«Το θέατρο δεν είναι ψέµα»

Μεράκι, ψιλοβελονιά και θεατρικά παραµύθια παίρνουν «σάρκα και οστά» στις αίθουσες της Εθνικής Πινακοθήκης
Μέρες πάλευαν οι µοδίστρες να φτιάξουν τα πλισέ φορέµατα για τις Τρωάδες. Ωρες ατελείωτες γάζωναν από την καλή και από την ανάποδη τα φορέµατα για να µείνουν στη θέση τους οι πτυχώσεις. Χαρούµενος ο Γιάννης Μετζικώφ _ ο καλλιτέχνης ενδυµατολόγος που έχει σφραγίσει µε την παρουσία του το ελληνικό θέατρο την τελευταία 30ετία _ καµάρωσε το αποτέλεσµα. Μόνο που λίγο αργότερα επέστρεψε στο ατελιέ µε µια οµάδα καταστροφής: συνεργάτες του µε καµινέτα και ψαλίδια άρχισαν να καταστρέφουν τα πολύπτυχα φορέµατα σκορπίζοντας εγκεφαλικά στις µοδίστρες!

«Ηταν απαραίτητο να καταστρέψουµε τα φορέµατα διότι οι Τρωαδίτισσες ήταν αρχοντοπούλες µεν, αιχµάλωτες των Ελλήνων δε», εξηγεί ο Γιάννης Μετζικώφ δίπλα σε εκείνα τα κοστούµια που σήµερα βρίσκονται στην καρδιά της ξύλινης αίθουσας της Εθνικής Πινακοθήκης.

Και είναι µερικά µόνο από τα 100 και πλέον θεατρικά κοστούµια και τις 130 εντυπωσιακές µάσκες, που και συνθέτουν την έκθεση «Μετζικώφ: θεατρικά ενδύµατα και προσωπεία, από τη σκηνή στο Μουσείο» (επιµέλεια: Τάκης Μαυρωτάς).

Μεταξωτά και βελούδα, δαντέλες και φτερά, πέρλες και σιρίτια. Ενας Οιδίποδας ντυµένος µε πορφυρά και µπλε _ κατασκευάστηκε ειδικό µπλε για το συγκεκριµένο κοστούµι _ χρώµατα οικουµενικά που δείχνουν την έπαρση του βασιλιά. Μια Ιφιγένεια της οποίας το φόρεµα θυµίζει σεγκούνι.

Μια βαθιά µπλε εσάρπα που σέρνεται στο πάτωµα για τον Ωκεανό στον Προµηθέα Δεσµώτη. Μια κεντηµένη κάπα που δυσκόλευε την Γκένα Δηµήτροβα _ «η Κάλλας της Βουλγαρίας» _ να διατηρήσει την ισορροπία της ως Λαίδη Μάκµπεθ στη σκηνή του Μεγάρου Μουσικής. Ενα πλούσια κεντηµένο µαύρο µάξι φόρεµα για την Ειρήνη Παπά, που δεν φορέθηκε ποτέ. Αν το φορούσε, θα θύµιζε βυζαντινή αυτοκράτειρα.

Ολα τους µοναδικά έργα τέχνης, που έγιναν µε υποµονή και µεράκι, «ποζάρουν» µπροστά στους βαµµένους µε βαθύ µπορντό χρώµα τοίχους της Πινακοθήκης. Σε µια γωνιά ένα βαρύτιµο λευκό χρυσοκέντητο φόρεµα για τον ρόλο της βασίλισσας Ελισάβετ. Χαρτονάκια και ασηµοκλωστές δείχνουν τον τρόπο που δουλεύονται ρούχα όπως αυτό, που τελικά δεν φόρεσε ποτέ η Μπέττυ Αρβανίτη καθώς αποδείχθηκε πολύ ακριβό και έτσι για την παράσταση επιλέχθηκε µια οικονοµικότερη εκδοχή του.

Την παράσταση όµως δεν κλέβουν µόνο τα πλούσια θεατρικά κοστούµια, που δεν χάνουν τίποτα από τη λάµψη που έχουν στη σκηνή, αλλά και οι εντυπωσιακές µάσκες που παρουσιάζονται για πρώτη φορά, καθώς αποτελούν σχέδια ξεχασµένα στο συρτάρι που υλοποιήθηκαν για την έκθεση. Μάσκες – καράβια, άλλες γεµάτες πολύχρωµα φτερά, γεµάτα µικρές ψηφίδες και χαντρούλες…

«Το θέατρο δεν είναι ψέµα. Μεταφέρει στη σκηνή τη ζωή που κυλά δίπλα µας», λέει ο Γιάννης Μετζικώφ που δεν χαρακτηρίζει την έκθεση αναδροµική, αλλά ως «µια ευκαιρία να δείξω την περιπλάνησή µου και το τι µπορώ να φτιάξω µε τα χέρια µου».

ΙΝFΟ

Η έκθεση «Μετζικώφ:
θεατρικά ενδύµατα και προσωπεία, από τη σκηνή στο Μουσείο» εγκαινιάζεται απόψε στις 20.00. Εως 15 Οκτωβρίου.

Από Παπαδάκης… Μετζικώφ

«Ο Γιάννης ήταν µαθητής µου», θυµάται η διευθύντρια της Εθνικής Πινακοθήκης, Μαρίνα Λαµπράκη – Πλάκα για τον ζωγράφο, γλύπτη και σκηνογράφο. «Κάποια στιγµή πήγα να δω την παράσταση του Γιώργου Μιχαηλίδη “Κρίµα που είναι πόρνη” και εντυπωσιάστηκα από τα κοστούµια που έδειχναν ενδυµατολόγο µε βαθιά γνώση του σουρεαλιστικού κινήµατος. Μόλις είδα τον Γιάννη τού πρότεινα να δει την παράσταση για να δει πώς δουλεύει κάποιος που γνωρίζει καλά Ιστορία της Τέχνης. Κι εκείνος µου αποκάλυψε πως εκείνος είχε φτιάξει τα κοστούµια που τόσο είχα θαυµάσει. “Καλά, εσένα δεν σε λένε Παπαδάκη;”, τον ρώτησα. Και τότε έµαθα πως είχε επιλέξει το βαφτιστικό όνοµα του πατέρα του ως ψευδώνυµο, όνοµα που είχε µείνει στην οικογένεια από κάποιον ρώσο ναύαρχο που είχε βαφτίσει έναν πρόγονό του».