Τρομάζουν τα κόκκινα δάνεια της Ισπανίας

Τα ανησυχητικά στοιχεία για τις ισπανικές τράπεζες και οι δηλώσεις του γερμανού τραπεζίτη της ΕΚΤ Γενς Βάιντμαν πυροδότησαν εκ νέου τους φόβους ότι η Μαδρίτη θα είναι το επόμενο θύμα της πολύμορφης οικονομικής κρίσης στην ευρωζώνη. Χαρακτηριστικό είναι το δημοσίευμα του πρακτορείου Reuters το οποίο, επικαλούμενο αναλυτές, ανέφερε ότι «το ερώτημα δεν είναι το αν αλλά το πότε θα ζητήσει η Ισπανία δάνειο από τον ευρωπαϊκό μηχανισμό». Οι ανησυχίες αυτές προκάλεσαν βουτιά στα χρηματιστήρια, ιδιαίτερα στη Μαδρίτη και στο Μιλάνο (περισσότερα στη σελίδα 13).

Ο Πρωθυπουργός της χώρας Μαριάνο Ραχόι μπορεί να έχει λάβει απεχθή μέτρα λιτότητας, σε συνέχεια όσων είχε λάβει ο Σοσιαλιστής προκάτοχός του Χοσέ Θαπατέρο, όμως η κρίση βαθαίνει στην ιβηρική χώρα με άμεσο αντίκτυπο στο κόστος δανεισμού το οποίο κυμαίνεται στο 6%.

«Ουδέν πρόβλημα» όμως για τον Γενς Βάιντμαν. Ο γερμανός τραπεζίτης και μέλος του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ δήλωσε ότι «δεν έρχεται το τέλος του κόσμου αν το επιτόκιο δανεισμού μιας χώρας φτάσει στο 6%». Οπως είπε στο Reuters ο Βάιντμαν, η Μαδρίτη πρέπει να αντιμετωπίσει την άνοδο στο κόστος δανεισμού σαν κίνητρο να αντιμετωπίσει τα οικονομικά της προβλήματα και όχι να περιμένει από την ΕΚΤ να τη βοηθήσει αγοράζοντας εκείνη τα ομόλογά της. Οι δηλώσεις του διέλυσαν αμέσως το κλίμα αισιοδοξίας που προσπάθησε να καλλιεργήσει ο συμπατριώτης του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε. Ο υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας τόνισε ότι «δεν θα πρέπει να συγχέονται διαφορετικές περιπτώσεις» προβλέποντας ότι η Ισπανία δεν θα χρειαστεί πακέτο στήριξης όπως η Ελλάδα.

Ωστόσο η Τράπεζα της Ισπανίας έστειλε χθες νέο σήμα συναγερμού ανακοινώνοντας τα στοιχεία για τα προβληματικά δάνεια που συνεχίζουν να συσσωρεύουν οι ισπανικές τράπεζες. Η κεντρική τράπεζα της χώρας ανακοίνωσε ότι σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία (Φεβρουάριος 2012) τα δάνεια που βρίσκονται στο κόκκινο ξεπερνούν πλέον τα 143 δισ. ευρώ καταγράφοντας αύξηση 110% σε ετήσια βάση. Πρόκειται για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια τα οποία αδυνατούν να εξοφλήσουν οι δανειολήπτες καθώς η ανεργία καλπάζει και το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα των Ισπανών έχει μειωθεί από τα αλλεπάλληλα μέτρα λιτότητας των δύο τελευταίων ετών. Το ποσοστό αυτών των δανείων έχει εκτιναχθεί στο 8,16%, δηλαδή στο υψηλότερο επίπεδο μετά το 1994.

Ο κίνδυνος για το εύθραυστο τραπεζικό σύστημα της Ισπανίας είναι διπλός. Πρώτον διότι το σύνολο των οικονομικών αναλυτών προβλέπει περαιτέρω αύξηση των προβληματικών δανείων καθώς η χώρα βυθίζεται ξανά σε ύφεση. Η Τράπεζα της Ισπανίας ανακοίνωσε την περασμένη Δευτέρα ότι η οικονομία «αντιμετωπίζει μια εξαιρετική κατάσταση» καθώς ήδη από το τελευταίο τρίμηνο του 2011 ο ρυθμός ανάπτυξης βρίσκεται σε αρνητικό επίπεδο «με μόνη θετική συνεισφορά στο ΑΕΠ τις εξαγωγές».

Εκτός από την ύφεση ο δεύτερος φόβος για το χρηματοπιστωτικό σύστημα είναι η κατάσταση της αγοράς κατοικίας. Ο κεντρικός τραπεζίτης της χώρας Μιγκέλ Ανχελ Φερνάντεθ Ορντόνιεθ δήλωσε ότι οι τράπεζες έχουν επωμισθεί, ως εγγύηση σε προβληματικά δάνεια, ακίνητα αξίας 176 δισ. ευρώ τα οποία χάνουν την αξία τους λόγω της πτώσης των τιμών. Επίσης το 21% των πιστώσεων αξίας 300 δισ. ευρώ που έχουν δοθεί σε κατασκευαστές κατατάσσονται στα προβληματικά και αποτελούν ακόμα μια νάρκη στα θεμέλια του συστήματος.