Τα αντίγραφα συναγωνίζονται σε τιμές τα πρωτότυπα στην Ελλάδα

Παγκόσμια πατέντα είχε… επιτύχει η Ελλάδα σε ό,τι αφορά την τιμή των γενοσήμων. Σε αντίθεση με την Ευρώπη και τις ΗΠΑ, όπου τα αντίγραφα φαρμάκων διατίθενται σε πολύ χαμηλές τιμές, στη χώρα μας το κόστος των γενοσήμων συναγωνιζόταν ακόμη και τις τιμές πρωτότυπων φαρμάκων που είχε λήξει η πατέντα τους.

Συνεπώς επί δεκαετίες τα γενόσημα είχαν το δικό τους σταθερό μερίδιο στη διόγκωση της φαρμακευτικής δαπάνης στην Ελλάδα, αφού οι τιμές τους ήταν ακόμη και δεκαπλάσιες σε σχέση με το εξωτερικό.

Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η σπατάλη εξαιτίας των τσουχτερών τιμών των πρωτοτύπων όταν έληγε η πατέντα τους, καθώς η τιμή τους μειωνόταν μόλις κατά 20%. Ετσι, για παράδειγμα, ένα φάρμακο έπεφτε από τα 100 ευρώ στα 80 ευρώ, όταν στο εξωτερικό η αντίστοιχη τιμή έπεφτε ακόμη και κατά 80%, ανάλογα με τη δομή της αγοράς και τον οργανισμό.

ΜΑΥΡΗ ΤΡΥΠΑ. Οι οικονομολόγοι της Υγείας επιμένουν πάντως ότι η εφαρμογή του νέου νόμου του υπουργείου Υγείας θα συμβάλει σημαντικά στη συρρίκνωση της μαύρης τρύπας των ασφαλιστικών ταμείων.

Και προσθέτουν ότι ο «καβγάς» που έχει ξεσπάσει εξηγείται, μεταξύ άλλων, και από το γεγονός ότι αλλάζει ο χάρτης της διαδρομής των 3,2 δισ. ευρώ – δηλαδή του προϋπολογισμού για την ετήσια ασφαλιστική φαρμακευτική δαπάνη.

Και αυτό γιατί οι μνημονιακές υποχρεώσεις της χώρας μας είναι δεσμευτικές για την επιθετική προώθηση των γενοσήμων, έτσι ώστε εντός μιας διετίας η κατανάλωσή τους στην Ελλάδα να φθάσει στο 50% – όσο δηλαδή είναι και ο μέσος όρος της ΕΕ -, όταν σήμερα δεν ξεπερνά το 18%.

Εξίσου σημαντική παράμετρος, ωστόσο, σύμφωνα με τους ειδικούς, είναι και ο νέος τρόπος τιμολόγησης των φαρμάκων (πρωτοτύπων που έχει λήξει η πατέντα τους και γενοσήμων), ο οποίος «ψαλιδίζει» δραστικά το κόστος τους.

ΠΕΡΙΣΤΟΛΗ ΔΑΠΑΝΩΝ. Ειδικότερα, η μείωση της τιμής των γενοσήμων στο 40% του κόστους του πρωτοτύπου και των φαρμάκων που χάνουν την πατέντα τους στο 50% θα οδηγήσει, σύμφωνα με τους ειδικούς, στην περιστολή της φαρμακευτικής δαπάνης – δεδομένου μάλιστα ότι η κατανάλωση των δύο αυτών κατηγοριών στη χώρα μας αγγίζει το 43%.

«Το παλαιό σύστημα ήταν άκρως προβληματικό και μοναδικό σε παγκόσμιο επίπεδο, καθώς δεν έδινε κίνητρα για εξοικονόμηση πόρων, ενώ παράλληλα λειτουργούσε εις βάρος των ασφαλιστικών ταμείων και του Δημοσίου», λέει στα «ΝΕΑ» ο καθηγητής Οργάνωσης και Διοίκησης Υπηρεσιών Υγείας και διευθυντής του αντίστοιχου τομέα στην Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Νίκος Μανιαδάκης.

Και αυτό γιατί το γενόσημο φάρμακο δεν ήταν ποτέ φθηνό στη χώρα μας. «Σύμφωνα με την προηγούμενη νομοθεσία, όταν έληγε η πατέντα ενός πρωτοτύπου, η τιμή του έπεφτε στο 80% της αρχικής. Αντίστοιχη όμως ήταν και η τιμή του γενοσήμου, με αποτέλεσμα να μην έχει κίνητρο ο γιατρός να συνταγογραφεί αντίγραφα», προσθέτει.

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ. Ενδεικτική είναι η περίπτωση ευρέως διαδεδομένου (τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρώπη) σκευάσματος για τη μείωση της χοληστερόλης. Προτού λήξει η πατέντα του (στις αρχές του 2010) οι ετήσιες πωλήσεις του συγκεκριμένου φαρμάκου στη χώρα μας έφθαναν στα 6.136.000 τεμάχια. Μέσα σε μόλις 12 μήνες κυκλοφόρησαν στην αγορά 24 αντίγραφά του. Τι μερίδιο της «πίτας» κάλυψαν; Συνολικά πωλήθηκαν μόλις 589.000 σκευάσματα σε έναν χρόνο. Την ίδια χρονιά διακινήθηκαν 6,7 εκατομμύρια τεμάχια του μέχρι πρότινος πρωτότυπου.

Οσο για την τιμή τους ήταν σχεδόν η ίδια: το σκεύασμα του οποίου είχε λήξει η πατέντα κόστιζε 10,47 ευρώ (συσκευασία με 10 χάπια), ενώ τα αντίγραφά του κόστιζαν 18,42 ευρώ (συσκευασία με 28 χάπια).

Αντίθετα, τα γενόσημα είναι ιδιαίτερα φτηνά στην Ευρώπη. Το παράδειγμα φαρμάκου για τον στομαχόπονο είναι χαρακτηριστικό: αντίγραφο που κυκλοφόρησε το 2009 στην Ελλάδα πωλούνταν προς 32 ευρώ. Το ίδιο γενόσημο οι Ισπανοί το προμηθεύονταν από τα φαρμακεία προς μόλις 3,44 ευρώ.

Τα παραδείγματα αυτά δείχνουν τη στρεβλή κατάσταση που είχε δημιουργηθεί στην Ελλάδα, υπογραμμίζει από την πλευρά του ο Ανδρέας Γαλανόπουλος, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Συνεταιρισμών Φαρμακοποιών Ελλάδας, προσθέτοντας ότι «τα νέα μέτρα κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση».