«Του λέγανε “γίνε καθηγητής”, μα αυτός ρίσκαρε»
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
3 λεπτά Γνωρίστηκαν χορεύοντας σε ένα παραδοσιακό γλέντι, στην Ελούντα. Ο Μανούσος σπούδασε χημικός στο Ηράκλειο, έκανε μεταπτυχιακό στη Διοίκηση Επιχειρήσεων και έφυγε στη Γαλλία, όπου έμαθε την τέχνη της απόσταξης βοτάνων. Η Κάλλια σπούδασε Γερμανική Φιλολογία. Το 2008 άνοιξαν την εταιρεία Βioaroma. Αγοράζουν και καλλιεργούν βότανα, τα αποστάζουν και παράγουν κρέμες, αλοιφές, σαπούνια, αιθέρια έλαια.
Το πωλητήριό τους είναι στριμωγμένο σε μια γωνιά και σε όλο τον υπόλοιπο χώρο έχουν στήσει έκθεση κρητικών βοτάνων. Εργαλεία, δείγματα φυτών, φωτογραφίες, χάρτες, πληροφορίες, όλα στα ελληνικά και τα αγγλικά. «Τον χειμώνα έρχονται σχολεία», θα μου πει η Κάλλια, «το καλοκαίρι τουρίστες».
Ξενάγησέ με λίγο στους θησαυρούς σας. Τι είναι αυτό, ρίγανη;
Ναι. Την τρίβουμε και άμα μας αγαπήσει, όπως λέω και στα παιδάκια που έρχονται, μας δίνει το άρωμά της. Θέλει και αυτή λίγη τρυφερότητα. Δίπλα είναι η δάφνη. Το δαφνόλαδο είναι η καλύτερη μάσκα μαλλιών. Ωραίο μυστικό. Χαρούπια. Το σιρόπι του χαρουπιού, το χαρουπόμελο, περιέχει τρεις φορές περισσότερο ασβέστιο από το γάλα.
Ετοιμάζεστε να αποστάξετε δίκταμο;
Ναι, έρωντα. Είναι από μόνος του ένα φαρμακείο. Αν χτυπήσουμε, βάζουμε στην πληγή ένα φυλλαράκι, το πιέζουμε και η πληγή κλείνει.
Γιατί στην Κρήτη το λένε έρωντα;
Ισως γιατί χρειάζονται του έρωτα τα πάθη για να το μαζέψεις. Οι «ερωντάδες» δενόντουσαν με σχοινιά και κατέβαιναν σε γκρεμνούς. Είχε σκοτωθεί πολύς κόσμος για χάρη του. Εχει όμως και αφροδισιακές ιδιότητες, ίσως και από εκεί να προήλθε η ονομασία του. Στου Ψηλορείτη τσι γκρεμούς, ο έρωντας φυτρώνει, το πίνει ο νιος και ξαρρωστεί κι ο γέρος ξανανιώνει.
Τώρα πια βέβαια καλλιεργείται,
δεν είναι μόνο στους γκρεμνούς.
Ναι εμείς κάνουμε βιολογικές καλλιέργειες. Δες τον όμως. Εχει πάνω το λουλουδάκι του, πράγμα σπάνιο για καλλιεργήσιμο. Δηλαδή, προσεγγίζει κατά πολύ το άγριο. Και αυτό σημαίνει ότι θα δώσει πολύ καλής ποιότητας αιθέριο έλαιο.
Τον τελευταίο καιρό πάντως τείνουν να γίνουν μόδα οι κρέμες από βότανα.
Μέχρι να ασχοληθεί ο Μανούσος και κάποιοι άλλοι νέοι, στα «χωριά του έρωντα» μάζευαν το δίκταμο και το πουλούσαν χύμα στο εξωτερικό σε πολύ χαμηλές τιμές. Τα τελευταία χρόνια πήγαινε στην Ιταλία για το μαρτίνι.
Αλλο βότανο που να ξεχωρίζεις;
Ο αλάδανος είναι επίσης σημαντικό και σπάνιο βότανο. Ηταν για αιώνες το μυστικό των γυναικών της Κρήτης, το φάρμακο για τις ρυτίδες. Ιούλιο με την πολλή ζέστη ο αλάδανος βγάζει μια ρητίνη, κάτι σαν δάκρυ. Στα παλιά τα χρόνια κόλλαγε πάνω στα πρόβατα. Σήμερα τον συλλέγουν με δερμάτινες λουρίδες.
Πώς αποφασίσατε να ασχοληθείτε με τα βότανα;
Ο Μανούσος το ξεκίνησε. Και στην αρχή κανείς δεν τον εμπιστευόταν. Του έλεγαν: «Τι παιδεύεσαι; Χημικός είσαι. Θα κάνεις δυο – τρία, μαθήματα σε παιδάκια, θα ζήσετε». Αυτός όμως ρίσκαρε. Και με τη βοήθεια του Θεού όλα έρχονται.
Τις συνταγές πού τις βρήκατε για να κάνετε τις κρέμες;
Ακούσαμε τις γιαγιάδες και αξιοποιήσαμε αρχαιολογικές μελέτες για τους μινωίτες αρωματοποιούς. Στο ανάκτορο της Ζάκρου στη Σητεία βρέθηκαν αγγεία με υπολείμματα κρεμών και αλοιφών. Μελισσοκέρι, δίκταμο, αλάδανος, ρετσίνι, ίριδα. Ενα προϊστορικό εργαστήρι καλλυντικών, 2000 προ Χριστού.
Από τότε είχαν οι γυναίκες μυστικά ομορφιάς.
Οι Μινωίτισσες, είναι γνωστό ότι ήταν οι πιο όμορφες γυναίκες. Το βλέπουμε και στις τοιχογραφίες. Οι Μινωίτες ήταν από τους πρώτους παραγωγούς καλλυντικών. Εκαναν εξαγωγές στην Αίγυπτο. Εδιναν δηλαδή στις γυναίκες τους αλλά και στην Κλεοπάτρα.
Οι δικές σας εξαγωγές πώς πάνε;
Προσπαθούμε. Οι τουρίστες που έρχονται τα καλοκαίρια στην περιοχή μπαίνουν σε αυτή τη φιλοσοφία, του φαρμακείου της φύσης.
Google news
