Αφησε τα πινέλα για το iPad

Ζωγραφίζει µε τα δάχτυλα. Τα σκουπίζει στην ποδιά του για να αλλάξει χρώµα. Μόνο που ο σηµαντικότερος εν ζωή ζωγράφος της ποπ αρτ στα 74 του δεν χρησιµοποιεί πλέον πινέλα, αλλά το iPad.

Φοράει ένα κοµψό αλλά παλιό και βρώµικο γκρι κοστούµι, καφέ παπούτσια, τουρκουάζ πουκάµισο καιµπλέ πουλόβερ. Το πιο ενδιαφέρον όµως στην όλητου εµφάνιση είναι η εσωτερική τσέπη του σακακιού του. Ζήτησε από τον ράφτη του να του την προσθέσει για να χώνει εκεί µέσα το µπλοκάκι τωνσχεδίων του. Εκείνος όµως αντί για το µπλοκάκι, βάζει τοiPad.

Μπορείη µικρή αυτή αλλαγή χρήσης της τσέπης ναµην αποτελούσε είδηση αν τοσακάκι δεν ανήκε στον σπουδαιότερο εν ζωή δηµιουργό της ποπ αρτ, τον 74χρονο Ντέιβιντ Χόκνι. Αποτέλεσµα; Εχει αντικαταστήσει πινέλα και µολύβια µε τις ψηφιακές εφαρµογές του iPad και έχει µετατρέψει φίλους και γνωστούς σε συλλέκτες των έργων του, καθώς τους στέλνει τα έργα του αφειδώςµέσω e-mail.

Ολα άρχισαν όταν ανακάλυψε την εφαρµογή Brushes (Πινέλα), που σου δίνει τηναίσθηση ότιζωγραφίζειςή ότι σχεδιάζεις µε µολύβι. Ηµεγάλη διαφορά είναι ότι µέσω της οθόνης φωτίζεται τοέργο από τηνπίσω όψη του και κάθε εικόνα είναι σαν να έχει ένα εσωτερικό εφέ. Οι πινελιές και οι αποχρώσεις αποδίδονται µε µεγάλη ακρίβεια, αν και χρειάζεται υποµονή και επιµονή για να µάθεις όλα τα µυστικά της εφαρµογής.

«Αξίζει τον κόπο όµως» επισηµαίνει ο Ντέιβιντ Χόκνι. «Μου αρέσει διότι η οθόνη έχει το κατάλληλο µέγεθος για να ζωγραφίζεις µε τον έναν αντίχειρα, ενώ µε το άλλο χέριµπορείς να κρατάςτο τσιγάρο» λέει ο φανατικός καπνιστής που δεν αποχωρίζεται τα Camel του µε καµία δύναµη.

«Μόλις άκουσα ότι έβγαινε το iPad, είπα µέσα µου “προχώρα”. Μου το έστειλαν απότο Λος Αντζελες. Ηταν ένα απότα πρώτα. Χρειάζεται χρόνος όµως για να µάθεις τις εφαρµογές. Πρέπεινα κολλήσεις σε µία και να µάθεις τη λειτουργία της».

Ο ιστορικός Τέχνης Μάικλ Μπούρλι ήδη είναισυλλέκτηςτων ψηφιακών έργων του Ντέιβιντ Χόκνι. ∆ιαθέτει 65 κοµµάτια που ο ζωγράφος τουστέλνει µέσω ηλεκτρονικούταχυδροµείου. Εκείνοςµε τη σειράτου τα στέλνει σε άλλους φίλους του, µε αποτέλεσµα σε κάθε γωνιά της Βρετανίας να βρίσκονται διάσπαρτα αυθεντικά έργα του καλλιτέχνη µε τις διόλου ευκαταφρόνητες τιµές.

«∆εν ξέρω πώς θα βγάλουν λεφτά απόαυτά» υποστηρίζειεκείνος. Ουσιαστικά όµως ξέρει. ∆ιότι στέλνει ταέργα του σε µικρή ανάλυση, ώστε να µπορούν να τυπωθούν µόνο σε µικρή κλίµακα. Ο βοηθός του από την άλλη, παίρνει το υλικό από το iPad του αφεντικού του καιµπορεί να τυπώσει τόσοµεγάλα ταέργα όσο για να εκτεθούν σεγκαλερί.

Εκείνα όµωςπου τυπώνονται σε µεγάλη κλίµακα έχουν ένα βασικό µειονέκτηµα: δεν φωτίζονται όπως εκείνα που προβάλλονται στην οθόνη. Αρα, ως αυθεντικά θεωρούνται ουσιαστικά εκείνα πουκυκλοφορούνελεύθερα από e-mail σε e-mail.

H προσαρµογή του από το µπλοκ στο iPad είναι εντυπωσιακή. Στέκεται πάνω από τον πάγκο εργασίας του _ γεµάτος µε τεύχη του «Hello!» _, ανοίγει την ταµπλέτα καιαρχίζει νασχεδιάζει. «Είναι έναφωτεινό µέσο και “γεννά” λαµπερά πολύ ενδιαφέροντα αντικείµενα. Φως,φως, πράγµατα που αστράφτουν… Μπορείς να βάλεις όσες στρώσεις θέλεις. Στην υδατογραφία για παράδειγµα δεν µπορείς ναδουλέψεις µε πάνω από τρεις στρώσεις διότι µετά το έργο γίνεταιθολό. ∆εν υπάρχει επιφάνεια ώστε να την καταστρέψεις.

Μοιάζει µε ένα ατελείωτο κοµµάτι χαρτιού _ µπορείς ναξεκινήσεις µε ένα συγκεκριµένο µέγεθος σχεδίου καιεν συνεχεία να το µεγαλώσεις ή να το µικρύνεις. Σου παίρνει λίγο χρόνο για να καταλάβεις ότι µπορείς να ζωγραφίζεις σε κλίµακαπου πριν ούτε είχες διανοηθεί.

Χρησιµοποιώµια γραφίδααπό καουτσούκ. Μπορώ να ζωγραφίζω γραµµέςµε ακρίβεια,διότι βλέπωτι ζωγραφίζω, ενώ όταν χρησιµοποιούσα το δάχτυλό µου έπρεπε από µνήµης να βρω πού τελείωνεµια λεπτή γραµµή για να την ενώσω µε µια άλλη».

Το iPad όµως έχει και µια άλλη δύναµη.Μπορεί ναδιατρέξει όλη τη διαδικασία της ζωγραφικής «ζωντανά», ώστε να µπορείς να δεις κάθε πινελιά του ζωγράφου. «∆εν νοµίζω ότι µπορείς να το κάνεις αυτό µε το iPhone, µε το iPad όµως µπορείς να το πετύχεις αµέσως.Κανονικά δεν παρακολουθείς τον εαυτό σου να ζωγραφίζει, διότι πάντα είσαι µερικές κινήσειςµπροστά. Κάθε στιγµήσκέφτεσαι την επόµενηκαι την παρεπόµενη κίνηση. Με αυτότο σύστηµα όµως µπορείς να παρακολουθείς ό,τι έχεις κάνει» λέει ο ζωγράφος.

Εχει µπει δε τόσο πολύ στο πνεύµα, ώστε όταν χρησιµοποιεί τα δάχτυλά του τα σκουπίζει στην ποδιά του κάθε φορά που αλλάζει χρώµα. «Είναι αλήθεια πως το έκανα αυτό ιδιαιτέρως όταν ήθελα να χρησιµοποιήσω ένα καθαρό χρώµα», παραδέχεται.

Πιστεύειπως τοiPad αλλάζει την Ιστορία της Τέχνης, ο ίδιος όµως δεν σκοπεύει να αναµειχθεί στο εµπορικό κοµµάτι τηςυπόθεσης.

«Η Apple θέλησενα είµαστε σε επαφή, αλλά εγώ αρνήθηκα να τους µιλήσω. ∆εν θέλω να τους χρωστάω τίποτα. Πιθανότατα έχουν πουλήσει πολλά iPads εξαιτίας µου, όµως προτίµησα να κρατήσω αποστάσεις. Θέλω να έχω ελευθερία σε ό,τι κάνω».

Τα πρώτα θέµατα που ζωγράφισε µέσω iPhone καιiPad ήταν ό,τι έβλεπε το πρωί που ξυπνούσε, όπως τα φρέσκα λουλούδια στο κοµοδίνο του που του αφήνει ο σύντροφός του Τζόνι. Ηδη έχουνεκτεθεί από το Ιδρυµα Pierre Berge – YvesSaint Laurent στο Παρίσι20 έργα µέσω iPhone και άλλα τόσα που έγινανµε iPad σε σκοτεινό περιβάλλον.

Και το αποτέλεσµα των φωτεινών έργων µέσα στο σκοτάδι έµοιαζε σαν να βρίσκονταν οιεπισκέπτες στην Παναγία των Παρισίων.

Θιασώτης της σύγχρονης τεχνολογίας, οΝτέιβιντ Χόκνι δεν θεωρεί ότι κάνει κάτι πρωτοποριακό. Πιστεύει πως όλοι οι καλλιτέχνες _από εκείνους που έφτιαχναν τα βιτρό τον Μεσαίωνα έως εκείνους που δηµιούργησαν τα ψηφιακά καρτούν τύπου Toy Story _αξιοποίησαν τη νέα τεχνολογίατης εποχής τους.

∆εν είναι τυχαίο άλλωστε ότι είναι από εκείνους που πιστεύουν πως οι σπουδαίοι καλλιτέχνεςτης Αναγέννησης χρησιµοποίησαν την camera obscura _ έναν πρόγονο της φωτογραφικής µηχανής.

«Οι µηχανές και το χέρι είναι σύντροφοι εκ φύσεως» υποστηρίζει. «Είµαι πεπεισµένος πως χρησιµοποίησαν την camera obscura. Συγκρίνετε πώς χειρίζεται την προοπτική ο Καραβάτζιο το 1605 και πώς ο Βερµέερ 60 χρόνια αργότερα. Την εποχή του Βερµέερ οι φακοί είχαν φτάσει στο επίπεδο που είναι οι σηµερινές φωτογραφικές µηχανές». Κι άλλοι δηµιουργοί
Ο Ντέιβιντ Χόκνι όµως δεν είναι ο µόνος καλλιτέχνης που άφησε κατά µέρος τα πινέλα του και ζωγραφίζει µε το iPad. Τον δρόµο που χάραξε ακολουθούν κι άλλοι δηµιουργοί.

Ο θρύλος των κόµικς Τζιµ Λι απολαµβάνει τις χάρες της ψηφιακής τεχνολογίας, την ώρα που το περιοδικό «Τhe New Yorker» κυκλοφόρησε µε εξώφυλλο πουέφτιαξε οΤζον Κολόµπο στο iPhone.

Aπό τουςπρώτους που κυκλοφόρησαν τα έργα που είχαν φτιάξει µε τα δάχτυλά τουςστο ∆ιαδίκτυοείναι και ο δηµιουργός κινουµένων σχεδίων της Ντίσνεϊ Στεφ Κάρντος. «Το iPhone µου επέτρεψε να είµαι αυθόρµητος.

Μου αρέσει να µπορώ να σχεδιάζω και να ζωγραφίζω όπου και να βρίσκοµαι». Ενθουσιασµένος είναι και ο εννοιολογικός καλλιτέχνης Γκόρο Φουτζίτα που θεωρεί µεγάλο πλεονέκτηµα «τη δυνατότητα να διορθώνεις τις κινήσεις σου, όπως κάνειςundo όταν γράφεις ένα κείµενο»,ενώ ο αυτοδίδακτοςισπανός ζωγράφος Ξοάν Μπαλτάρ διαθέτει από είκοσι λεπτά έως δύο ώρες για να ολοκληρώσει ένα από τα έργα που προγραµµατίζει ναεκθέσει µε έργα αποκλειστικά φτιαγµένα στο iPhone.