Φαινόμενα

Επικοινωνιακό σόου φιλίας
, Της Πόπης Διαµαντάκου , diaman@dolnet.gr

Ενα καλά οργανωµένο σόου φιλίας και καλής γειτνίασης τέθηκε στην υπηρεσία της επικοινωνιακής δυναστείας του «ειλικρινούς συναισθήµατος»
Η επίσκεψη Ερντογάν µπορεί να µην ικανοποίησε τις υπερβάλλουσες προσδοκίες που η µιντιακή υπερπροβολή «εντυπωσιακών και ιστορικών προτάσεων για ειρήνη και συνεργασία» είχε καλλιεργήσει, αυτό όµως αφορούσε το ελληνικό κοινό.

Αποδείχθηκε ότι ο τούρκος ηγέτης ακόµη µία φορά είχε τα µάτια στραµµένα κυρίως στο εσωτερικό της χώρας του, όπως και στο Νταβός το 2008, όταν επιτέθηκε σαν πρωταγωνιστής σε τηλεοπτικό ριάλιτι στον Σιµόν Πέρες στο πλαίσιο µιας τυπικής, κατά τα άλλα, τηλεοπτικής συνέντευξης στη λήξη της συνόδου των ηγετών. Τότε είχε εκµεταλλευτεί την κάµερα και τους όρους του τηλεοπτικού θεάµατος για να επιδείξει για πρώτη φορά στο παγκόσµιο κοινό την ηγεµονική πολιτική του στον µουσουλµανικό χώρο. Διαχειρίστηκε άριστα για προσωπικό πολιτικό όφελος την τηλεοπτική έκπληξη που προκάλεσε η συµπεριφορά του, γνωρίζοντας την άµεση επιρροή που έχει στο θυµικό του λαού του η εικόνα ενός ηγέτη που δεν «µασάει». Η ενέργειά του αυτή είχε αποτέλεσµα οι οπαδοί να τον δεχθούν στη χώρα του µε εκδηλώσεις ξέφρενου ενθουσιασµού – µάλιστα οι πανηγυρισµοί κάποιων θύµιζαν νίκη οµάδας ποδοσφαίρου.

Πάντως η τότε συµπεριφορά του, η ευκολία µε την οποία «συµβούλεψε» τώρα τον ελληνικό λαό για το πώς πρέπει ειρηνικά και αδελφωµένα να αντεπεξέλθει στην κρίση κατά την επίσκεψή του στη χώρα µας και η πολύ προσεκτική επιλογή των λέξεων και των εκφράσεων που χρησιµοποίησε κατά την πολύ ενδιαφέρουσα και πολλαπλών µηνυµάτων συνέντευξή του στη Μαρία Χούκλη αποδεικνύουν ότι ο κ. Ερντογάν είναι οπαδός της επικοινωνιακής κατάχρησης των συναισθηµάτων.

Προκαλώντας ενόχληση σε εκείνους που θεωρούν – όχι αδίκως – ότι η «θέα» συναισθηµάτων µπορεί να είναι «ψυχαγωγική» για τηλεοπτικά θεάµατα, στην πολιτική όµως κρύβει την πραγµατική εικόνα, φαίνεται ότι ο Τούρκος ηγέτης «τακτοποιεί» µε αυτήν την επικοινωνιακή µέθοδο κυρίως εσωτερικές του υποθέσεις και προωθεί ηγεµονική πολιτική στην περιοχή του. Απέναντι στη Μαρία Χούκλη η οποία του έθεσε όλα τα κρίσιµα ερωτήµατα, δηλαδή καλά τα περί φιλίας και ειρήνης αλλά τι θα γίνει µε την υφαλοκρηπίδα στο Αιγαίο και τις αεροµαχίες, ο Ταγίπ Ερντογάν απάντησε επιλέγοντας τόσο προσεκτικά τις λέξεις και τις εκφράσεις ώστε έµοιαζαν µε λόγο απλοϊκό ενός συναισθηµατικού παλιόφιλου. Το θέµα δεν είναι ότι ξεγλίστρησε και δεν απάντησε για την υφαλοκρηπίδα, λέγοντας αυτό που οποιοσδήποτε διπλωµάτης θα τον συµβούλευε, ότι δηλαδή «πρέπει να δούµε το Αιγαίο σαν θάλασσα που µας ενώνει και όχι που µας χωρίζει, σαν θάλασσα της ειρήνης», αλλά ο τρόπος µε τον οποίο επέλεξε να τονίσει τις οµοιότητες και τα κοινά στοιχεία των δύο λαών, να καταλήξει σε ευχές και συµβουλές για έξοδο από την κρίση.

«Γνωριζόµαστε καλά οι δύο λαοί» είπε στη Μαρία Χούκλη. «Πρώτα µου αφεντικά στην Κωνσταντινούπολη ήταν Ελληνες» (προφανώς διόλου τυχαίο να αναφερθεί στο γεγονός ότι δικά του αφεντικά ήταν Ελληνες της Κωνσταντινούπολης, όπως και η επισήµανση ότι η καταγωγή της Μαρίας Χούκλη είναι από τη Σµύρνη, θέτοντας έτσι το ιστορικό πάρε-δώσε των δύο λαών υπό το πρίσµα του συναισθήµατος και των νοσταλγικών αναµνήσεων και όχι της Ιστορίας).

Η σχεδόν πρωτόγονη επιµονή του στην επικοινωνιακή χρήση της κουρτίνας του «ειλικρινούς συναισθήµατος» συµπάθειας προς τα προβλήµατα του ελληνικού λαού που αντανακλά τα ήθη παραδοσιακών κοινωνιών µε επίκεντρο την αδιαµφισβήτητη εξουσία του «πάτερ φαµίλια», δεν κατάφερε παρά να αναδείξει την πραγµατική πολιτική του για την περιοχή και τον ρόλο της Τουρκίας και µαζί τις διαφορές στην κουλτούρα των δύο χωρών. Καλή ή όχι η στιγµή για την Ελλάδα µιας τέτοιας συνάντησης, ήταν πάντως ένα διδακτικό και άκρως αποκαλυπτικό επικοινωνιακό σόου.
Η ξεχασµένη ελευθερία

«Δεν θέλω τίποτε, έχω όλα όσα χρειάζοµαι» είπε µε µεγαλίστικη αυτοπεποίθηση πιτσιρικάς και µας καθήλωσε να χαζεύουµε τη λιλιπούτεια φιγούρα του µε φόντο το γαλάζιο του Αιγαίου. Πρωταγωνιστής στο σύντοµο ντοκιµαντέρ – αφιέρωµα στη Θηρασιά, που πρόβαλε το δελτίο ειδήσεων του Αlpha, µε την υπογραφή του ρεπόρτερ Γ. Κουρδή.

Σαν να βλέπαµε σκηνές από παλιό σινεµά, ένα νησάκι µια σταλιά, θάλασσα, βράχια και ένα αγόρι που έχει τον δικό του τρόπο να αντιλαµβάνεται την ευτυχία. Το νησί του, που δεν τ’ αλλάζει µε τίποτε άλλο, τη θάλασσα, αλλά πάνω απ’ όλα έχει αυτό που λησµονήσαµε στους ψευδοπαραδείσους της αφθονίας, την ελευθερία να µην επιθυµεί. Λίγα λεπτά όλο αυτό, σαν ριπή οξυγόνου, που µόλις προλαβαίνει να θυµίσει το άρωµα της ζωής.