Ο «Γάλλος Χίτσκοκ» που προτιµούσε τα φαγοπότια

«Εγκατέλειψε» πληρέστερος όλων των συγχρόνων του γάλλων κινηµατογραφιστών. Αφθονες σκηνοθεσίες, άφθονα σενάρια, αφθονία γάλλων πρωταγωνιστών και άφθονα φαγοπότια
Επί δεκαέξι συναπτά χρόνια (1964-1980) κοιµόταν στο ίδιο κρεβάτι µε τη Στεφάν Οντράν, µια σαγηνευτική και λάγνα γυναικάρα που µπροστά της και για την εποχή της η Σάρον Στόουν δεν πιάνει µία. Και άσε που δεν ήταν και ο καλύτερος της µεταπολεµικής γενιάς του.

Οι Γάλλοι τον ήθελαν «Χίτσκοκ», αλλά, παιδιά, ψυχραιµία. Ο Χίτσκοκ µε επιµονή στο σασπένς. Ο Σαµπρόλ µε επιµονή στο µήνυµα το κοινωνικό. Αποτέλεσµα; Ο Χίτσκοκ υπέγραψε µερικά αριστουργήµατα. Παράδειγµα «Vertigo» («Ο δεσµώτης του ιλίγγου»). Παράδειγµα «Rear Window» («Σιωπηλός µάρτυς»). Παράδειγµα «Ψυχώ». Ο Σαµπρόλ κανένα. Απλώς οι Γάλλοι θεώρησαν επίτευγµα την υπέρβασή του από τα εγκεφαλογραφήµατα και τις φιλολογίες. Τα δύο «νοσήµατα» του Γαλλικού Σινεµά. Πράγµατι, ο µακαρίτης κατάφερε να αφηγηθεί στρωτές ιστορίες, να τις σκηνοθετήσει µε οδηγό το θρίλερ και κοντά σ’ αυτά να σαρκάσει τις υπόγειες, πλάγιες και ανοµολόγητες απιστίες, αµαρτίες και διαστροφές της γαλλικής, επαρχιώτικης µπουρζουαζίας.

Οπως δεν ήταν Χίτσκοκ, έτσι και δεν ήταν «επαναστάτης». Ταλαντευόµενος διαρκώς. Ισορροπιστής κανονικός. Αρχισε να γράφει στα «Cahiers du cinema», το θρυλικό περιοδικό του Σινεµά, παρέα µε τον Ζαν Λικ Γκοντάρ (του 1930 κι αυτός, ογδόντα σήµερα φυσικά) και τον Φρανσουά Τριφό (του 1932, αλλά «αναχώρησε» το 1984, µόλις 52 ετών). Αυτό το εφαλτήριο της Νouvelle Vague (Νέο Κύµα) προς την εξουσία του Film Francais.

Οµως δεν έκανε κοινωνικές τοµές.

Οπως ο Γκοντάρ, στην αρχή µε το «Α bout de souffle» («Με κοµµένη την ανάσα») και ο Φρανσουά Τριφό µε το «Les quatre cents coups» («Τα 400 χτυπήµατα»). Πάνω – κάτω και τα δύο το 1959.

Λίγο πριν ο Σαµπρόλ µε το «Le Βeau Serge» («Ο Ωραίος Σέργιος») προλαβαίνει και τους δύο µε µια ιστορία άκρως γοητευτική και ταυτόχρονα µοδάτη για εκείνη την εποχή. Με τη δεύτερη, «Τα εξαδέλφια» («Les cousins»), µε Ζεράρ Μπλεν και Ζαν Κλοντ Μπριαλί, βάζει τα θεµέλια για την επερχόµενη πολυπληθή φιλµογραφία του. Ο Σαµπρόλ ακολουθούσε την κεντρική λεωφόρο. Τα ταµεία, το κοινό, το σινεµά το εµπορικό. Καθόλου κακό. Να το εκσυγχρονίσει και να το εµπλουτίσει. Να το κάνει γοητευτικό. Το κατάφερε. Τres bien!

Ισορροπιστής και στην πολιτική. Το 1971 σε µια συνέντευξη στον διάσηµο αµερικανό κριτικό Ρότζερ Εµπερτ, λέει επακριβώς: «Ναι, είµαι κοµµουνιστής, αλλά αυτό δεν σηµαίνει ότι πρέπει να κάνω ταινίες για τον θερισµό»! Λογικό. Στην πραγµατικότητα, το πολιτικό και ιδεολογικό υπόβαθρο των ιστοριών του θα τα συνυπέγραφαν όλοι οι Πρόεδροι της Γαλλικής Δηµοκρατίας συµπεριλαµβανόµενου και του Ντε Γκωλ. Γι’ αυτό ήταν ο µόνος της γενιάς του που έβρισκε διαρκώς παραγωγούς να επιχορηγούν τις ταινίες του. Ο Σαµπρόλ, η επιτοµή ενός κλασικού καλλιτέχνη όλων των εποχών. Ως όνοµα, µέσα στο κέντρο του συστήµατος. Ως καλλιτέχνης, να βγάζει καµιά φορά τη γλώσσα του και να χλευάζει για να ικανοποιεί το κοινό.
Διαστροφή, ζήλεια, δολοπλοκία…

Η επιδέξια τραµπάλα ήταν το µέγιστο πλεονέκτηµά του. Ας πούµε στις «Ελαφίνες» («Les Βiches») του 1968 σκηνοθετεί µια άκρως γαργαλιστική σκηνή ανάµεσα στη Στεφάν Οντράν και τη Ζακλίν Σασάρ µε ενδιάµεσο τον Ζαν Λουί Τρεντινιάν. Το σκάνδαλο διαρκώς καρφωµένο στο µυαλό του. Οπως στην «Απιστη γυναίκα» («Le Femme Ιnfidele»). Πάλι µε τη Στεφάν Οντράν. Ταινία που το 2002 έγινε ριµέικ από τον Αντριαν Λιν µε τον τίτλο «Unfaithful» («Απιστη») και καστ τους Νταϊάν Λέιν, Ρίτσαρντ Γκιρ και Ολιβιέ Μαρτινέζ.

Ακόµα πιο χαρακτηριστικό παράδειγµα «Η τελετή» («La Ceremonie») του 1995, όπου Ιζαµπέλ Ιπέρ και Σαντρίν Μπονέρ κολυµπούν σε λουτρό αίµατος. Το ίδιο και στον «Χασάπη» («Le Βoucher») µε τον Ζαν Γιαν. Το ίδιο και στην «Κόλαση» («L’ Εnfer») µε την έτερη µεγαλοκουκλάρα Εµανουέλ Μπεάρ. Η διαστροφή, η ζήλεια, ο φθόνος, η δολοπλοκία και γενικώς η νοσηρότητα που έρπει στο υπέδαφος της µπουρζουαζίας, το χαλί που έστρωσε ο Σαµπρόλ προς το ρετιρέ της γαλλικής κουλτούρας. Αλλά είπαµε. Η διαφορά ανάµεσα στον Σαµπρόλ και τον Χίτσκοκ αποτυπώνεται στη λαϊκή ρήση «άλλα τα µάτια του λαγού και άλλα της κουκουβάγιας»!