ΕΞΥΓΙΑΝΣΗ ΤΩΡΑ

Επιτέλους, η κυβέρνηση ανοίγει το θέµα των αγροτικών συνεταιρισµών.

Και όπως προκύπτει από το σηµερινό ρεπορτάζ των «ΝΕΩΝ» (σελ. 47), η κατάσταση που έχει να αντιµετωπίσει είναι πολύ δύσκολη.

Αυτό που ξεκίνησε πριν από τρεις δεκαετίες σαν κίνηµα απελευθέρωσης των ανθρώπων της υπαίθρου από τους καταναγκασµούς και την εκµετάλλευση απέληξε σε βάλτο, µε οσµές σκανδάλων ενίοτε. Το ελληνικό συνεταιριστικό κίνηµα και από δίπλα του ο αγροτικός συνδικαλισµός, παρ’ ότι ενισχύθηκαν από την Πολιτεία, δεν δικαίωσαν την αποστολή τους.

Οι κοινοτικές ενισχύσεις και το πρωτοποριακό νοµοθετικό πλαίσιο της δεκαετίας του 1980 κατέληξαν στον πίθο των ∆αναΐδων. Οι λαµπρές εξαιρέσεις που αναδείχθηκαν, κατά περιοχή και κατά περίπτωση, απλώς επαληθεύουν τον κανόνα.

Το γενικό συµπέρασµα είναι ότι οι συνεταιρισµοί όχι µόνο δεν έδωσαν ώθηση στην ελληνική αγροτική και κτηνοτροφική παραγωγή, αλλά αντίθετα την οδήγησαν σε στασιµότητα και λανθασµένες επιλογές.

Σε πολλές περιπτώσεις αντί να αναζητήσουν αγορές για τα τοπικά προϊόντα, όπως είναι η βασική αποστολή τους, ενεπλάκησαν σε αµφίβολης διαφάνειας διαδικασίες κατανοµής επιδοτήσεων.

Η πολιτική σκοπιµότητα, και η ψηφοθηρία των κυβερνήσεων, ανέχθηκε και υποβοήθησε την εκτροπή του συνεταιριστικού κινήµατος από τον σκοπό του.

Συχνά µάλιστα υπέθαλψε τις ανοµίες και τις παρατυπίες του.

Το αποτέλεσµα είναι ορατό διά γυµνού οφθαλµού.

Η Αγροτική Τράπεζα στενάζει από τις επισφαλείς δανειακές ενέσεις που έκανε καθ’ υπόδειξη των κυβερνήσεων στους συνεταιρισµούς.

Οι αγρότες έχασαν την πίστη τους στη συνεταιριστική ιδέα.

Και τα ελληνικά προϊόντα, όταν δεν σάπιζαν στο χωράφι, υπέκυπταν στη βουλιµία των µεσαζόντων µε τις εξευτελιστικές τιµές. Ή, ακόµη χειρότερα, εκτοπίζονταν από την ελληνική αγορά από εισαγόµενα οµοειδή προϊόντα.

Για χρόνια η βασικότερη αντίδραση συνεταιριστών και συνδικαλιστών ήταν οι ετήσιες κινητοποιήσεις και το κλείσιµο των δρόµων µε την αξίωση για κρατική και κοινοτική ενίσχυση σε προϊόντα που είχαν εγκαταλειφθεί στην τύχη τους.

Σήµερα µετράµε πάνω από έξι χιλιάδες συνεταιρισµούς στη χώρα και οι περισσότεροι δεν έχουν να δείξουν παρά µόνο το κουφάρι τους.

Αυτές οι διαπιστώσεις δίνουν στην πρωτοβουλία της κυβέρνησης να εξυγιάνει τον χώρο χαρακτήρα εθνικής προτεραιότητας. Θα είναι µέγιστη συµβολή στη συνολική προσπάθεια για την έξοδο από την κρίση αλλά και για τη διάσωση της χειµαζόµενης ελληνικής περιφέρειας εάν καταφέρει στη θέση του σηµερινού γραφειοκρατικού τέρατος να βάλει πραγµατικούς αγροτικούς συνεταιρισµούς.