[ 20 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ] «Να καταναλώνουμε με σύνεση»

«Να επιχειρούμε ηθικώς και να καταναλώνουμε με σύνεση», προτρέπει τους Έλληνες ο Συνήγορος του Καταναλωτή κ. Ευάγγελος Ζερβέας, επισημαίνοντας ότι οι Έλληνες καταναλωτές βρίσκονται σε καλό δρόμο όσον αφορά τη γνώση και τη διεκδίκηση των δικαιωμάτων τους. Τονίζει όμως ότι αν και η Ελλάδα διαθέτει μία από τις πλέον ξεκάθαρες νομοθεσίες της Ευρώπης, «η ύπαρξη απλώς και μόνο των νόμων δεν εξασφαλίζει αυτόματα και την τήρησή τους».

Συνήγορος του Καταναλωτή: διαιτητής ή φύλακας της νομιμότητας;

Αποτελεσματικός διαμεσολαβητής στη φιλική επίλυση των καταναλωτικών διαφορών.

Ποιες είναι οι συνηθέστερες υποθέσεις στις οποίες καλείστε να επιληφθείτε;

Αδιευκρίνιστες χρεώσεις τραπεζών, εργοστασιακή ελαττωματικότητα προϊόντων και πλημμελής εφαρμογή εγγυήσεων, καταχρηστικές συμβάσεις μονάδων αδυνατίσματος, αμφισβητήσεις τηλεφωνικών λογαριασμών, καθυστερήσεις στην καταβολή ασφαλιστικών αποζημιώσεων.

Τράπεζες, ασφαλιστικές ή το Δημόσιο ο πιο «προβληματικός» τομέας με βάση τις καταγγελίες που δέχεστε;

Τράπεζες, ασφαλιστικές, τηλεπικοινωνίες και επιχειρήσεις λιανεμπορίου.

Πληγή στα δικαιώματα των καταναλωτών τα παραθυράκια των νόμων;

Δεν υπάρχουν παραθυράκια στα δικαιώματα των καταναλωτών. Στην Ελλάδα ισχύει μία από τις ισχυρότερες και πιο ξεκάθαρες νομοθεσίες στην Ευρώπη για την προστασία τους.

Πόσες υποθέσεις τελικά από αυτές που φτάνουν σε εσάς θα μπορούσαν να έχουν λυθεί εάν υπήρχε εφαρμογή των νομών στη χώρα μας;

Αρκετές. Υπάρχουν, όμως, και κάποιες υποθέσεις στις οποίες βλέπουμε ότι οι καταναλωτές δεν έχουν όλο το δίκιο με το μέρος τους.

Τα τελευταία χρόνια βλέπουμε αύξηση των παραπόνων των καταναλωτών που πλήττονται από πρακτικές επιχειρήσεων, παρά το γεγονός ότι υπάρχουν σε αρκετές περιπτώσεις αυστηροί νόμοι. Γιατί;

Τα παράπονα και οι διαφορές βρίσκονται διαχρονικά μέσα στη φύση των συναλλαγών και του εμπορίου. Είναι αυτονόητο ότι η ύπαρξη απλώς και μόνο των νόμων δεν εξασφαλίζει αυτόματα και την τήρησή τους.

Σε ποιες υποθέσεις δεν μπορεί να επέμβει ο Συνήγορος του Καταναλωτή;

Σε υποθέσεις που εκκρεμοδικούν, που κρίνονται αβάσιμες ή αόριστες, που υποβάλλονται εκπρόθεσμα, που αφορούν χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη ή την παροχή γενικών νομικών συμβουλών, που εμπλέκουν καταγγελλόμενο προμηθευτή εκτός της ελληνικής επικράτειας.

Μπορεί ο Συνήγορος του Καταναλωτή να επιβάλει πρόστιμα;

Όχι. Ο ρόλος του είναι συμβουλευτικός και όχι κυρωτικός ή κατασταλτικός. Μπορεί, όμως, να δημοσιοποιήσει όσες συστάσεις του δεν γίνονται αποδεκτές από τους προμηθευτές.

Μπορεί να στείλει στη Δικαιοσύνη εκείνους που εντοπίζει να παραβαίνουν;

Ναι, εφόσον πρόκειται για αξιόποινη πράξη που διώκεται αυτεπαγγέλτως.

Λιγότερο ή περισσότερο παρεμβατικός o Έλληνας Συνήγορος του Καταναλωτή από τους Ευρωπαίους ομολόγους του;

Δεν τίθεται θέμα σύγκρισης. Αυτό που μετράει είναι ότι στον σύντομο χρόνο λειτουργίας του, ο Συνήγορος του Καταναλωτή έχει να παρουσιάσει πλούσιο παρεμβατικό έργο για τη θεραπεία προβληματικών τομέων της ελληνικής αγοράς. Πόσος χρόνος απαιτείται για την ολοκλήρωση της εξέτασης ενός αιτήματος;

Ο χρόνος αυτός εξαρτάται από ποικιλία εξωτερικών και εσωτερικών παραγόντων. Προσπαθούμε πάντα και με όλες μας τις δυνάμεις να ξεπερνούμε τις δυσκολίες και να διεκπεραιώνουμε τις υποθέσεις που αναλαμβάνουμε το ταχύτερο δυνατό. Η αποτελεσματικότητα παρεμβάσεων; Σε τι ποσοστό διαπιστώνεται συμμόρφωση προς τις συστάσεις σας;

Πολύ μεγάλο. Περίπου εννέα στις δέκα υποθέσεις έχουν θετική έκβαση για τον καταναλωτή, με προφανές το κοινωνικό και οικονομικό όφελος που προκύπτει.

Ο απολογισμός από τη μέχρι σήμερα πορεία και δράση του θεσμού;
Η γοργή εδραίωση του θεσμού στη συνείδηση των πολιτών και η εκτίμηση που χαίρει από τον κόσμο της αγοράς επιβεβαιώνουν την αναγκαιότητα ύπαρξής του στην εγχώρια έννομη τάξη.

Υπάρχουν ελλείψεις (αρμοδιότητες, προσωπικό κ.λπ.) που αν εξαλειφθούν θα γίνετε πιο αποτελεσματικοί;

Όσο ο θεσμός εδραιώνεται τόσο αυξάνονται οι ανάγκες του σε ανθρώπινες και υλικές υποδομές ώστε να εξακολουθεί να είναι αποτελεσματικός στο έργο του. Οι ανάγκες αυτές έχουν καταγραφεί και ευελπιστούμε στη σύντομη ικανοποίησή τους.

Αισθάνεστε ότι οι παρεμβάσεις σας φέρνουν ουσιαστικά αποτελέσματα;

Και απολύτως μετρήσιμα, θα συμπλήρωνα. Η Αρχή συμβάλλει με επιτυχία στο παραγωγικό έργο του Έλληνα Νομοθέτη, στη βελτίωση της επιχειρηματικής συμπεριφοράς των προμηθευτών, ενώ εξαιρετικά μεγάλο είναι το χρηματικό ποσόν που επιστρέφεται σε καταναλωτές με τη μεσολάβησή της.

Υπήρχαν φορές που συναντήσατε «τοίχο» στην προσπάθεια επίλυσης μιας υπόθεσης;

Η έλλειψη συνεργατικού πνεύματος εκ μέρους μικρής μερίδας προμηθευτών κωλύει μερικές φορές τη διαδικασία διερεύνησης μιας υπόθεσης και ταλαιπωρεί τον ενδιαφερόμενο καταναλωτή.

Τελικά, οι Έλληνες γνωρίζουν τα δικαιώματά τους;

Βρίσκονται σε πολύ καλό δρόμο. Και οι επιχειρηματίες τις υποχρεώσεις τους;

Αυτό είναι βέβαιο. Τι θα πρέπει να γίνει στο μέλλον για την ενδυνάμωση του θεσμού;
Ενίσχυση των υποδομών του και διαρκής στήριξη από την Πολιτεία. Η όρεξή μας για δουλειά είναι δεδομένη.

Μια ευχή για την Ελλάδα;
Να επιχειρούμε ηθικώς και να καταναλώνουμε με σύνεση.