Κακοποιηµένες και Μήδειες

«Μια µάνα, άκουγα στις ειδήσεις, κρατούσε την κόρη της για να τη βιάσουν, ώστε να πάρει χρήµατα» έλεγε χθες η Κάτια ∆ανδουλάκη στο Μέγαρο Μουσικής.
Το κοινό αναστατώνεται.
Ψίθυροι, αποδοκιµασίες.
Η συζήτηση για τις κακοποιηµένες γυναίκες ανάβει
«Μωρό µου» ξεσπούσε στη σκηνή η Μαρίνα Ασλάνογλου στον σπαρακτικό µονόλογο «Τζόρνταν». «Τι όµορφος που ήσουν. Τόσο µικρός κι εγώ τόσο τροµαγµένη». Βουβό το ακροατήριο στην Aίθουσα Νίκος Σκαλκώτας παρακολουθεί µε κοµµένη την ανάσα τη βάναυσα κακοποιηµένη ηρωίδα Σίρλεϊ Τζόουνς να ετοιµάζεται στην απόγνωσή της να γίνει Μήδεια. «Eβαλα το µαξιλάρι στο πρόσωπό σου και το πίεσα. ∆εν ήθελα να κοιτάξω…». Κάποιοι δαγκώνουν τα χείλη τους, άλλοι δακρύζουν.

Κι όταν το χειροκρότηµα έρχεται σχεδόν σαν λύτρωση σπάζοντας τη σιωπή, είναι σαν όλοι να θέλουν να συνεχίσουν µε µια συζήτηση που ακουµπάει σ’ ένα θέµα που πονάει: τις κακοποιηµένες γυναίκες, εκείνες που γίνονται ακόµη και Μήδειες.

«Από µικρή φοβόµουν τους βιαστές, να κυκλοφορώ το βράδυ µόνη» έλεγε η Κάτια ∆ανδουλάκη που ερµήνευσε τη βιασµένη κοπέλα στις «Ακρότητες» του Γουίλιαµ Μαστροσιµόνε αλλά και τη Σίρλεϊ του «Τζόρνταν». «Είναι αυτή η φοβία της µυϊκής δύναµης του άντρα. Αλλά και της κοινωνίας καθώς νιώθεις ότι το προκάλεσες εσύ. Οφείλουµε να δώσουµε στα παιδιά την αίσθηση ότι κανείς δεν επιτρέπεται να καταπιέζει κανέναν».

Φανερά συγκινηµένη η Αννα Νταλάρα µιλάει από σκηνής για τη Σίρλεϊ ως «ηρωίδα που έρχεται από την αρχαία τραγωδία και τη “Φόνισσα” του Παπαδιαµάντη». «Τα έχουµε πει σε αυτόν τον τόπο όλα. Παρά τα δύσκολα που περνάµε, όλα τα αντιµετωπίζουµε» σχολιάζει η υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης.

Παρατηρώ κάποιες σειρές καθισµάτων στη µέση της πλατείας. Μόνο γυναίκες και µάλιστα άνω των 40 ετών. Οσο για τους άντρες, στην πλειονότητά τους µοιάζουν σαν να κοιτούν αλλού, σαν να σκέφτονται κάτι…

«Κάποιες σύγχρονες Μήδειες δεν πάσχουν από βαριά κατάθλιψη ή ψύχωση. Είναι σαν όλους εµάς και φτάνουν στον φόνο» εξηγεί ο ψυχίατρος και δραµατοθεραπευτής Λάµπρος Γιώτης. Θυµήθηκε µιαν ασθενή του, τη Μαρία, που είχε σκοτώσει την κόρη της. «∆εν ξέρω τι συνέβη, δεν θυµάµαι. Την αγαπούσα, Ηταν η κακιά στιγµή», του έλεγε.

Η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Λούκα Κατσέλη ανεβαίνει στη σκηνή. «Οταν ήµουν παιδί, είδα τη µητέρα µου να παίζει τη “Μήδεια” στην Επίδαυρο. Θυµάµαι πόσο είχα συγκλονιστεί µε την ιδέα ότι µια γυναίκα µπορεί να φτάσει στον φόνο του παιδιού της» είπε για τη Μήδεια του «Τζόρνταν».

Τι οδηγεί µια γυναίκα στον φόνο του παιδιού της; «Ο φόνος τηςΜήδειας µπορεί ναείναι µια συµβολική έκτρωση. Οταν µια γυναίκα, προδοµένη από τον σύντροφότης µε τον οποίο έχει ταυτιστεί, θέλει να βγάλει από µέσα της το σπέρµα του» παρατηρεί ο Κώστας Γεωργουσόπουλος. Η πρώτη κακοποιηµένη γυναίκα στην παγκόσµια λογοτεχνία – θυµίζει στο κοινό ο φιλόλογος και κριτικός θεάτρου – βρίσκεται στους πρώτουςστίχους της «Ιλιάδας»:η Χρυσηίδα. «Η “Μήδεια” είναι ενδοοικογενειακή βία. ∆εν είναι ενδοοικογενειακή βία αυτήπου ασκεί ο Αγαµέµνων πάνω στην κόρη του, στην “Ιφιγένεια”. Ούτε ο βιασµός της Ιόλης από τον Ηρακλή. Στο παγκόσµιο θέατρο, η Μαργαρίτα του “Φάουστ” βιάζεται όπως κάποιες ηρωίδες του Σίλερ. Η Μαρία στον “Βόιτσεκ” του Μπίχνερ είναι κακοποιηµένη. Βία από τον πατέρα στην κόρηέχουµε στη “Στέλλα Βιολάντη” του Ξενόπουλου».