40 στρώσεις σμάλτου για το αινιγματικό χαμόγελο

Σχημάτισε το αινιγματικό της χαμόγελο με τα δάκτυλά του. Πέρασε γύρω από το στόμα σχεδόν 40 πολύ λεπτές επιστρώσεις από σμάλτο που το είχε εμπλουτίσει με διάφορες χρωστικές ουσίες. Ιχνη πινέλου δεν υπάρχουν.

Να ποιο ήταν το μεγάλο μυστικό του Λεονάρντο Ντα Βίντσι για να φιλοτεχνήσει τη «Μόνα Λίζα» σύμφωνα με όσα υποστηρίζει μια ομάδα ειδικών με επικεφαλής τον δρα Φιλίπ Βαλτέρ, διευθυντή του Εργαστηρίου στο Κέντρο Ερευνών και Συντήρησης των Μουσείων της Γαλλίας. Η ομάδα του χρησιμοποίησε την τεχνική της φασματοσκοπίας φθορισμού ακτίνων Χ για να εξετάσει τον πίνακα χωρίς να χρειαστεί να αφαιρέσει κάποιο μικροσκοπικό κομμάτι δείγματος προξενώντας έτσι φθορά στο έργο. Η υψηλής ενέργειας ακτίνα Χ αποκάλυψε πώς σχηματίστηκαν οι επάλληλες επιστρώσεις από σμάλτο και χρώμα καθώς και ποια ήταν η χημική τους σύσταση. Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι ο Ντα Βίντσι χρησιμοποίησε σμάλτο και χρώμα σε αρκετές περιοχές του προσώπου που έφτιαχνε και σε διάφορα επίπεδα. Με τον τρόπο αυτό πετύχαινε την τέλεια εφαρμογή της περίφημης τεχνικής του «σφουμάτο», το οποίο στη συγκεκριμένη περίπτωση δημιουργεί την εντύπωση σε αυτόν που κοιτάζει κατάματα τον πίνακα ότι το αμυδρό χαμόγελο εξαφανίζεται.

Το σφουμάτο είναι μια απεικονιστική τεχνική που τοποθετεί τις μορφές μέσα σε ένα ασαφές, θολό περίγραμμα. Το πώς μπορούσε ο Ντα Βίντσι να το επιτυγχάνει αποτέλεσε θέμα έντονων συζητήσεων και διαφωνιών. Κυρίως όμως, δεκάδες θεωρίες διατυπώθηκαν αναφορικά με το τι ήθελε να εκφράσει μέσα από μια τέτοια τεχνική απεικόνισης. Οι ειδικοί εξέτασαν εκτός απο τη «Μόνα Λίζα», άλλα εφτά ακόμη έργα του με την ίδια μεθοδολογία: «Ιωάννης Βαπτιστής», «Ευαγγελισμός», «Βάκχος», «Παναγία των Βράχων», «Αγία Αννα», «Παρθένος με Βρέφος» και το «Πορτρέτο γυναίκας».