ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Τροϊκός πόλεµος;

Περίσσεψαν τα µεγάλα λόγια µετά την ανακοίνωση της τρόικας για την εκµετάλλευση της περιουσίας του Δηµοσίου. Το βασικό συναίσθηµα που κατέλαβε πολιτικό σύστηµα και αναλυτές ήταν η κατάπληξη – και στη συνέχεια οι ακρότητες. Οπως έγιναν τα πράγµατα, ένα κατά τη γνώµη µου µάλλον απλό στην ουσία του ζήτηµα απειλεί να γίνει ποτάµι χωρίς επιστροφή, που θα παρασύρει αρκετά από όσα έχουν γίνει και θα καθορίσει πολλά από όσα έρχονται.

Ας προσπαθήσουµε να ξετυλίξουµε το κουβάρι:

Το πρώτο που οφείλει να τονιστεί – και κατά περίεργο τρόπο αγνοήθηκε – είναι ότι, τυχαία ή συνεννοηµένη, η ανακοίνωση της Παρασκευής περί άντλησης 50 δισ.

από την περιουσία του Δηµοσίου µέσα στα επόµενα χρόνια δενπροβλέπεται πουθενά στο Μνηµόνιο, ούτε ωςπρος τα ποσά ούτε ως προς τηνεξειδίκευσή τους.Στο όνοµα του Μνηµονίου έχουµε παραβίασή του – αυτή θα έπρεπε να είναι η πρώτη γραµµή άµυνας της ελληνικής κυβέρνησης εφόσον ήθελε να αντισταθεί.

Η ελληνική κυβέρνηση (δι’ εκπροσώπων της και όχι συλλογικώς, αφού εξάλλου για τέτοια λειτουργία γενικώς δεν διακρίνεται)ασφαλώς και γνώριζετην ουσία τηςανακοίνωσης – απόφασης. Το υποδεικνύει ο τρόπος λειτουργίας του υπουργού Οικονοµικών από τη αρχή εφαρµογής του Μνηµονίου, η σιωπή του τις πρώτες ώρες µετά την ανακοίνωση, η δήλωσή του ότι πρόκειται για «πολιτική της κυβέρνησης» αµέσως µετά, ο εν γένει (και όχι µόνο στον Καραβίτη) «καταµερισµός εργασίας» που έχει γίνει και στηνκυβέρνηση («Δεξιοί τροϊκανοί» – «Αριστεροί του ΠΑΣΟΚ») και εντός της τρόικας (ο «κακός» Ντερούζ, ο «καλύτερος» Τόµσεν). Δεν πρόκειται λοιπόν για παραβίαση τουΜνηµονίου, αλλά για συµφωνηµένηµεταρρυθµιστική ερµηνεία του – που µπορεί να τύχει διαπραγµάτευσης και να αλλάξει, άρα όχι µόνο προς µία κατεύθυνση.

Αυτό που κυρίως ενόχλησε, σε µεγάλο βαθµό ορθά, ήταν το ύφος της ανακοίνωσης, τα ψυχρά, σκληρά και επιτακτικά λόγια σε ένα ευαίσθητο ζήτηµα. Μήπως όµως η ιερή αγανάκτησή µας για τους «ανθυπάτους» µάς κάνει να ξεχνάµε ότι, θέλουµε δεν θέλουµε, αυτή είναι η δουλειά της τρόικας, γραµµένη ρητά στο µάρµαρο του Μνηµονίου: να προστατεύει την τήρηση των συµφωνηθέντων και να µας δίνει και εντολές αν χρειαστεί – κάτι που έχει χρειαστεί και ξαναχρειαστεί. Ιδίως αν δεχθούµε ότι η τρόικα δεν µίλησε άνευ συµφωνίας και αιφνιδιαστικά (για όσους ήξεραν), µήπως και το σκληρό ύφος δεν ήταν τυχαίο;

Και, σε κάθε περίπτωση, δικαιολογείται, ιδίως σε ένα τόσο σοβαρό ζήτηµα, το ύφος να έχει µεγαλύτερη σηµασία από την ουσία όσων λέγονται;

Ηουσία του ζητήµατος δεν είναι η περαιτέρω απώλειας εθνικής κυριαρχίας, αφού εξ ορισµού µε την ψήφιση του Μνηµονίου η χώρα µας βρίσκεται σε (οικειοθελή) συνδιαχείριση όλου του φάσµατος της οικονοµικής και κοινωνικής ζωής µε τους δανειστές και τους εκπροσώπους τους.

Το ζήτηµα είναι ότι, µετά 10 µήνες σκληρών (προβλεπόµενων) µέτρων, υπάρχει επείγουσα ανάγκη αναθεώρησης προς τα επάνω αυτών που πρέπει να γίνουν (στα οποία ανήκουν και εκείνα που πρέπει να πουληθούν), προκειµένου να τιθασευτούν τα χρέη και τα ελλείµµατα. Και γι’ αυτό δεν φταίνε ασφαλώς οι τρεις εκπρόσωποι της τρόικας, αλλά – µε απροσδιόριστο ακόµα καταµερισµό ευθύνης – η ίδια η «αντιπαραγωγική» λογική του Μνηµονίου (κοινό µυστικό πια στους ευρωπαϊκούς κύκλους) και κάποιες καθυστερήσεις – αγκυλώσεις στις πραγµατικές µεταρρυθµίσεις.

Ως προς τα «ασηµικά», τέλος, κανείς δεν είπε ότι θα πουλήσουµε µνηµεία, νησιά ή παραλίες, ώστε να χρειαστεί να το διαψεύσουµε (πάντως αυτό µόνο αρµοδίως διαψεύστηκε). Ούτε κανείς αµφιβάλλει ότι η «αξιοποίηση της περιουσίας του Δηµοσίου» είναι καλό πράγµα και πρέπει να γίνει (κάτι που επίσης τονίστηκε πολλές φορές από τα πιο αρµόδια και όχι µόνο κυβερνητικά χείλη). Το ζήτηµα είναι µέχρι ποιο βαθµό και σε ποια περιουσιακά στοιχεία µπορεί να φτάσει η «αξιοποίηση» υπό µορφή εκποίησης. Η κρίσιµη συζήτηση είναι αν θα διαφύγουν κι άλλο ή εντελώς του ελέγχου του κράτους οργανισµοί που σχετίζονται µε πλουτοπαραγωγικούς τοµείς – ενέργεια, συγκοινωνίες – ή δηµοσίου συµφέροντος. Κρίσιµο είναι αν έχουµε σκεφτεί τη σχέση «εκποιούµε σήµερα, αναπτυσσόµαστε αύριο» ή αν, στη φούρια για να βρούµε χρήµατα σήµερα, µειώνουµε τις δυνατότητες ανάπτυξης αύριο. Και ακόµα πιο κρίσιµο είναι να σκεφτούµε αν υπάρχει σχέδιο αξιοποίησης της «κοιµώµενης» περιουσίας και αν όχι (γιατί κανείς δεν το έχει δει) πότε και µε ποια διαδικασία θα αρχίσει να παράγεται. Ούτε ατύχηµα λοιπόν (κατά την ολιρένειον διατύπωσιν), ούτε κακή συγκυρία (κατά την του ηµετέρου υπουργού Οικονοµικών εκδοχήν).

Αποκάλυψη σαθρότητας βάσεων και υποδοµών – αυτό ναι.

Στο όνοµα του Μνηµονίου, έχουµε παραβίασή του – αυτή θα έπρεπε να είναι η πρώτη γραµµή άµυνας της ελληνικής κυβέρνησης εφόσον ήθελε να αντισταθεί

Ο Κώστας Μποτόπουλος είναι συνταγµατολόγος, πρώην ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ www.botopoulos.gr