Οταν η τέχνη πουλούσε µόδα

Τα ζευγάρια στην τέχνη και στη ζωή είναι µία από τις ιδανικές σχέσεις. Η Ελλάδα του σήµερα ανακαλύπτει τα καλλιτεχνικά της ζευγάρια.

Λίγες ηµέρες µετά τα εγκαίνια της αναδροµικής έκθεσης «Ελένη Ζογγολοπούλου – Γιώργος Ζογγολόπουλος. Μαζί στη ζωή και την τέχνη» στη ∆ηµοτική Πινακοθήκη Ψυχικού, η κοινή παρουσίαση της δουλειάς των Πέπης Σβορώνου – ∆ηµοσθένη Κοκκινίδη στο Μουσείο Μπενάκη αναδεικνύει τη συνύπαρξη στη ζωή και την καλλιτεχνική παραγωγή.

Πόσο δύσκολο είναι το µαζί; Πώς ο καλλιτέχνης σύζυγος αποδέχεται τη γυναίκα ζωγράφο; Και πώς οι αντιφατικές απόψεις γίνονται δηµιουργικές συζητήσεις; «Υπήρξα θαυµαστής της δουλειάς της. Εχω πει ότι ζωγράφιζε καλύτερα από εµένα. Ηταν πιο ζωγράφος. Ζυµωνόταν µε το χρώµα. Εγώ αποφάσιζα τι θα κάνω. Εκείνη πάλευε για να βγει – αν έβγαινε – το αποτέλεσµα. Χαρακτηριστικά ενός ανθρώπου που έπασχε για τη ζωγραφική. Εγώ δεν είχα πάθος.

Προσπαθούσα να φανώ θεατής της ζωγραφικής µου» λέει ο ∆ηµοσθένης Κοκκινίδης για την Πέπη της ζωής του, καθώς υποδέχεται «ΤΑ ΝΕΑ» στον τόπο διαµονής του στην Παιανία.

Γνωρίζονταν από παιδιά.

Εκείνος, λίγο µεγαλύτερός της, την ξαναβρήκε στη Σχολή Καλών Τεχνών. Το 1959 συναντήθηκαν σε ένα εργαστήρι του Παύλου Μυλωνά στη Λέσβο µελετώντας τη λαϊκή ζωγραφική, την αρχιτεκτονική και τις βυζαντινές τοιχογραφίες. «Η Πέπη στη Σχολή δυσκολευόταν γιατί η αφαιρετικότητά της είχε ένα ποιητικό περιεχόµενο. Το οποίο πολλές φορές οι δάσκαλοι δεν το αντιλαµβάνονται».

Το 1962 ένωσαν επίσηµα τις ζωές τους. Τα πρώτα χρόνια για τους δύο ζωγράφους ήταν δύσκολα. «Η Πέπη, όταν δεν µαγείρευε, ζωγράφιζε στο διαµέρισµά µας στο Κολωνάκι. Είχα αυστηρή κριτική από εκείνη. Αυτό µε βοηθούσε πολύ. Από την πλευρά µου την άφηνα να ζωγραφίζει µόνη της. ∆εν επενέβαινα, παρά µόνο όταν εκείνη ένιωθε έτοιµη. Εγώ ήµουν πιο ορθολογικός και δούλευα µε ψυχραιµία. Εκείνη δούλευε µε το συναίσθηµα. Τα χέρια της ήταν βουτηγµένα στη λαδοµπογιά, έως που έπαθαν τα νύχια της. Μετά το φαΐ συζητούσαµε για ό,τι συνέβαινε στην τέχνη. Ηταν, θα έλεγα, µια φιλοσοφική, αφαιρετική κουβέντα. Παρακολουθούσαµε τι συνέβαινε έξω. Αυτό µας έκανε καλό, γιατί ανταλλάσσαµε απόψεις».

Πάθος και ψυχραιµία. Το δέσιµο του ∆ηµοσθένη και της Πέπης βγήκε προς τα έξω, στο κοινό τους εγχείρηµα της εικοσαετίας 1959-1979: τα ζωγραφιστά φορέµατα. Οταν κατάφεραν να γίνουν παγκοσµίως γνωστοί χάρη σε µια δική τους καινοτοµία. ∆ηµιούργησαν πάνω από 3.000 ζωγραφιστά φορέµατα µε βιοµηχανικά χρώµατα – καθένα µοναδικό και υπογεγραµµένο.

Στο Μουσείο Μπενάκη θα εκτίθενται από απόψε 25 φορέµατα από εκείνη την εποχή τα οποία έτυχε να παραµείνουν στην κατοχή του ζευγαριού. Η τεράστια εµπορική επιτυχία που γνώρισαν αποτυπώνεται σε εξώφυλλα περιοδικών και δηµοσιεύµατα του ελληνικού και διεθνούς Τύπου για τα φορέµατα «Pepi Dresses», που υπέγραφαν και οι δύο.

Ο ∆ηµοσθένης Κοκκινίδης ήταν γεωµετρικός, γραµµικός. Η Πέπη Σβορώνου πιο αφαιρετική και καµπυλόσχηµη. Τα σχέδια πλουτίζονται από την ελληνική παράδοση: µία µπορντούρα βυζαντινή, µία φούστα στολισµένη µε ψευδοκουφικά, µε σχέδια µινωικών σφραγιδόλιθων και µε λαϊκά µοτίβα. Η µοναδικότητά τους χτυπάει στο µάτι διάσηµων κυριών της εποχής: από την Ειρήνη Παπά έως την κοµψή αδελφή της Τζάκι Κένεντι, Λι Ράτζβιλ, οι οποίες φωτογραφίζονται µε αυτά. «Η δουλειά αυτή µας έδωσε δηµιουργική χαρά. Ηταν σαν να ζωγραφίζεις το σώµα κάθε γυναίκας ξεχωριστά», έγραφε η Πέπη Σβορώνου στο δίτοµο λεύκωµά της που παρουσιάστηκε το 2004. ∆ύο µήνες µετά την παρουσίασή του στο Μουσείο Μπενάκη έπαθε βαρύ εγκεφαλικό επεισόδιο ενώ παραθέριζε στη Μήλο. Εκτοτε δεν έχει συνέλθει.

< INFO

«50 χρόνια.
Μαζί στην τέχνη.
Πέπη Σβορώνου – ∆ηµοσθένης Κοκκινίδης. Μικρή αναδροµή».
Μουσείο Μπενάκη (Πειραιώς 138 και Ανδρονίκου, τηλ.
210-3453.111). Εως 6 Φεβρουαρίου 2011