Ο Κύκνος που έζησε τον εφιάλτη του Στάλιν

«Οποια στιγµή και να κοιτάξω προς τα πίσω τη ζωή των παιδικών µου χρόνων όλα καταλήγουν στην πολιτική και στον τρόµο του Στάλιν». Η φράση αυτή θα µπορούσε να είναι ο τίτλος ζωήςτης ΜάγιαΠλισέτσκαγια. Της θρυλικής µπαλαρίνας µε την ασίγαστη θέληση και το φυσικό ταλέντο η οποία τις προσεχείς ώρεςθα σταθεί στη σκηνή του Μεγάρου Μουσικής για το µεγάλο γκαλά που γίνεται προς τιµήν της. Και στα 86 τηςθα διαψεύσει τον νόµο της βαρύτητας, ερµηνεύοντας τη χορογραφία «Ave Maya» που δηµιούργησε για εκείνη ο Μορίς Μπεζάρ.

Σε µια εποχή κατά την οποία οι συνθήκες µάς υποβάλλουν σε ψυχική δοκιµασία,η ιστορίατης ξεχωριστής προσωπικότητάς της δίνει το µέτρο για την υπέρβαση των ορίων. Ηταν έντεκα χρονών όταν το σοβιετικό καθεστώςσυνέλαβε καιφυλάκισε τον πατέρα της, τον οποίο λάτρευε.

Το τι απέγινε, το έµαθε ύστερα από πολλά χρόνια καθώς ήταν αγνοούµενος και µόλις λίγο πριν αρχίσει να γράφει το πρώτο της βιβλίο, στις αρχές του ‘90, έλαβε επίσηµη διαβεβαίωση ότι ο πατέρας της εστάλη σε εκτελεστικό απόσπασµα. Η µητέρα της επίσης που είχε συλληφθεί και σταλεί σε γκουλάγκ, παρέµεινε γιακάποιο χρονικό διάστηµα στο σοβιετικό στρατόπεδο των εχθρών τουλαού στοΚαζαχστάν για τον απλό λόγο ότι ήταν η σύζυγος του Μικαΐλ Πλισέτσκι.

Ετσι η Πλισέτσκαγια ανατράφηκε από τηνοικογένειατης αδελφής τής µητέρας της έως το 1941 που η µητέρα της αφέθηκε ελεύθερη. Και κάτω από αυτές τις περιστάσεις η µικρή Μάγια άρχισε να θεωρεί τον κοµµουνισµό ανοησία, στη διάρκεια του οποίου η κοινωνία αναγκάστηκε να παραγάγει ψεύδη προκειµένου να επιβιώσει. «Ενώτώρα σου δίνουν βραβεία για τους ίδιους λόγους πουστο παρελθόν σε εκτελούσαν» σχολιάζει στο βιβλίο της «Εγώ, η Μάγια Πλιτσέσκαγια» που κυκλοφόρησε στη Ρωσία το 1994. Από την πρώτη στιγµή που εντάχθηκε στο σχήµατου Μπαλέτου Μπολσόι το1943 µπήκεστο στόχαστρο εξαιτίας τουεπαναστατικού της χαρακτήρα καιτης έλλειψης ενδιαφέροντος από την πλευρά της για τα ζητήµατα του Κόµµατος. Η ζωή της έγινε εφιαλτική. Αν και ήταν η πολυβραβευµένη πρίµα µπαλαρίνα της Σοβιετικής Ενωσης, είχε υποστεί συνεχείς ενοχλήσεις από τους συναδέλφους της και από τους αξιωµατούχους του Κόµµατος που δεν της επέτρεπαν να βγει σε περιοδεία µετο Μπολσόι στη ∆ύση, παρά µόνο όταν έγινε 33 ετών, το 1959.

Το κοινόόµως αγάπησε τη χάρη αυτού του κύκνουπου µεταµορφωνόταν από τη ροµαντική Οντέτ στη σκοτεινή Οντίλ της «Λίµνης των κύκνων», για πρώτη φορά το 1947 σε ηλικία 22 ετών. Τη λάτρεψε και στους επόµενους πρωταγωνιστικούς της ρόλους στον «∆ον Κιχώτη», τη «Ραϊµόντα», τον «Σπάρτακο», τον «Καρυοθραύστη». Αφού η Μάγια Πλισέτσκαγια έβαζε στους ρόλους την αγάπη της για τονχορό, καθώς µέσα από το µπαλέτο είχε µάθει νααντιµετωπίζει τις τρικλοποδιές της µοίρας της.

Ηταν 11 ετών όταν το καθεστώς εκτέλεσε τον πατέρα της και φυλάκισε τη µητέρα της

«Επέλεγα να δω παραστάσεις στο Μπολσόι αντί για να φάω»

«ΑΝΑΡΩΤΙΕΜΑΙ ΑΝ ΥΠΕΡΒΑΛΛΩ στην εξιστόρηση του οικογενειακού µου δράµατος. Είναιόµως όλα αλήθεια. ∆εν θέλω να κρύψω τιςλεπτοµέρειες.Ετσι έζησε η γενιά µου» γράφει η Μάγια Πλισέτσκαγια όταν αναφέρεται στην εποχή του Β’ Παγκοσµίου Πολέµου, όταν µαζί µε τη µητέρα της και τουςδύο αδελφούς της έφυγαν από τη Μόσχα για τα ανατολικά. «Μας έβαλαν σε ένα τριάρι διαµέρισµα που οιδιοκτήτης τουήταν µηχανικός. Η Εκτελεστική Επιτροπή του Κόµµατος πρόσθεσε άλλη µία τετραµελή οικογένεια από την Ουκρανία. Ο µηχανικός και τα πέντε µέλη της οικογένειάςτου µεταφέρθηκαν στοπιο αποµακρυσµένοδωµάτιο. Ετσι ζούσαµε ως εξής: 4Χ4Χ6. Σαν συνδυασµός αθλητικής οµάδας. Οµως αυτό δεν ήταν το τελικό όριο. Ενα πρωί άλλα δύο άτοµα στριµώχτηκαν στο διαµέρισµα του µηχανικού. Μπορεί να σας είναι δύσκολο να το πιστέψετε, όµως ζούσαµε ήσυχα, βοηθώντας ο ένας τον άλλον, κρατώντας θέση στις ουρές χιλιοµέτρων όπου περιµέναµε για τιςδιάφορες υποθέσεις µας. Μοιραζόµασταν φραντζολάκια ψωµιού ή δανειζόµασταν µεταξύ µας τρία ρούβλια έως την ηµέρα της πληρωµής µας».

Σε αυτές τις συνθήκες η δεκαπεντάχρονη τότε Μάγια Πλισέτσκαγια προσπαθούσε να διατηρήσει την επαφή της µε το µπαλέτο.

Οµως η ρωσική επαρχία τον καιρό του πολέµου δεν είχε την πολυτέλεια της σχολής χορού. «Οι ουρές ήταν ατελείωτες. Τα πόδια µου ξεπάγιαζαν από την πολύωρη ορθοστασία µέσα στο κρύο. Το µπαλέτο ήταν ξεχασµένο. Βρήκα όµως παρηγοριά στο θέατρο. Τα εισιτήρια ήταν φτηνά. Κι έτσι είχα µια ξεκάθαρη επιλογή. Να έχω µία σαλάτα µε φρέσκα λαχανικά ή εισιτήρια για τέσσερις παραστάσεις στο Μπολσόι. Εκείνη την εποχή είχα προτιµήσει την τροφή της ψυχής µου» γράφει η µετέπειτα πρίµα µπαλαρίνα µιλώντας για τη θέλησή της να παραµείνει δεµένη µε τη ρουτίνα του χορού.