«Ιερά εξέταση» για νέα μέτρα

Σε «ιερά εξέταση» υποβάλλεται η ελληνική οικονομία, καθώς φθάνει σήμερα στην Αθήνα το μεικτό κλιμάκιο των τοποτηρητών από Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και Διεθνές Νομισματικό Ταμείο.

Το κλιμάκιο θα κάνει φύλλο και φτερό τα στοιχεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού και του Προγράμματος Σταθερότητας και Ανάπτυξης και θα υποδείξει επί της ουσίας το ύψος των πρόσθετων μέτρων που ζητούν οι Βρυξέλλες από την κυβέρνηση.

Με την ασφυκτική επιτήρηση σε πλήρη εξέλιξη, η κυβέρνηση ξεκαθαρίζει το τοπίο αναφορικά με την εισοδηματική και τη φορολογική πολιτική. Εντός της εβδομάδας σχεδιάζεται να κατατεθεί στη Βουλή το νομοσχέδιο για την εισοδηματική πολιτική, το οποίο δεν αποκλείεται να περιλαμβάνει δυσάρεστες εκπλήξεις για τους δημοσίους υπαλλήλους, καθώς μελετάται μεγαλύτερη περικοπή επιδομάτων από το 10% που έχει ανακοινωθεί σε αντιστάθμισμα των κοινοτικών πιέσεων για περικοπή του 14ου μισθού, που αποτελεί για το υπουργείο Οικονομικών «κόκκινη γραμμή». Ήδη, σύμφωνα με πληροφορίες, το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους γράφει και σβήνει σενάρια μεγαλύτερων περικοπών στα επιδόματα, αλλά και πρόσθετων περικοπών για συμμετοχές σε συμβούλια και επιτροπές, έξοδα κίνησης και λειτουργικές δαπάνες. Μέχρι σήμερα, η κυβέρνηση έχει ανακοινώσει πάγωμα μισθών στον δημόσιο τομέα και των συντάξεων (για όσους λαμβάνουν πάνω από 2.000

ευρώ τον μήνα) και οριζόντια περικοπή επιδομάτων κατά 10% με εξαίρεση τα λεγόμενα κοινωνικά επιδόματα (οικογενειακό επίδομα, κίνητρο απόδοσης κ.λπ).

Παίρνει σειρά το φορολογικό
Σειρά στη γραμμή των τελικών αποφάσεων παίρνει και το φορολογικό, το οποίο υπό μορφήν νομοσχεδίου αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση στο τέλος της εβδομάδας ή το αργότερο στις αρχές της επομένης. Στο φορολογικό επίσης αναμένονται διορθώσεις, ενώ ενεργά- αλλά χωρίς να έχουν ληφθεί αποφάσεις- παραμένουν στο τραπέζι της κυβέρνησης τα σχέδια για αύξηση των συντελεστών ΦΠΑ, αύξηση των φόρων πολυτελείας (ενδεχομένως με την καθιέρωση υπερ-υψηλού συντελεστή ΦΠΑ 23% – 25% για είδη πολυτελείας) και νέα αύξηση των φόρων στα καύσιμα. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι είναι μάλλον απίθανο να υπάρξουν ανακοινώσεις εντός της εβδομάδας και πριν ολοκληρωθεί η επίσκεψη των επιτηρητών. Οι ανακοινώσεις αναμένεται σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις να προηγηθούν της επίσκεψης του κοινοτικού επιτρόπου, αρμόδιου για οικονομικές υποθέσεις, Όλι Ρεν, που ανακοινώθηκε και επίσημα από την Κομισιόν πως θα πραγματοποιηθεί το πρώτο δεκαπενθήμερο του Μαρτίου.

Το υπουργείο Οικονομικών θα επιστρατεύσει τα πρώτα στοιχεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού για τον μήνα Ιανουάριο, που δείχνουν πως έκλεισε με πλεόνασμα ύψους 574 εκατ. ευρώ έναντι ελλείμματος 1,554 δισ. ευρώ τον αντίστοιχο περυσινό μήνα, με τα καθαρά έσοδα να σημειώνουν αύξηση 16,5% (κυρίως λόγω της έκτακτης εισφοράς και έναντι στόχου ετήσιας αύξησης κατά 10,8%) και τις δαπάνες να εμφανίζουν μείωση 10,6% (έναντι ετήσιου στόχου μείωσης κατά 2,8%). Παράλληλα, θετικά είναι και τα τελευταία στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους για το δημόσιο χρέος που δείχνουν πως έκλεισε στο τέλος του περασμένου έτους στα 298,524 δισ. ευρώ, δηλαδή κατά 2,276 δισ. ευρώ χαμηλότερα από τις εκτιμήσεις του κρατικού προϋπολογισμού, σύμφωνα με τις οποίες προσδιοριζόταν σε 300,8 δισ. ευρώ.

Ωστόσο, ανησυχία προκαλεί η εντονότερη της αναμενόμενης ύφεση που παρουσίασε η ελληνική οικονομία το 2009, καθώς τα προσωρινά στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας δείχνουν μείωση του ΑΕΠ κατά 2% όταν η εκτίμηση αφορούσε συρρίκνωση κατά 1,3%. Ήδη άλλωστε, σύμφωνα με πληροφορίες, η Τράπεζα της Ελλάδος εκτιμά πως η ελληνική οικονομία θα συρρικνωθεί φέτος σε ποσοστό μεγαλύτερο του 1%, γεγονός που αναδεικνύει το εναλλακτικό σενάριο του Προγράμματος Σταθερότητας με βάση το οποίο η ύφεση θα φθάσει φέτος το 0,8% και η ανάκαμψη θα είναι βραδύτερη εξαναγκάζοντας (σύμφωνα με το ΠΣΑ) σε πρόσθετα μέτρα 0,3% του ΑΕΠ ή περίπου 700 εκατ. ευρώ κάθε χρόνο (έως το 2012).

ΤΕΛΙΚΕΣ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ

Για το φορολογικό όπου παραμένουν τα σχέδια για αύξηση ΦΠΑ, φόρων πολυτελείας και νέα αύξηση φόρων στα καύσιμα

«Η ελληνική κρίση θα αποβεί σωτήρια για το ευρώ»
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ: Μιχάλης Μητσός

«ΕΧΩ ΔΕΙ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ, αδελφέ μου./ Είναι φόνος». Με αυτόν το στίχο του Λέοναρντ Κοέν αρχίζει το τελευταίο του βιβλίο ο συνεπώνυμός του Γάλλος οικονομολόγος («Η ευημερία του κακού», Εκδ. ΠΟΛΙΣ). Αρπάζω την ευκαιρία και ρωτώ τον Ντανιέλ Κοέν αν η πρόβλεψη αυτή ισχύει και για την ελληνική περίπτωση.

Θα χυθεί αίμα ή υπάρχει και κάποιο θετικό σενάριο;

«Το θετικό σενάριο θα επικρατήσει», απαντά ο 57χρονος καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Ρaris 1 και τακτικός αρθρογράφος της «Μοντ», που βρέθηκε αυτές τις ημέρες στην Αθήνα για να μιλήσει στο Γαλλικό Ινστιτούτο. «Η “δημοκρατία μίλησε”, η κυβέρνηση Παπανδρέου εξελέγη με μεγάλη πλειοψηφία και κληρονόμησε μια κρίση για την οποία δεν ευθύνεται. Θα μπορούσε να υποστηρίξει ότι δεν αποτελεί δικό της πρόβλημα και να επιμείνει στις προεκλογικές της υποσχέσεις: τότε θα υπήρχε πράγματι μια μεγάλη κρίση με την Ευρώπη, μεγαλύτερη κι από εκείνη της Λέμαν Μπράδερς. Αλλά δεν το έκανε. Αποκάλυψε αμέσως την κατάσταση, έλαβε αμέσως μέτρα και το σημαντικότερο απ΄ όλα, απέσπασε την υποστήριξη του πληθυσμού. Στους έξι πρώτους μήνες, τους πιο δύσκολους, παρά τα επώδυνα μέτρα, δεν υπάρχει εκτροχιασμός.

Σας θυμίζω ότι στη Γαλλία εξελέγη το 1995 η κυβέρνηση Σιράκ, τρεις μήνες μετά πήρε μέτρα λιτότητας, υπήρξαν αντιδράσεις και διαδηλώσεις, κηρύχθηκε γενική απεργία τον Δεκέμβριο, η κυβέρνηση αναγκάστηκε να κάνει πρόωρες εκλογές και τις έχασε. Εδώ δεν έχει γίνει, προς το παρόν τουλάχιστον, κάτι τέτοιο.

Τώρα χρειάζεται χρόνος».

Και χρήμα…
«Ίσως ούτε αυτό. Το ελληνικό χρέος έχει μακρά ωρίμαση, τα ομόλογα έχουν διάρκεια 8 με 10 χρόνια, δεν είναι το ίδιο με την κατάσταση των αναδυόμενων χωρών όπου το χρέος ήταν βραχυπρόθεσμο. Χρειάζονται φυσικά εγγυήσεις για όσο διάστημα η Ελλάδα ακολουθεί τον δρόμο της επιστροφής στη δημοσιονομική ισορροπία. Η Ευρώπη πρέπει να εγγυηθεί για τους προσεχείς δανεισμούς, δεν χρειάζεται να δώσει χρήματα. Η μπάλα είναι τώρα στη δική της πλευρά. Θα πιέσει βέβαια λίγο ακόμη, κυρίως για να καθησυχάσει τη γερμανική κοινή γνώμη και τις αγορές. Βλέπετε οι παίκτες είναι πολλοί, εδώ γίνεται ένας ιδιότυπος διάλογος ανάμεσα στην κυβέρνηση και την κοινή γνώμη της Ελλάδας, και την κυβέρνηση και την κοινή γνώμη της Γερμανίας. Η Ευρώπη πρέπει να δείξει πραγματισμό.

Είναι ευκαιρία να μεγαλώσει, να ωριμάσει».

Κι όμως, για τον συνομιλητή μου, η ελληνική κρίση μπορεί να αποδειχθεί σωτήρια. «Κι αυτό γιατί το ευρώ επανήλθε σε ένα λογικό επίπεδο. Σε ένα ή δύο χρόνια, ίσως να λέμε ότι η σημαντικότερη ώθηση στην ευρωπαϊκή ανάπτυξη προήλθε από την ελληνική κρίση. Το ευρώ δεν είναι μάρκο. Δεν πρέπει λοιπόν να είναι υπερτιμημένο, ούτε βέβαια υποτιμημένο. Πρέπει να διατηρείται σε ένα λογικό επίπεδο. Η ελληνική κρίση υπενθυμίζει στους επενδυτές ότι το ευρώ είναι το νόμισμα της ζώνης και όχι του καλύτερου μαθητή, της Γερμανίας».


Τεστ τα νέα 10ετή ομόλογα που θα βγουν σε δημοπρασία

ΤΟ ΠΛΕΟΝ κρίσιμο τεστ για τον δανεισμό του Δημοσίου αποτελεί η επικείμενη έκδοση ομολόγων, στη σκιά πρωτοφανούς επιτήρησης, κερδοσκοπικών παιχνιδιών και έντονης αβεβαιότητας αναφορικά με τη δυνατότητα και το κόστος δανεισμού του Δημοσίου. Με τον διεθνή Τύπο («Φαϊνάνσιαλ Τάιμς») να προεξοφλεί έκδοση δεκαετών ομολόγων εντός της εβδομάδας, ο νέος επικεφαλής του Οργανισμού Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους Π. Χριστοδούλου, τηρεί σιγήν ιχθύος, καθώς θεωρεί ότι- ιδίως σε αυτή τη συγκυρία- δεν νοείται προαναγγελία εκδόσεων ομολόγων, που ενδεχομένως δίνει «τροφή» σε κερδοσκοπικά κεφάλαια. Από τις αρχές του έτους, το Δημόσιο έχει δανειστεί 13,8 δισ. ευρώ, ποσό που όπως εκτιμούν στελέχη του υπουργείου Οικονομικών «μας βγάζει μέχρι τον Μάρτιο, χωρίς να σημαίνει ότι υπάρχει το περιθώριο να περιμένουμε έως τότε».

Αξίζει πάντως να σημειωθεί ότι τις τελευταίες ημέρες παρατηρείται σχετική σταθεροποίηση (αλλά υψηλά επίπεδα) των spreads των δεκαετών ομολόγων με διακύμανση πέριξ των 320- 330 μονάδων βάσης.