SΟS για τρεις μαύρες τρύπες

Τα οικονομικά αποτελέσματα νoσοκομείων, ασφαλιστικών ταμείων και Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης ήταν αυτά που έσβησαν τα χαμόγελα στις συναντήσεις της τρόικας με το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης, την περασμένη εβδομάδα, καθώς διαπιστώθηκε ότι οι υπερβάσεις καλπάζουν και οι στόχοι δεν θα επιτευχθούν.

Παρότι- σύμφωνα με πηγές και των δύο πλευρών- δεν υπάρχει κίνδυνος να μη δοθεί η δεύτερη δόση του δανείου, οι επιδόσεις στον τομέα της λεγόμενης γενικής κυβέρνησης απογοήτευσαν τους εκπροσώπους της τρόικας. Ηταν το πρώτο απτό δείγμα αποτυχίας του προγράμματος, το πρώτο καμπανάκι που χτυπά για τον δημοσιονομικό του στόχο, στον οποίο κατά τα άλλα σημειώνονται καλές επιδόσεις, όπως αναγνωρίζουν.

Ακόμη, ενώ αναγνωρίζουν την πρόοδο που σημειώθηκε και στα διαρθρωτικά μέτρα, δεν τους διέφυγε βεβαίως το γεγονός ότι επιχειρήθηκε «μπαϊπάς» στο μνημόνιο και ότι σε ορισμένες περιπτώσεις επιδιώκεται να μη γίνει ουσιαστική μεταρρύθμιση, αλλά μόνο «για τα μάτια». Χαρακτηριστικά παραδείγματα, το Ασφαλιστικό και το άνοιγμα των αγορών (καμποτάζ) και των επαγγελμάτων (φορτηγά αυτοκίνητα). Φοβούνται ότι αν η προσπάθεια συνεχισθεί «με κρύα καρδιά», όπως λένε, θα αποτύχει. Αλλωστε και σε χαμηλότερο επίπεδο, τα στελέχη της Δημόσιας Διοίκησης, που έχουν αναλάβει να εφαρμόσουν τις μεταρρυθμίσεις, έχουν κατά κανόνα άγνοια των απαιτήσεων, όπως διαπίστωσαν.

Νοσοκομεία
Οπως σχολίαζαν πηγές του ΔΝΤ, είναι κρίμα να κόβονται οι μισθοί και οι συντάξεις και να συνεχίζονται οι σπατάλες στα νοσοκομεία. Πράγματι, μετά τα 6,5 δισ. ευρώ που συμφώνησε η κυβέρνηση να δώσει στους προμηθευτές των νοσοκομείων για τα χρέη των προηγούμενων ετών, το πρόβλημα εξακολουθεί να αναπαράγεται. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι υπερβάσεις στα νοσοκομεία το πρώτο τρίμηνο του έτους έφτασαν τα 100 εκατ. ευρώ τον μήνα. Αν συνεχισθούν με αυτό τον ρυθμό, θα φτάσουν το 1,2 δισ. ευρώ τον χρόνο, υπερκαλύπτοντας όσα εξοικονόμησε ο προϋπολογισμός με την περικοπή του 13ου και του 14ου μισθού και των επιδομάτων των δημοσίων υπαλλήλων (1,1 δισ. ευρώ).

Βεβαίως, η κυβέρνηση διαβεβαιώνει ότι αυτά δεν θα συνεχισθούν με τον ίδιο ρυθμό. Επικαλείται τη μείωση των τιμών των φαρμάκων κατά 20-25% που τώρα μπαίνει σε εφαρμογή και άρα θα φανεί στα επόμενα αποτελέσματα. Από την άλλη πλευρά όμως, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι οι 5 μεγάλοι ελεγκτικοί οίκοι που εδώ και πάνω από ένα μήνα προσπαθεί να εγκαταστήσει σε μεγάλα νοσοκομεία, ακόμη δεν έχουν πιάσει δουλειά, γιατί έχουν συναντήσει διάφορα γραφειοκρατικά εμπόδια!

Ταμεία
Στα ασφαλιστικά ταμεία οι υπερβάσεις είναι επίσης μεγάλες και προβλέπεται να συνεχισθούν, ιδίως στον ΟΑΕΕ. Σε αντίθεση με το ΙΚΑ, που θα επωφεληθεί από την επιβολή του ΛΑΦΚΑ στις μεγάλες συντάξεις και την περικοπή της 13ης και της 14ης σύνταξης, στον ΟΑΕΕ τα ταμεία έχουν στερέψει λόγω των καθυστερήσεων που σημειώνονται στην καταβολή των εισφορών. «Τα Ταμεία δεν μαζεύονται», λένε χαρακτηριστικά στελέχη του υπουργείου Οικονομικών, παρά το γεγονός ότι από την περικοπή των συντάξεων το σύστημα εξοικονομεί φέτος 1,8 δισ. ευρώ.

Δήμοι
Στους ΟΤΑ το υπουργείο Οικονομικών ανακαλύπτει κάθε τόσο πράματα και θάματα για παρελθούσες υποχρεώσεις (νέες δεν αναλαμβάνονται, με βάση τον νέο νόμο Ραγκούση). Τα στελέχη της τρόικας δεν θέλησαν καν να ασχοληθούν με τα στοιχεία που τους έδωσε η κυβέρνηση και τα αντιμετώπισαν με συγκατάβαση, γνωρίζοντας ότι δεν είναι ούτε πλήρη ούτε αξιόπιστα, προς το παρόν τουλάχιστον.

Παρ΄ όλα αυτά, στο υπουργείο Οικονομικών υποστηρίζουν ότι το «μαξιλάρι» που έχει προβλεφθεί στο πρόγραμμα είναι τόσο μεγάλο που θα καλύψει τις αστοχίες. Συγκεκριμένα, ενώ το έλλειμμα πρέπει να μειωθεί κατά 5,5% του ΑΕΠ, έχουν ληφθεί μέτρα για μείωση κατά 8,5% του ΑΕΠ, άρα υπάρχει περιθώριο για αστοχίες 3% του ΑΕΠ ή περίπου 7 δισ. ευρώ. Η τρόικα το αναγνωρίζει αυτό, αν και είναι λίγο πιο απαισιόδοξη στους υπολογισμούς της από την κυβέρνηση, όπως αναφέρουν πηγές της.

Τρόικα και κυβέρνηση συμφωνούν επίσης ότι η μείωση του ελλείμματος μπορεί να βοηθηθεί από μια καλύτερη από την προβλεπόμενη επίδοση στον ρυθμό μεταβολής του ΑΕΠ. Αντί να μειωθεί κατά 4%, εκτιμούν ότι η πτώση μπορεί να περιοριστεί στο 3%, καθώς υπάρχουν θετικές ενδείξεις στις εξαγωγές και την ιδιωτική κατανάλωση το πρώτο τρίμηνο. Αυτό δεν σημαίνει ότι το στοίχημα του 2010 έχει ήδη κερδηθεί, έστω και με το «μαξιλάρι» των 7 δισ. ευρώ. Τα αρμόδια στελέχη της κυβέρνησης λένε ότι βαδίζουν συνεχώς σε τεντωμένο σχοινί και επιπλέον ο υπουργός Οικονομικών κ. Γ. Παπακωνσταντίνου είναι επιφορτισμένος να κρατήσει ζωντανή την προσπάθεια, να δώσει συνέχεια και να μην επιτρέψει να επικρατήσει η κόπωση, όπως φοβάται η τρόικα. Τουλάχιστον, ο ίδιος κατάφερε να αποκαταστήσει σχέσεις εμπιστοσύνης μαζί τους, όπως μεταφέρουν οι εκπρόσωποί τους.