Σίγησε η φωνή της εθνικής μας μοναξιάς
Ατόφιος. Σταράτος. Λαϊκός τραγουδιστής με κεφαλαία γράμματα.
Ο Δημήτρης Μητροπάνος που «έφυγε» χθες, με την πορεία του και τη στάση ζωής του, υπήρξε ο τελευταίος των Μοϊκανών του λαϊκού μας τραγουδιού
Ο Δημήτρης Μητροπάνος γεννήθηκε στην Αγία Μονή Τρικάλων τον Απρίλη του 1948 από φτωχή οικογένεια, έπαιζε μπάλα στον Αρη Αγίας Μονής και συμμετείχε σε χορωδία στην εκκλησία του χωριού.
Από ένα τρανζιστοράκι του θείου του άκουσε για πρώτη φορά λαϊκούς τραγουδιστές ενώ σε μια από τις κατασκηνώσεις τα καλοκαίρια στην Ελάτη τον πρωτάκουσε ο Απόστολος Καλδάρας. Κι αυτό, αφού υπεύθυνος της κατασκήνωσης ήταν ο στιχουργός Γιώργος Σαμολαδάς. Ετσι ο μικρός από τα Τρίκαλα άκουσε τα πρώτα ζεστά λόγια – αν και δεν σκεφτόταν ακόμη σοβαρά το τραγούδι.
Δύσκολα χρόνια τότε. Εργάστηκε ως γκαρσόνι στο εστιατόριο του θείου, σε οικοδομές και αλλού ενώ παράλληλα είχε συνηθίσει στις εισβολές της Αστυνομίας στο σπίτι του.
Αιτία, τα αριστερά φρονήματα της οικογένειάς του.
Σε εκείνα τα μετεμφυλιακά χρόνια διαμορφώθηκε και η δική του κοινωνική συνείδηση, στα δεκατρία του επισκέφθηκε τα γραφεία του ΚΚΕ και ρωτούσε όλο δίψα για τις «απαγορευμένες ιδέες», τις ιδέες της Αριστεράς τις οποίες κράτησε μέχρι τέλους – μάλιστα δεν αρνιόταν να τραγουδάει στα Φεστιβάλ της ΚΝΕ-Οδηγητή.
Το 1964 συνεχίζει το σχολείο στην Αθήνα, όπου και κατεβαίνει με τον αριστερό θείο του (λόγω αποβολών από το σχολείο στα Τρίκαλα). Τότε εντάσσεται στη Νεολαία Λαμπράκη. Λίγο αργότερα ο πρώτος που τον παροτρύνει να βγει στο τραγούδι είναι ο Στέλιος Καζαντζίδης αφού μέσω του θείου του ο νεαρός από τα Τρίκαλα πηγαίνει στο σπίτι τού κορυφαίου τραγουδιστή, στην οδό Κνωσού. Εναν μήνα μετά πήγε στην Κολούμπια αφού στο Πλακιώτικο Σαλόνι τον άκουσε ο μεγάλος ήρωάς του, ο Γρηγόρης Μπιθικώτσης.
Στα στούντιο της Κολούμπια τον ακούει ο Γιώργος Ζαμπέτας – ο Μητροπάνος ήταν μόλις 18 και τελείωνε τη στρατιωτική θητεία του – και τον παίρνει μαζί του στα Ξημερώματα.
Ετσι του ανοίγει τον δρόμο στο τραγούδι. «Μόνο για τις γκόμενες μαλώναμε με τον Ζαμπέτα» έλεγε ο Μητροπάνος που μέχρι τέλους αναγνώριζε τη βοήθεια του συνθέτη.
Το 1966 συμμετέχει σε συναυλίες με τον Μίκη αναπληρώνοντας τον Μπιθικώτση. Μάλιστα στο Θέατρο Παλλάς στη Θεσσαλονίκη ήταν η πρώτη συναυλία όπου ο Μητροπάνος μετέχει και λέει δύο τραγούδια από το «Αξιον εστί» αλλά και από τον «Επιτάφιο».
Εκείνον τον χειμώνα δεν θα μπορούσε να λείπει από τις μπουάτ. Συνεργάζεται στις Εσπερίδες με τον Γιάννη Αργύρη, μένει στην Πλατεία Αμερικής (συχνά πάει με τα πόδια σπίτι) και ακόμη πιο συχνά περνάει για εξακρίβωση από την Ασφάλεια.
Εναν χρόνο μετά γράφει το πρώτο 45άρι με τον Ζαμπέτα. Εδώ είναι η περίφημη «Θεσσαλονίκη» (πολλοί μάλιστα νομίζουν πως κατάγεται από τη Θεσσαλονίκη λόγω της ερμηνείας). Μια άγνωστη λεπτομέρεια είναι πως είχε προηγηθεί ένα 45άρι σε μουσική Βασίλη Κουμπή και στίχους του Δημήτρη Ιατρόπουλου με τον τίτλο «Χαμένη Πασχαλιά» που όμως απαγορεύτηκε από τη χούντα.
Με τις πρώτες επιτυχίες με τον Ζαμπέτα και τη δουλειά στα πρώτα κέντρα, ο Μητροπάνος εγκαταλείπει τα όνειρα για σπουδές αρχιτεκτονικής και αφοσιώνεται στο τραγούδι.
Το 1968 συνεργάζεται με τη Μαρινέλλα στο μαγαζί Παλιά Αθήνα της Πλάκας και γνωρίζει τον συνθέτη Σπύρο Παπαβασιλείου. Εναν δημιουργό που μαζί με τον Μούτση και τον Μουσαφίρη διαμορφώνουν την πρώιμη ταυτότητα του τραγουδιστή τη δεκαετία του 70-80.
Το 1971 πηγαίνει φαντάρος και λόγω των φρονημάτων του απολύεται από την Αλεξανδρούπολη. Αυτή όμως είναι η χρονιά που του αλλάζει τη ζωή αφού σε μια γιορτή του Στρατού στη Θεσσαλονίκη ο συνθέτης Δήμος Μούτσης τού προτείνει να ερμηνεύσει τον δίσκο «Αγιος Φεβρουάριος» σε στίχους του Μάνου Ελευθερίου.
«Δεν θύμιζε κανέναν η φωνή του. Αρσενικός. Δύσκολος να βρεθεί ο τρόπος ερμηνείας του σε λυρικούς τραγουδιστές» σημειώνει στα «ΝΕΑ» ο Μάνος Ελευθερίου που επίσης υπήρξε φίλος τού Μητροπάνου. «Πήγαινε μόνος στο σούπερ μάρκετ, στο μανάβικο. Απλός και ατόφιος» συμπληρώνει ο δημιουργός.
Ο «Αγιος Φεβρουάριος» σημειώνει επιτυχία, γίνονται σουξέ το «Αλλος για Χίο τράβηξε» και το «Ο Χάρος βγήκε παγανιά» μεταξύ άλλων) ενώ μετά το τέλος της στρατιωτικής του θητείας ηχογραφεί τον «Δρόμο για τα Κύθηρα» των Κατσαρού – Λυμπερόπουλου.