Το Πνεύμα του Τόνου

Κακοήθειες
Του Κώστα Γεωργουσόπουλου

Ποιο παιδί εδώ και τρεις, τέσσερις θεατρικές παιδικές γενιές στην Αθήνα, την Κύπρο, την ομογένεια και την ελληνική επαρχία δεν έχει δει και σε δίσκο ή μαγνητοταινία ή CD δεν έχει ακούσει και τραγουδήσει το «Μορμόλη»; Το 1973, λίγο μετά το Πολυτεχνείο, η Ξένια Καλογεροπούλου ανέβασε για πρώτη φορά αυτό το μεταμπρεχτικό αριστούργημα του Ράινερ Χάχβελντ μεταφρασμένο από τον Παναγιώτη Σκούφη, άνθρωπο που ωρίμασε στο περιβάλλον του Μπερλίνερ Ανσάμπλ. Τότε με ψευδώνυμο (Εύα Κυριαζή- το οικογενειακό της μητέρας μου και το βαφτιστικό της κόρης μου, μόλις τριών ετών τότε, που τρυφερά τους το αφιέρωσα) είχα γράψει τους στίχους που την υπέροχη μουσική τους έγραψε ο Γιάννης Σπανός. Το έργο έγινε διάσημο σε γονείς και παιδιά έως σήμερα.

Ένα γράμμα του Σκούφη με αγανάκτησε και με προβλημάτισε. Το έργο παιζόταν με τον τίτλο «Μορμόλης» (τίτλος προσωπικά δικός μουστο πρωτότυπο το έργο τιτλοφορείται «Μούγκνογκ»και είναι δικός μου, διότι προέκυψε από την ομοιοκαταληξία στο κύριο τραγούδι: «ο Μορμόλης, ο Μορμόλης είναι το στοιχειό της πόλης») στο Θέατρο Ήβη, με άλλα ονόματα μεταφραστών, με λεηλατημένη τη μετάφραση του Σκούφη και με τερατώδεις, βλακώδεις επεμβάσεις ολόκληρων σκηνών γραμμένων από τους «μεταφραστές». Έπειτα από τη διαμαρτυρία του Σκούφη, πρόσφατα το «πόνημα» άλλαξε τίτλο και έγινε «Τρελλόκουτο». Προσωπικά, το πράγμα δεν με αφορά, αφού έχουν αφαιρεθεί τα τραγούδια του Σπανού. Αλλά δεν υπάρχει πρόβλημα; Υπάρχει, γιατί το πράγμα για λόγους δεκαρολογίας έχει παραγίνει, από την τραγωδία και τον Αριστοφάνη έως τον Σαίξπηρ και τον Πίντερ καρπώνονται τον μόχθο μεταφραστών κάποιοι επιτήδειοι μεταφραστές εκ μεταφράσεων. Φτάνει να λέμε μόνο: Νισάφι;