ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Το Κρεμλίνο τώρα θέλει εθνικοποιήσεις

Στα τέλη του περασμένου Οκτωβρίου, ένας από τους στενούς συνεργάτες του Βλαντίμιρ Πούτιν κάλεσε αιφνιδιαστικά έναν δισεκατομμυριούχο επιχειρηματία του μεταλλευτικού τομέα σε ιδιωτική συνάντηση. Ο αξιωματούχος αυτός, που λέγεται Ιγκόρ Σέσιν, έδειξε ξαφνικά ενδιαφέρον για ένα ατύχημα που έγινε πριν από δύο χρόνια στις ιδιαίτερα προσοδοφόρες επιχειρήσεις του συγκεκριμένου ολιγάρχη, στο Μπερεζνίκι, στην καρδιά της ρωσικής βιομηχανίας.

Ο Σέσιν, που ηγείται μιας «σκοτεινής» ομάδας του Κρεμλίνου η οποία συνδέεται με τις υπηρεσίες ασφαλείας, είπε στον επιχειρηματία ότι έχει διαταχθεί νέα έρευνα για το ατύχημα και προειδοποίησε ότι μπορεί να επιβληθούν βαριά πρόστιμα στην εταιρεία του, την Uralkali.

Ο Ντμίτρι Ριμπολόβλεφ, έκπληκτος, απάντησε ότι η κυβέρνηση έχει εξετάσει το θέμα και έχει απαλλάξει την εταιρεία από οποιαδήποτε ευθύνη. Είπε επίσης ότι είναι πρόθυμος να πληρώσει κι άλλες αποζημιώσεις για το ατύχημα, από το οποίο δεν τραυματίστηκε κανείς. Η απάντηση ήταν αρνητική. Και όπως γράφει η «Νιου Γιορκ Τάιμς», ο λόγος είναι προφανής: το Κρεμλίνο επιδιώκει την εθνικοποίηση της επιχείρησης.

Ο Πούτιν έχει δηλώσει επανειλημμένως ότι η Ρωσία διέπραξε κολοσσιαίο λάθος τη δεκαετία του ΄90 όταν επέτρεψε την ιδιωτικοποίηση των τεράστιων αποθεμάτων της σε πετρέλαιο, φυσικό αέριο και άλλους φυσικούς πόρους. Ο πρώην πρόεδρος και σημερινός πρωθυπουργός έχει κάνει κάποια βήματα για την αναστροφή της κατάστασης, όπως φάνηκε και με την υπόθεση Γιούκος. Τώρα, φαίνεται να εκμεταλλεύεται την οικονομική κρίση για να αποκτήσει μεγαλύτερο έλεγχο στις επιχειρήσεις που έχουν αποδυναμωθεί. Η περίπτωση της Uralkali δείχνει την απόφαση των αρχών να χρησιμοποιήσουν κάθε μέσο για να επιτύχουν τον σκοπό τους. Κυριότερος εκτελεστής της απόφασης αυτής είναι ο 48χρονος Σέσιν, ένας αντιπρόεδρος της κυβέρνησης που είναι έμπιστος συνεργάτης του Πούτιν από τότε που οι δυο τους υπηρετούσαν στο δημοτικό συμβούλιο της Αγίας Πετρούπολης, στις αρχές της δεκαετίας του ΄90. «Ο άνθρωπος αυτός οργανώνει τις εφόδους, προς όφελος είτε του κράτους είτε των επιχειρήσεων που διάκεινται φιλικά προς αυτόν», λέει η Όλγα Κριστανόφσκαγια, ειδικός για το Κρεμλίνο από το Κέντρο Μελέτης των Ελίτ, στη Μόσχα. Αυτό που φαίνεται ότι προκάλεσε το ενδιαφέρον του Κρεμλίνου για την Uralkali είναι τα τεράστια έσοδά της, που έφτασαν σε 1,1 δισ. δολάρια το πρώτο ήμισυ του 2008. Τα κέρδη της τριπλασιάστηκαν σε σχέση με πέρυσι, οπότε έφθασαν σε 550 εκατ. δολάρια. Με την τελευταία κρίση, όμως, η επιχείρηση εμφανίζεται πιο ευάλωτη. Η μετοχή της έχει κατρακυλήσει κατά 60% από τότε που άρχισε η νέα έρευνα, ποσοστό πολύ μεγαλύτερο από αυτό που έχει χάσει το χρηματιστήριο. Λίγες ημέρες πριν από τη συνάντηση του Σέσιν με τον Ριμπολόβλεφ, μάλιστα, που έγινε στις 29 Οκτωβρίου αλλά δημοσιοποιήθηκε επισήμως στις 7 Νοεμβρίου, παρατηρήθηκε μαζική πώληση μετοχών της Uralkali στο χρηματιστήριο του Λονδίνου…