[ ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ] Παραμελημένη αποκέντρωση

Ναι! Το ομολογώ! Είμαι από τους τυχερούς θνητούς που μπορούν να εργάζονται στην Αθήνα και να περνούν τουλάχιστον 100 μερόνυχτα κάθε χρόνο εκτός Αθηνών. Μπορεί να γίνει πράξη η λεγόμενη αποκέντρωση συνδυάζοντας το (προσωπικά) τερπνό με το (κοινωνικά) ωφέλιμο, σ΄ ένα μικρό χωριό στον Δήμο Στυραίων, το οποίο είναι τόσο κοντά στην Αθήνα που ακούμε όλους τους ραδιοφωνικούς της σταθμούς αλλά και τόσο μακριά που χαιρόμαστε καθαρό αέρα και πιο ανθρώπινους ρυθμούς ζωής. Τα Στύρα είναι μια ιστορική περιοχή της Εύβοιας. Η ιστορία τους αρχίζει από τα δρακόσπιτα και συνεχίζεται μέχρι τις μέρες μας χάρη στις ανεμογεννήτριες που έχουν. Έτσι μπορούν δικαίως να περηφανεύονται ότι δίνουν και πνευματική και αιολική ενέργεια!

Η περιοχή είναι πραγματικά όμορφη, το βράδυ μπορείς να ακούς κουκουβάγιες και την ημέρα να χαζεύεις σκαντζόχοιρους. Οι παραλίες της (ειδικά από την αιγαιοπελαγίτικη μεριά) είναι εκπληκτικές και όλα αυτά σε μόλις δύο ώρες απόσταση από την πρωτεύουσα. Το να ζεις όμως εδώ δεν είναι μόνο διακοπές. Η εκπαίδευση και η υγεία είναι παραμελημένες από την κεντρική διοίκηση. Ο Δήμος Στυραίων δεν έχει ούτε παιδίατρο ούτε λύκειο. Για παιδίατρο πρέπει να πηγαίνουμε στο Αλιβέρι, ενώ για λύκειο οι λύσεις είναι δύο: Αλιβέρι ή Κάρυστος. Πόσο εύκολο είναι όμως για ένα μωρό ή έναν δεκαπεντάχρονο να διανύει 90 χλμ. για να επισκεφθεί τον γιατρό ή για να πάει στο σχολείο; Αυτά είναι τα κίνητρα που δίνει η πολιτεία μας για αποκέντρωση;

Εκτός από την καθολική αμέλεια από την κεντρική διοίκηση προς τον δήμο μας σε θέματα υγείας και παιδείας, ούτε η δημοτική αρχή κάνει κάτι για να βελτιώσει την ποιότητα της ζωής μας. Οι λέξεις «ανακύκλωση», «μπλε κάδοι» και «βιολογικός καθαρισμός» είναι μάλλον άγνωστες στη στυρία γη, αλλιώς πώς να εξηγήσουμε το γεγονός ότι ακόμα και σήμερα ο Δήμος Στυραίων είναι ένας από τους δήμους με παράνομη χωματερή και ανύπαρκτο βιολογικό καθαρισμό; Τα σκουπίδια μας μοιράζονται στις πλαγιές της περιοχής κι ας γνωρίζει η εκάστοτε δημοτική αρχή, αλλά και όλοι μας ως πολίτες που την ψηφίσαμε, ότι έτσι αργά ή γρήγορα θα μολυνθεί ο υπόγειος υδροφόρος ορίζοντας και από αυτόν η διατροφική αλυσίδα. Η νομοθεσία υποχρεώνει κάθε οικισμό με πληθυσμό άνω των 2.000 κατοίκων να έχει βιολογικό καθαρισμό, αλλά εδώ επικρατεί ο νόμος της περιβαλλοντικής άγνοιας! Την ομερτά των ντόπιων την έσπασαν όμως οι ξένοι! Πριν από λίγες εβδομάδες μια παρέα Γερμανών τουριστών άρχισαν να διαμαρτύρονται μιας και οι Γερμανοί, ως λαός, έχουν λιγότερη ανοχή στα περιβαλλοντικά εγκλήματα! Όταν τους πήγε ο ξεναγός να δουν τις πεταλούδες στην παραλία του Χάρακα (από τη μεριά του Αιγαίου Πελάγους) η δυσοσμία (από τα πεταμένα βοθρολύματα του δήμου μας σε παραπάνω πλαγιά) ήταν ανυπόφορη. Οι διαμαρτυρίες τους άμεσες: από παράπονα στον ξεναγό τους (tour operator ελληνιστί) μέχρι δημοσιοποίηση του περιβαλλοντικού εγκλήματος στο Διαδίκτυο. Άλλα εμείς οι ντόπιοι ξέρουμε καλύτερα από τους κουτόφραγκους! Βρήκαμε άλλη λύση, πιο φθηνή και πιο εύκολη: ανακαλύψαμε πρώην νταμάρι έξω από τον Αλμυροπόταμο όπου τα λύματα θα τα απορροφά το έδαφος και δεν θα μυρίζουν σε κανέναν περίεργο τουρίστα. Αυτό λέγεται περιβαλλοντική διαχείριση λυμάτων.

Κι έτσι τα χρήματα του δήμου μας θα μπορούμε να συνεχίσουμε να τα επενδύουμε σε πολιτιστικά δρώμενα (βλ. χορούς και πανηγύρια αμφιβόλου ποιότητας και άρα αξίας) και όχι σε «χαζές» επενδύσεις στο περιβάλλον. Τώρα, όταν τα παιδιά μας μεγαλώσουν και πάνε πανεπιστήμιο σε κάποια πόλη στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό με μπλε κάδους και μας ρωτήσουν «τι είναι ο μπλε κάδος μπαμπά;», θα πρέπει να έχουμε ετοιμάσει ένα παραμύθι να τους πούμε. Διαλέξτε τι παραμύθι θα θέλατε να τους πείτε. Η δική μου εκδοχή αρχίζει κάπως έτσι: «Τα κουτιά από τα παιχνίδια σου, όταν ήσουν μικρός, ή το γάλα που πίνεις, έχουν δύο βελάκια που το ένα κυνηγά το άλλο. Αυτά τα βελάκια μάς δείχνουν ότι το κουτί αυτό μπορεί να ξαναχρησιμοποιηθεί, αρκεί να το πετάξουμε σε έναν μπλε κάδο. Θυμάσαι που παίρναμε όλα αυτά τα κουτιά και τα πετούσαμε σε έναν μπλε κάδο στην Αθήνα;»…

Ο Γιάννης Ζαμπετάκης είναι επίκουρος καθηγητής Χημείας Τροφίμων και Lead Αuditor (ΗΑCCΡ, ΙSΟ) στο Τμήμα Χημείας του Πανεπιστημίου Αθηνών.

ΑΡΤΟΣ ΚΑΙ ΘΕΑΜΑΤΑ

Αντί τα χρήματα του Δήμου Στυραίων να πηγαίνουν σε ανακύκλωση και βιολογικό καθαρισμό, αναλώνονται σε πανηγύρια