Ο αρχιτέκτονας των «μαύρων τόπων»

Τον Μάρτιο του 2003, δύο αξιωματούχοι της CΙΑ αιφνιδίασαν τον Κάιλ Φόγκο, επικεφαλής τότε της μεγαλύτερης βάσης ανεφοδιασμού της υπηρεσίας στην Ευρώπη, με ένα ασυνήθιστο αίτημα. Ήθελαν τη βοήθειά του στην κατασκευή μυστικών φυλακών για την κράτηση μερικών επικίνδυνων τρομοκρατών, φυλακών που θα γίνονταν κατόπιν γνωστές ως black sites (μαύροι τόποι)

Τον Μάρτιο του 2003, δύο αξιωματούχοι. Το γεγονός ότι η CΙΑ διατηρούσε επί Τζορτζ Μπους μυστικές φυλακές σε διάφορες περιοχές του κόσμου, συμπεριλαμβανομένης της Ανατολικής Ευρώπης, είναι γνωστό τουλάχιστον από το 2005. Περισσότερες λεπτομέρειες, ωστόσο, δεν γνωρίζαμε- πώς χτίστηκαν, πού ακριβώς βρίσκονταν, πώς ήταν η ζωή μέσα σε αυτές. Τα κομμάτια του παζλ αρχίζουν να μπαίνουν σιγά σιγά στη θέση τους χάρη σε πρόσφατες συνεντεύξεις αρκετών πρώην αξιωματούχων των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών.

Ελαστικά ήθη. Ο Κάιλ Φόγκο ήταν ένα τέτοιο κομμάτι- ένα μεγάλο κομμάτι. Ήταν υπεύθυνος για τη βάση ανεφοδιασμού της CΙΑ στη Φρανκφούρτη, ένας άνθρωπος γνωστός για την πανουργία, τον πατριωτισμό, την αγάπη του για τα πούρα και το ουίσκι και τα ελαστικά ηθικά του στάνταρ. Όταν οι συνάδελφοί του στη CΙΑ του ζήτησαν να συνδράμει στο «πρόγραμμα μυστικές φυλακές», ένιωσε «υπερήφανος που μπορούσε να βοηθήσει τη χώρα του».

Ο Φόγκο ανέλαβε την εποπτεία της κατασκευής τριών μυστικών κέντρων κράτησης: ένα ανακαινισμένο κτίριο σε έναν πολυσύχναστο δρόμο του Βουκουρεστίου, στη Ρουμανία· ένα ατσάλινο οικοδόμημα σε ένα απομονωμένο σημείο του Μαρόκου που δεν είχε χρησιμοποιηθεί ποτέ· και άλλο ένα αναπαλαιωμένο οίκημα στα περίχωρα ακόμα μίας πόλης της Ανατολικής Ευρώπης. Σχεδιάστηκαν έτσι ώστε να δείχνουν ακριβώς ίδια, για να αποπροσανατολίζονται οι κρατούμενοι και να μην καταλαβαίνουν πού βρίσκονται όταν μεταφέρονταν από τη μία στην άλλη.

Σε απομόνωση. Οι φυλακές ήταν μικρές, ικανές να στεγάσουν περίπου έξι κρατούμενους, αν και σπάνια κρατούνταν σε μία περισσότεροι από τέσσερις. Τα κελιά ήταν κατασκευασμένα έτσι ώστε να ελαχιστοποιείται ο κίνδυνος τραυματισμού στη διάρκεια των ανακρίσεων, με αντιολισθητικά δάπεδα και τοίχους επενδυμένους με κοντραπλακέ. Οι κρατούμενοι παρέμεναν σε απομόνωση 23 ώρες το 24ωρο· και τη μία ώρα της καθημερινής τους άσκησης, συνοδεύονταν από μασκοφόρους αξιωματούχους της CΙΑ.


Ορκίζεται να μην αποκαλύψει ποτέ όλα τα μυστικά του

Η καλή δουλειά του Φόγκο του εξασφάλισε μια προαγωγή πίσω στην Ουάσιγκτον. Τον Νοέμβριο του 2004 διορίστηκε διευθύνων σύμβουλος της CΙΑ, υπ΄ αριθμόν 3 στην ιεραρχία. Η υπερβολικά γρήγορη άνοδός του και ο αμφιλεγόμενος χαρακτήρας του τού εξασφάλισαν πολλούς εχθρούς- τελικά, όμως, ήταν οι δικές του ύποπτες συναλλαγές αυτές που επέφεραν την πτώση του. Το 2007 απαγγέλθηκαν εις βάρος του κατηγορίες για διαφθορά: κατηγορήθηκε ότι διοχέτευε συμβόλαια της CΙΑ και μάλιστα σε φουσκωμένες τιμές στις εταιρείες ενός φίλου του, του Μπρεντ Βάιλκς, με αντάλλαγμα πολυτελείς διακοπές, ακριβά γεύματα και την υπόσχεση μιας προσοδοφόρας δουλειάς όταν θα έπαιρνε σύνταξη από τη CΙΑ.

Ο Φόγκο εκτίει σήμερα ποινή τριετούς φυλάκισης στο Κεντάκι. Ο Μπαράκ Ομπάμα μόλις ανέλαβε καθήκοντα έδωσε εντολή να μπει λουκέτο στους «μαύρους τόπους». Όπως αποκαλύπτεται, λειτούργησαν τουλάχιστον οκτώ, συμπεριλαμβανομένων από έναν στη Μέση Ανατολή, στο Ιράκ, στο Αφγανιστάν και στο Γκουαντάναμο, που ονομάστηκε Strawberry Fields- από το τραγούδι των Βeatles «Strawberry Fields Forever» καθώς, όπως έλεγαν αστειευόμενοι αξιωματούχοι της CΙΑ, οι κρατούμενοι θα έμεναν εκεί «forever» (για πάντα). Ο αριθμός των κρατουμένων που πέρασαν από αυτές παραμένει μυστικός. Το υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ εξετάζει σήμερα το ενδεχόμενο να αρχίσει δικαστική έρευνα. Ο Κάιλ Φόγκο, πάντως, ορκίζεται να μην αποκαλύψει ποτέ όλα τα μυστικά του.


ΓΝΩΜΗ Προδομένος και μόνος
Του ΒΑRΤΟΝ GΕLLΜΑΝ

Μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας, ο πρώην αντιπρόεδρος Ντικ Τσέινι έχει ανοίξει μέτωπο με τον επί οκταετία συνέταιρό του στον Λευκό Οίκο Τζορτζ Μπους. Η απογοήτευση του Τσέινι ήρθε στην επιφάνεια κατά τις άτυπες συζητήσεις που έχει με διπλωμάτες, πρώην συναδέλφους του και αναλυτές για το βιβλίο που σκοπεύει να εκδώσει με τα απομνημονεύματά του. Ο Τσέινι εξομολογή- θηκε ότι αισθανόταν πως ο Μπους είχε απομακρυνθεί στη δεύτερη θητεία του. Σύμφωνα με τον Τσέινι, ο πρώην πρόεδρος είχε επηρεαστεί από τις επικρίσεις που δεχόταν και αντιδρούσε στις συμβουλές του αντιπροέδρου του. «Ήταν σαφές ότι το δόγμα Τσέινι ήταν “ποτέ μην απολογείσαι, ποτέ μην εξηγείς”, ενώ ο Μπους άρχισε να κινείται με ένα πιο συναινετικό πνεύμα», εξηγεί κάποιος από το ακροατήριό του στις άτυπες αυτές συζητήσεις. Ο Τσέινι δεν αισθάνεται μόνο προδομένος αλλά και εξαιρετικά μόνος. Εξακολουθεί να πιστεύει ότι πολύ λίγοι ηγέτες λαμβάνουν υπόψη τους τούς θανάσιμους κινδύνους που απειλούν τον πλανήτη.

Σύμφωνα με πρώην σύμβουλό του, εξακολουθεί να ζει με τον εφιάλτη ότι κάποιο εχθρικό κράτος θα αποκτήσει πυρηνικά όπλα και θα τα δώσει σε τρομοκράτες. Ίσως όταν εκδοθούν τα απομνημονεύματά του την άνοιξη του 2011, να καταλάβουμε ποιος είναι επ΄ ακριβώς ο άνθρωπος αυτός.