[ ΠΡΟΕΚΤΑΣΕΙΣ ] Ανάπτυξη πάση θυσία

«Πες μου μια λέξη, αυτή τη μόνη λέξη, που ΄χει στα χείλη μπλέξει και δεν τολμά να βγει…».

Το έλεγε έξω από το Μέγαρο Μαξίμου. Ο Δημήτρης Χορν; Οχι, o Γιώργος Προβόπουλος! Υστερα από μήνες άνοιξε κάποιο παράθυρο και η λέξη ανάπτυξη ανέβηκε ψηλά στην κυβερνητική ρητορική. Ώς τώρα μάλλον ενοχλούσε παρά αφύπνιζε την κυβέρνηση. Παρένθεση. Οπως την ενοχλούσε και η λέξη μέτρα στην αρχή. Αλλωστε, προεκλογικά στο ΠΑΣΟΚ είχαν αγνοήσει τις- επίσημες ή οφ δι ρέκορντ- προειδοποιήσεις του κεντρικού τραπεζίτη. Προτίμησαν τους μαξιμαλισμούς των υποσχέσεων και το σλόγκαν «Λεφτά υπάρχουν». Και μετεκλογικά το απίθανο «Το πρόγραμμά μας δεν είναι διαπραγματεύσι- μο». Μόνο μετά το Νταβός- και αφού είχαν αρχίσει οι δημοσιογράφοι να τον κυνηγούν στους διαδρόμους- ο Γιώργος Παπανδρέου άρχισε να υπολογίζει τις υποδείξεις του νηφάλιου διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος. Κλείνει η παρένθεση.

Η υπαγωγή της ελληνικής οικονομίας σε διεθνή έλεγχο κατέστησε στρατηγικό τον ρόλο της Τραπέζης της Ελλάδος. Και ο διοικητής της είναι πλέον στρατηγικός σύμμαχος του Πρωθυπουργού. Παρακολουθεί τους δείκτες και ενημερώνει την τρόικα με τεχνοκρατική αρτιότητα, με την αμοιβαία εμπιστοσύνη. Και η «καντάδα» έξω από το Μαξίμου έγινε τώρα: «Ανάπτυξη πάση θυσία».

Αλλιώς τα μέτρα θα αποδειχτούν ασκήσεις φορολογικού πολέμου. Από μόνα τους δεν διασώζουν την ελληνική οικονομία. Γιατί τα κλάσματα που έχουν κοινό παρονομαστή το ΑΕΠ και αριθμητή το χρέος και το έλλειμμα θα παραμείνουν και μετά τη λήξη του προγράμματος σταθερότητας στο κόκκινο. Οσο και να συρρικνωθούν μισθοί και συντάξεις, όσους φόρους και να βάλει το κράτος. Η απόκλιση από το Σύμφωνο Σταθερότητας- που κρατάει ανοιχτή την πόρτα αποπομπής από την ευρωζώνη- θα παραμείνει, αν δεν υπάρξει παραγωγή πλούτου. Αλλά για να υπάρξει, πρέπει να τρέξουν οι μεταρρυθμίσεις που θα ελκύσουν επενδύσεις. Ευλόγως ο Πρωθυπουργός κάλεσε μια ομάδα ομογενών με λεφτά και τους εξήγησε ότι δεν θα τα χάσουν αν επενδύσουν στην Ελλάδα. Είτε τους έπεισε είτε όχι, αποτελεί θεαματική εξέλιξη ότι η μαγική λέξη ανάπτυξη ακούγεται τώρα από το Μαξίμου. Προς το παρόν είναι κάτι σαν το «σουσάμι άνοιξε», αλλά υπάρχει ελπίδα να μετουσιωθεί σε πράξη. Αλλωστε, όπως λέει ο Νόαμ Τσόμσκι, «αν υποθέσουμε ότι δεν υπάρχει ελπίδα, εξασφαλίζουμε ότι δεν θα υπάρξει ελπίδα».