Υπόγεια ρεύματα στο στράτευμα

«Πάνο, τον νου σου στο στράτευμα…». Το είχε πει ο Γιώργος Παπανδρέου στον Πάνο Μπεγλίτη στο τέλος του καλοκαιριούς. Η ανησυχία του Παπανδρέου για τη δημοκρατική ομαλότητα έφθασε ως το G20 των Καννών. Την εξέφρασε, στο πλαίσιο της επιχειρηματολογίας του για το δημοψήφισμα, στο δείπνο με Μέρκελ, Σαρκοζί, Μπαρόζο, Ρόμπαϊ και σία. Κατά τα γαλλικά ΜΜΕ, ο Παπανδρέου μίλησε ακόμη και για πραξικόπημα.

Ούτως ή άλλως, το ιταμό περιστατικό ανήμερα τη 17η Νοεμβρίου στη Σχολή Ευελπίδων, εγγράφεται σε μια σειρά συμβάντων που πάει αρκετά πίσω από χρονολογική άποψη. Ηδη από το καλοκαίρι του 2011 η κυβέρνηση θέλει να προωθήσει τις κρίσεις της ηγεσίας του στρατεύματος. Προτεραιότητα είναι να σπάσει το λεγόμενο «σύστημα Φράγκου». Ο τότε αρχηγός ΓΕΣ έχει πάει στη θέση αυτή με κρίσεις που έκανε, παραμονές εκλογών, το καλοκαίρι του 2009 η κυβέρνηση Κώστα Καραμανλή. Υπουργός τότε ο Ευάγγελος Μεϊμαράκης.

Ο Φράγκος θεωρείται αξιωματικός με παρελθόν που πηγαίνει πίσω στην Ευελπίδων την περίοδο πριν από το 1974. Επηρεάζει έναν αστερισμό αξιωματικών, αρχής γενομένης από αντιστρατήγους των ειδικών δυνάμεων. Ως υπουργός Εθνικής Αμυνας ο Βενιζέλος δεν αποφασίζει τη μετακίνησή του. Αυτή γίνεται τελικά με υπουργό τον Μπεγλίτη. Οι κρίσεις πραγματοποιούνται την 1η Νοεμβρίου, πριν από το Υπουργικό Συμβούλιο που έχει ως θέμα το δημοψήφισμα. Εχει προηγηθεί εκτεταμένη συνεννόηση Μπεγλίτη – Παπανδρέου, ενώ δίνεται έμφαση σε τοποθέτηση στην ηγεσία του στρατεύματος για πρώτη φορά αξιωματικών που φοίτησαν στη Σχολή Ευελπίδων μετά το 1974. Ανεπισήμως, η κυβέρνηση «θέλει να ξεδοντιάσει το σύστημα Φράγκου».

Η ΕΙΣΒΟΛΗ. Η πρόθεση αυτή έχει ενταθεί από δύο γεγονότα. Το ένα είναι η κόντρα των αποστράτων με το υπουργείο Αμυνας. Αφορμή οι περικοπές συντάξεων και μισθών. Παρ’ όλα αυτά, η «εισβολή» στο Πεντάγωνο και η υπόνοια ότι υπάρχει «δάκτυλος από μέσα» που τη διευκολύνει επιβεβαιώνουν την αίσθηση ότι υφίσταται μια κλίκα μέσα στον Στρατό Ξηράς που λειτουργεί ως «κράτος εν κράτει». Δηλαδή ως παρακράτος. Μια κλίκα που κάνει επίσης πολιτικό παιχνίδι στο δεξιό άκρο του πολιτικού φάσματος. Ολα αυτά ενώ η ΝΔ καλύπτει πλήρως τους αποστράτους και το γραφείο υπουργού δέχεται απειλητικά τηλεφωνήματα ακροδεξιάς προέλευσης. Το τριήμερο Μπεγλίτη στη Θεσσαλονίκη και η ματαίωση της παρέλασης της 28ης Οκτωβρίου απλώς επιτείνουν αυτή την εντύπωση. Το ίδιο και η επιλογή κάποιων φοιτητών της Σχολής Στρατιωτικών Σωμάτων να «παρελάσουν» επιστρέφοντας στα πούλμαν, τραγουδώντας συνθήματα κατά των Σκοπίων – ενώ έχει βγει διαταγή ματαίωσης της παρέλασης λόγω των επεισοδίων.

Το περιστατικό στη Σχολή Ευελπίδων στις 17 Νοεμβρίου εμφανίζει ξανά κάποιους να κλείνουν πόρτες, όπως κάποιοι τις άνοιξαν στο Πεντάγωνο για να μπουν οι απόστρατοι. Τα ονοματεπώνυμα των εμπλεκομένων δεν είναι άγνωστα. Ο ταξίαρχος πατέρας του καθαιρεθέντος αρχηγού Φαραντάτου ήταν και αυτός σε τροχιά αποστράτευσης. Ούτως ή άλλως, η κυβέρνηση Παπανδρέου έκλεισε τον κύκλο της παραδίδοντας τη σκυτάλη στη διακυβέρνηση Παπαδήμου. Ο Δημήτρης Αβραμόπουλος πήρε απόσταση από τη δήλωση της ΝΔ ότι θα αναστρέψει τις κρίσεις της 1ης Νοεμβρίου και διατήρησε την ηγεσία του στρατεύματος στη θέση της. Στο θέμα της Σχολής Ευελπίδων το υπουργείο Αμυνας κινήθηκε σύμφωνα με τις πειθαρχικές διαδικασίες. Μένει όμως να φανεί πότε θα γίνουν οι βουλευτικές εκλογές και ποια θα είναι η επόμενη κυβέρνηση. Εκεί θα γραφτεί είτε το επόμενο κεφάλαιο είτε ο επίλογος μιας παράξενης φάσης στην ιστορία των Ενόπλων Δυνάμεων.