Κρυφτό κυβέρνησης για τη νέα λιτότητα

Στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες παίζεται η οικονομική και πολιτική ζωή της χώρας τις επόμενες ημέρες. Στις Βρυξέλλες, στις 24 Μαρτίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα αποφασίσει πόσο σκληρά θα παίξει την κυβέρνηση και αν θα της ζητήσει «εδώ και τώρα» πρόσθετα μέτρα ή θα της αφήσει ένα περιθώριο λίγων μηνών, ώς το φθινόπωρο και τη σύνταξη του επόμενου προϋπολογισμού. Στην πρώτη περίπτωση, οι εκλογές ίσως αποδειχθούν αναπόφευκτη εξέλιξη.

Μέτρα, όμως, και μάλιστα δραστικά, θα απαιτηθούν από την Ελλάδα και σε περίπτωση εγγύησης του δανεισμού της από άλλα κράτη- μέλη της ευρωζώνης με πρώτη τη Γερμανία. Η ευρωζώνη φαίνεται πως ανησυχεί για τις παρενέργειες που έχει στο ευρώ η άνοδος του κόστους δανεισμού των ασθενών μελών της και δεν θα αντέξει τον κίνδυνο χρεοκοπίας ενός από αυτά. Έτσι, ένα σενάριο συλλογικής στήριξης των αδύναμων κρίκων ίσως συζητηθεί την Κυριακή στο Βερολίνο, όπου θα συναντηθούν οι ηγέτες των 6 ισχυρών μελών της ευρωζώνης, υπό τη Γερμανίδα καγκελάριο κ. Α. Μέρκελ.

Βρυξέλλες και Βερολίνο σχεδιάζουν ουσιαστικά το νέο μοντέλο λιτότητας που θα φορέσει η Αθήνα. Προς το παρόν, η τελευταία κάνει πως δεν καταλαβαίνει, και ο υπουργός Οικονομίας κ. Γ. Παπαθανασίου επιμένει στα μέτρα που έχουν ήδη ανακοινωθεί και που όπως λέει δεν έχουν αξιολογηθεί ακόμη από τις Βρυξέλλες. Το πιθανότερο όμως είναι ότι τους επόμενους μήνες θα χρειαστεί να κάνει πολύ περισσότερα από αυτά.

Τα ραντεβού των Βρυξελλών
Παπαθανασίου και Αλμούνια, ο επίτροπος Οικονομικών Υποθέσεων, είχαν ήδη κάποιες πρώτες όχι πολύ ευχάριστες επαφές, καθώς ο Έλληνας υπουργός ανέλαβε καθήκοντα την ώρα ακριβώς που έπρεπε να βγουν τα κάστανα από τη φωτιά. Ήταν αυτός που ανακοίνωσε την υπέρβαση του ορίου του υπερβολικού ελλείμματος, για δεύτερη συνεχή χρονιά το 2008 και παρουσίασε στη συνέχεια ένα Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης, που έχει φιλόδοξους στόχους, χωρίς αντίστοιχα εργαλεία για να τους πετύχει. Για παράδειγμα, προβλέπει αύξηση εσόδων κατά 6,3 δισ. ευρώ, χωρίς να βάζει νέους φόρους και σε μια χρονιά με πολύ χαμηλό ρυθμό ανάπτυξης. Επιπλέον, λίγες ημέρες μετά την κατάθεσή του, ο κ. Παπαθανασίου ανακοίνωσε μέτρα, όπως η επαναφορά του αφορολογήτου ορίου των ελευθέρων επαγγελματιών, τα οποία δεν είχαν συμπεριληφθεί στο Πρόγραμμα, άγνωστο γιατί. Κάπου εκεί οι Βρυξέλλες έχασαν τον λογαριασμό, καθώς άλλα έλεγε ο προϋπολογισμός, άλλα το Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης και άλλα, εκ των υστέρων, τα μέτρα Παπαθανασίου.

Τώρα, ο κ. Παπαθανασίου προσπαθεί να πείσει τον κ. Αλμούνια να συνυπολογίσει τα τελευταία μέτρα του, ώστε να μην του ζητήσει πρόσθετα για το 2009. Αυτά, όμως, είναι σε μεγάλο βαθμό στον αέρα. Στο σκέλος των δαπανών προβλέπουν οριζόντια περικοπή κατά 10%, που υπολογίζεται να φέρει εξοικονόμηση 500 εκατ. ευρώ, συγχωνεύσεις φορέων και πληρωμή όλων των μισθών των δημοσίων υπαλλήλων από μια Αρχή. Στο σκέλος των εσόδων προβλέπουν καταπολέμηση της φοροδιαφυγής. Πότε ακριβώς θα συμβούν όλα αυτά και τι θα αποδώσουν στον προϋπολογισμό είναι αβέβαιο.

Η επόμενη κρίσιμη συνάντηση θα γίνει στο πλαίσιο του Συμβουλίου Υπουργών Οικονομίας στις 10 Μαρτίου, όπου και θα συζητηθεί η αξιολόγηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης.

Συστάσεις για την επιτήρηση
Στη συνέχεια, στις 24 Μαρτίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα υποβάλει τις συγκεκριμένες συστάσεις της για την επιτήρηση της Ελλάδας. Στις συστάσεις αυτές: 1. Θα αναφέρεται το μέγεθος της απαιτούμενης προσαρμογής, πόσο πρέπει, δηλαδή, να μειωθεί το έλλειμμα και σε ποιο διάστημα. Στη διετία συνολικά η απαιτούμενη εξοικονόμηση θα είναι περίπου 2,5 δισ. ευρώ.

2. Θα υποδεικνύονται συγκεκριμένα μέτρα, κυρίως για την περικοπή των δαπανών και για την αύξηση των εσόδων, ενώ θα ζητούνται και διαρθρωτικές αλλαγές, όπως η μεταρρύθμιση του συστήματος ασφάλισης και περίθαλψης.

Οι συστάσεις θα υιοθετηθούν στις 2-3 Απριλίου από τους υπουργούς Οικονομίας.

tips

Βρυξέλλες και Βερολίνο σχεδιάζουν ουσιαστικά το νέο μοντέλο λιτότητας που θα φορέσει η Αθήνα

Το σενάριο της γερμανικής επέμβασης

Τα πράγματα, όμως, θα γίνουν πραγματικά δύσκολα αν καθιερωθεί ο μηχανισμός εγγύησης του δανεισμού των κρατών- μελών της ευρωζώνης, όπως άφησε να εννοηθεί ότι εξετάζεται ο υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας κ. Π. Στάινμπρουκ, την περασμένη Τετάρτη. Στην περίπτωση αυτή, η Γερμανία ουσιαστικά θα «βάλει πλάτες» για τα μικρότερα και ασθενέστερα κράτη-μέλη, αλλά υπό την προϋπόθεση ότι τα τελευταία θα υιοθετήσουν γερμανική συνταγή οικονομικής πολιτικής. Όπως σημειώνουν τραπεζικές πηγές, η παρακολούθηση θα είναι ασφυκτική, θα εξετάζονται τα στοιχεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού μήνα προς μήνα και σε περίπτωση παρεκτροπών θα επιβάλλεται άμεσα η αποκατάσταση της τάξης.

Και αυτό θα είναι το καλό σενάριο. Γιατί σε περίπτωση που ενεργοποιηθεί ο μηχανισμός αυτός, ο οποίος ακόμη συζητείται θεωρητικά, θα σημαίνει ότι τα πράγματα θα έχουν φτάσει στο μη περαιτέρω, ότι θα κινδυνεύουν πράγματι η Ελλάδα και άλλες χώρες με χρεοκοπία. Οπότε, μια γερμανική επέμβαση που θα αποτρέψει την χρεοκοπία, έστω και με όρους, θα είναι ευπρόσδεκτη.