Ματιές Η συναυλία

Λένε πως η πατρίδα του καθενός µας είναι η παιδική του ηλικία. Και συµφωνώ. Και βιάζοµαι να πω ότι η παιδική µου ηλικία είναι πολύ στενά δεµένη µε την Πλατεία Βικτωρίας (Κυριακή) και τον Αγιο Παντελεήµονα. ∆υο υποβαθµισµένες, τα τελευταία χρόνια, περιοχές της Αθήνας. Με χιλιάδες µετανάστες. Με χιλιάδες µόνιµους κατοίκους. Και µε περιφερόµενους στα πέριξ χρυσαυγίτες, που προκαλούν, δηµιουργούν επεισόδια, αξιώνουν µε απειλές και ξυλοδαρµούς, να εκδιωχθούν οι ξένοι από την Ελλάδα.

Στην ίδια γειτονιά µε µένα έζησαν όλα τα παιδικά και εφηβικά τους χρόνια, ο Θόδωρος Αγγελόπουλος, ο Χρήστος Γιανναράς και λίγο πιο πέρα, στη Βάθη, ο Αλέκος Φασιανός. Συναντιόµαστε µερικές φορές και τώρα και κουβεντιάζουµε στο πόδι, πάντοτε µελαγχολικοί, για την κατάντια της Χέυδεν, της Αχαρνών, της Αριστοτέλους και – της ατελείωτης – οδού Φυλής («Κύλαγε το τσέρκι» κ.λπ.).

Πριν από µερικές µέρες, όµως, στον Αγιο Παντελεήµονα συντελέσθηκε ένα θαύµα: Αρχιεπίσκοπος, Μέγαρο Μουσικής, Καµεράτα, Νταλάρας, συνεννοήθηκαν, συµφώνησαν και προσπάθησαν να ρίξουν µια γέφυρα ανάµεσα σε ντόπιους και µετανάστες, µε µια µεγάλη συναυλία. Υπήρξε ωστόσο µια παράλειψη: αποκλείσθηκαν, ουσιαστικά, από τη γιορτή, οι µετανάστες.

Πολύ σωστά τα έγραψε η Βένα Γεωργακοπούλου («Ε» 14/12): « … Ελάχιστοι µετανάστες τόλµησαν δειλά δειλά να µπουν στην εκκλησία (…). Η συναυλία ήταν µια επιδεικτικά ελληνική, εθνική, χριστιανική χειρονοµία. Γιατί να πάει ο µουσουλµάνος, ο µαύρος, ο κίτρινος κάτοικος της περιοχής να ακούσει βυζαντινούς ύµνους; Και η “κρεολή λειτουργία” που προστέθηκε (για ξεκάρφωµα), χριστιανικό λάτιν είναι. Μπέρδεψε το Μέγαρο τον Αγιο Παντελεήµονα µε το Λος Αντζελες, που ένας στους δύο είναι ισπανόφωνος; Ούτε και οι χριστιανοί µετανάστες είχαν κανέναν λόγο να πάνε.

Γιατί; Για να δουν από κοντά όλο το κουστουµαρισµένο κατεστηµένο µιας χώρας, που συχνά τους κάνει τη ζωή δύσκολη;».

Σε µένα, πάντως, που συµφωνώ απολύτως µε όλ’ αυτά, η συναυλία στον ναό ξύπνησε και µνήµες µιας άλλης Ελλάδας, γεµάτης όνειρα: στις αρχές της δεκαετίας του ‘60, όταν η χώρα έκανε τα πρώτα της ουσιαστικά βήµατα προς τη δηµοκρατία, ξεσφίγγοντας λίγο τη θηλιά του αστυνοµικού κράτους, ένας σπουδαίος παπάς, που ιερουργούσε στην Ελευσίνα και ήταν ο κληρικός – σύµβολο µε τεράστιο έργο σε ολόκληρη την Αττική, ο Γιώργος Πηρουνάκης, είχε σκεφτεί και το κουβέντιαζε µε τον Μίκη, να βάλει τη µουσική στις εκκλησίες. Να πηγαίνει ο κόσµος, να προσεύχεται και ν’ ακούει.

Υστερα ήρθε η Αποστασία, ήρθε η χούντα, ο Μίκης φυλακίσθηκε, η ζωή πήρε ανάποδες στροφές. Ο Ιερώνυµος είναι ένας φωτισµένος Αρχιεπίσκοπος, µε τόλµη και ανοιχτούς ορίζοντες. Η πρωτοβουλία του να γίνει συναυλία στον Αγιο Παντελεήµονα, µε τον Κάρολο Παπούλια παρόντα, είχε έµπνευση και αγάπη παρά τις εµφανείς ελλείψεις της.