Η ανεργία γονατίζει την Ευρώπη

Το γραφείο ευρέσεως εργασίας έχει καλέσει ξανά και ξανά τον Μοχάμεντ Χακιγιέτ, ζητώντας του κάθε φορά να συμπληρώσει διαφορετική αίτηση ή να δει κάποιον άλλο γραφειοκράτη. Αλλά εδώ και τέσσερις μήνες που έχει μείνει άνεργος, δεν έχει καταφέρει ακόμη να βρει εταιρεία που να ενδιαφέρεται να τον προσλάβει. Δεν έχει βρει καν εταιρεία που να δέχεται να τον περάσει από συνέντευξη. «Περιμένω», είπε μετά την τελευταία του επίσκεψη στο κέντρο ευρέσεως εργασίας, «αλλά είναι λίγο δύσκολα τα πράγματα». Ο Χακιγιέτ είναι 19 ετών και κάτοχος διπλώματος Επαγγελματικής Κατάρτισης, όμως τώρα ο στόχος του είναι πιο χαμηλός: Ψάχνει δουλειά σαν οδηγός φορτηγού μεταφορών σε μια μικρή γαλλική πόλη περίπου 100 χιλιόμετρα μακριά από τη Μασσαλία.

Αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα της μεγάλης ανεργίας που έχει πλήξει τη Δυτική Ευρώπη, η οποίασύμφωνα με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης- έχει εκτοξευτεί στο 10%, κατά μέσο όρο, λόγω της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης. Μάλιστα, η ανεργία αναμένεται να αυξηθεί ακόμη περισσότερο πριν εμφανιστούν τα πρώτα σημάδια ανάκαμψης.

Ενώ οι ευρωπαϊκές τράπεζες αρχίζουν σταδιακά να έχουν ξανά κέρδη, αφού πρώτα δέχτηκαν τεράστια κρατική βοήθεια, και οι Ευρωπαίοι ηγέτες πραγματοποιούν προβλέψεις για έξοδο από την ύφεση, οικονομολόγοι προειδοποιούν ότι η ανάκαμψη στην αγορά εργασίας θα καθυστερήσει. Το μεγαλύτερο ανθρώπινο δράμα που σχετίζεται με την κρίση- οικογένειες που βρέθηκαν σε οικονομικό αδιέξοδο και νέοι που βλέπουν τους ορίζοντές τους να κλείνουν- φαίνεται ότι θα συνεχιστεί τουλάχιστον για έναν χρόνο ή για ακόμη περισσότερο. «Αγκάθι» η νομοθεσία
Η νομοθεσία που δημιούργησε στη Δυτική Ευρώπη δίχτυ ασφαλείας για τους εργαζομένους και τους προστάτεψε από τις επιπτώσεις της κρίσης, είναι σήμερα ο ίδιος παράγοντας που περιορίζει το άνοιγμα νέων θέσεων εργασίας, παρά το γεγονός ότι οι ευρωπαϊκές οικονομίες αρχίζουν να αναπτύσσονται ξανά. Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, για να προσληφθεί ένας εργαζόμενος, οι εταιρείες πρέπει να αναλάβουν πολλές δεσμεύσεις, ενώ οι απολύσεις κοστίζουν ακριβά, λένε οικονομολόγοι. Για τον λόγο αυτό, οι επιχειρηματίες διστάζουν να πάρουν την απόφαση να πραγματοποιήσουν προσλήψεις, μέχρι να σιγουρευτούν ότι όντως η ανάκαμψη έρχεται.

Όπως εξηγεί ο αναλυτής του ινστιτούτου ερευνών Βreguel, Νικολά Βερόν, οι ευρωπαϊκές εταιρείες διστάζουν να προχωρήσουν σε απολύσεις και είναι το ίδιο διστακτικές στο να προσλάβουν εργαζομένους, επειδή φοβούνται μήπως αναγκαστούν να τους απολύσουν ξανά- κάτι που συνεπάγεται μεγάλο κόστος. «Το κόστος προσλήψεων και απολύσεων είναι μεγάλο στην Ευρώπη», προσθέτει.

Μικρές «ενέσεις» ρευστότητας
Υπάρχει, όμως, ένας ακόμη παράγοντας. Οι Δυτικοευρωπαίοι ηγέτες πραγματοποίησαν δημοσιονομικές «ενέσεις» ρευστότητας στην οικονομία, οι οποίες ήταν πολύ μικρότερες σε αναλογία με την αμερικανική- παρά τις εκκλήσεις από την Ουάσιγκτον. Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις το έκαναν αυτό, επειδή φοβούνται μήπως συσσωρευτεί μεγάλο δημόσιο χρέος. Ιδιαίτερα η καγκελάριος Ά. Μέρκελ αποτέλεσε μεγάλο υπέρμαχο της δημοσιονομικής πειθαρχίας, σε μια χώρα για την οποία ο ΟΟΣΑ προέβλεψε ότι η ανεργία θα ξεπεράσει πιθανότατα το 9% φέτος και θα ανέλθει στο 9,7% το 2011.

Η Νιμ, η γαλλική πόλη με τους 150.000 κατοίκους, αποτέλεσε θύλακα υψηλής ανεργίας για πολλά χρόνια- από τότε που άρχισαν να κλείνουν εργοστάσια με ρούχα και παπούτσια τα οποία βρίσκονταν στην περιοχή της. Τα πρώτα σημάδια ανάκαμψης άρχισαν να εμφανίζονται πριν από 18 μήνες και τότε ξέσπασε η κρίση. Έκτοτε, η ανεργία σκαρφάλωσε ξανά στο 13,5%, περίπου τρεις ποσοστιαίες μονάδες πάνω από τον μέσο όρο στη Γαλλία. Ο πρόεδρος του Εμπορικού Επιμελητηρίου της Νιμ, Ντενίς Βολπιλιέρ, αναφέρει ότι τα σχέδια για κυβερνητικές επενδύσεις σε υποδομές, όπως σιδηροδρομικές γραμμές και έργα άρδευσης, δημιούργησαν ελπίδες, όμως στο μεταξύ η κοινωνία ψάχνει τρόπους να βοηθήσει όλους αυτούς τους ανθρώπους που δεν έχουν δουλειά και να τους εκπαιδεύσει ώστε να γίνουν χρήσιμοι στην οικονομία. Δύσκολη είναι η κατάσταση και σε άλλες χώρες, όπως η Βρετανία, όπου η ανεργία βρίσκεται ήδη στο 8% και αναμένεται να αυξηθεί ακόμη περισσότερο φέτος.

Το μεγαλύτερο ανθρώπινο δράμα που σχετίζεται με την κρίση φαίνεται ότι θα συνεχιστεί τουλάχιστον για έναν χρόνο