδιο συμβόλαια με γεωργούς για την παραγωγή – σε συγκεκριμένες τιμές – 2.000 στρεμμάτων με καλαμπόκι για ζωοτροφές.

Το μοντέλο της συμβολαιακής γεωργίας δημιουργεί νέα δεδομένα για τον ελληνικό αγροτικό τομέα και τη βιομηχανία, με προφανή οφέλη και για τις δύο πλευρές. Οι αγρότες, πριν ακόμη σπείρουν τα χωράφια τους, θα γνωρίζουν σε ποιες τιμές θα πουλήσουν το προϊόν τους, αλλά και ότι θα υπάρξει πλήρης απορρόφηση της παραγωγής τους, χωρίς ταυτόχρονα να φοβούνται τον ανταγωνισμό από τα φθηνά προϊόντα εισαγωγής, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις βρίσκουν και όχημα τις συνεργαζόμενες εταιρείες για την προώθηση του προϊόντος στο εξωτερικό. Ετσι, σε περισσότερες από 15 χώρες στον κόσμο διατίθεται το ελληνικό σαφράν μέσω της εταιρείας Κορρές και της σειράς ροφημάτων με κρόκο Κοζάνης. Πριν από λίγα χρόνια η ελληνική εταιρεία φυτικών καλλυντικών και ο αναγκαστικός συνεταιρισμός κροκοπαραγωγών Κοζάνης δημιούργησαν την εταιρεία Προϊόντα Κρόκος Κοζάνης (κατά 55% του συνεταιρισμού και κατά 45% της Κορρές), που σήμερα πουλά τα προϊόντα της σε πάνω από 2.500 σημεία σε όλο τον κόσμο. Σήμερα η εταιρεία βάζει πλώρη για την Κίνα και τη Σαουδική Αραβία, όπου σχεδιάζει να διαθέσει ροφήματα κρόκου – γνωστού ως σαφράν – με γεύσεις μέντας, λεμονιού και μελιού, φασκόμηλου και λουίζας, πράσινου και μαύρου τσαγιού, καθώς και άλλων βοτάνων. «Χάρη στη συνεργασία με την εταιρεία Κορρές τα προϊόντα μας έγιναν γνωστά διεθνώς, και όχι μόνο εξασφαλίζουν ένα καλό εισόδημα σε περισσότερες από 1.000 οικογένειες σε 20 χωριά της περιοχής, αλλά όλο και περισσότεροι νέοι άνθρωποι εκφράζουν ενδιαφέρον να ασχοληθούν με τον κρόκο», λέει ο πρόεδρος του Συνεταιρισμού Κροκοπαραγωγών Κοζάνης Νίκος Πατσιούρας. Το ενδιαφέρον των Κινέζων, όπως άλλωστε και των υφιστάμενων πελατών της εταιρείας (Ρωσία, Γερμανία, Γαλλία, Βρετανία, οι κυριότερες αγορές), είναι τόσο για φαρμακευτικούς όσο και γαστρονομικούς λόγους. Το επόμενο βήμα για την εταιρεία είναι ο σχεδιασμός και η προώθηση νέων προϊόντων, όπως τα αναψυκτικά με κρόκο, προσθέτει.

Και οι καλλιεργητές ροδιών όμως έχουν επιτύχει μέσω της συμβολαιακής γεωργίας την προώθηση των προϊόντων τους. Καλλιεργητές από τη Ροδόπη, το Κιλκίς, την Πέλλα και τη Δράμα σε συνεργασία με ελληνικές αλλά και ξένες εταιρείες από το Ισραήλ, τη Ρωσία, ακόμα και την Αγγλία έχουν προχωρήσει σε συνεργασία επιτυγχάνοντας καλύτερες τιμές και εξασφαλισμένη απορρόφηση της παραγωγής τους. Προς την ίδια κατεύθυνση έχουν κινηθεί και παραγωγείς οσπρίων, αρωματικών φυτών, ακόμα και εκτροφείς σαλιγκαριών και ενεργειακών φυτών. «Εχουμε συνεργασίες συμβολαιακής γεωργίας με 200 παραγωγούς της Ξάνθης για την προμήθεια τσαγιού του βουνού, το οποίο αποτελεί πρώτη ύλη για κρύο τσάι που παράγει η εταιρεία μας με την ονομασία “Tuvunu”» λέει ο πρόεδρος της Ζυθοποιίας Μακεδονίας Θράκης Δημήτρης Πολιτόπουλος, ο οποίος επισημαίνει ότι οι συμφωνίες αυτές προσφέρουν μεταξύ άλλων σημαντικά οφέλη και για τις τοπικές κοινωνίες των περιοχών στις οποίες βρίσκονται οι παραγωγοί.