Φοροκαταιγίδα 7,1 δισ. ευρώ

Πρόσθετους φόρους- ρεκόρ 7,1 δισ. ευρώ, δηλαδή υψηλότερους κατά 13,2% σε σύγκριση με φέτος, επιβάλλει εν μέσω κρίσης ο προϋπολογισμός του 2009, που κατέθεσε χθες ο υπουργός Οικονομίας κ. Γ. Αλογοσκούφης, αφαιρώντας οξυγόνο από την οικονομία την ώρα που το χρειάζεται περισσότερο και πλήττοντας τα εισοδήματα των μισθωτών.

Τους πρόσθετους φόρους θα πληρώσουν λίγο έως πολύ όλοι οι φορολογούμενοι, είτε με το πάγιο χαράτσι στην αύξηση του μισθού τους, αφού η κλίμακα δεν τιμαριθμοποιείται, είτε- οι μικρομεσαίοι- με την κατάργηση του αφορολογήτου ορίου τους, είτε μέσω της αύξησης του ειδικού φόρου κατανάλωσης καυσίμων, των τελών κυκλοφορίας και της επιβολής του φόρου ακινήτων. Συνολικά τα φορολογικά έσοδα προβλέπεται να φτάσουν το πρωτοφανές ποσό των 60,9 δισ. ευρώ.

Παρά τη διεθνή κρίση, εξάλλου, ο προϋπολογισμός δεν προβλέπει ούτε αξιόλογα μέτρα για την ενίσχυση των χαμηλότερων εισοδηματικών τάξεων και την τόνωση της ανάπτυξης. Ο κ. Αλογοσκούφης, απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις άφησε ανοιχτό μόνο ένα μικρό παράθυρο για επιπλέον μίνι πακέτο, εάν αυτό προβλεφθεί σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου συζητείται πακέτο δημοσιονομικής ενίσχυσης της ανάπτυξης ίσο με το 1% του ΑΕΠ των κρατών μελών. «Επιλεκτικά μέτρα θα ανακοινωθούν τις επόμενες εβδομάδες και μήνες», μέτρα για τα χαμηλά εισοδήματα και τους μικρομεσαίους, είπε χαρακτηριστικά.

Επί του παρόντος, ο προϋπολογισμός:

Τα φορολογικά έσοδα προβλέπεται να φτάσουν το πρωτοφανές ποσό των 60,9 δισ. ευρώ

Για τη φτώχεια, περιορίζεται σ΄ ένα «μικρό καλάθι», ύψους 350 εκατ. ευρώ το 2009, που θα δώσει το ομώνυμο Ταμείο, του οποίου το πρώτο πρόγραμμα θα είναι το επίδομα θέρμανσης σε επιλεκτικές κατηγορίες, όπως είπε ο υπουργός. Από το ίδιο Ταμείο φέτος προβλέπεται να διατεθούν άλλα 100 εκατ. ευρώ, ανεβάζοντας τον προϋπολογισμό της διετίας για τον ευαίσθητο αυτόν τομέα μόλις στα 450 εκατ. ευρώ, ενώ σύμφωνα με τις αρχικές κυβερνητικές εξαγγελίες αυτός θα έπρεπε να φτάνει το 1,5 δισ. ευρώ. Μόνο σε σχέση με το προσχέδιο του προϋπολογισμού, τον περασμένο μήνα, είναι αυξημένος ο σχετικός προϋπολογισμός κατά 250 εκατ. ευρώ.

Για τις επενδύσεις, ο προϋπολογισμός προβλέπει δαπάνες 8,8 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 850 εκατ. ευρώ σε σύγκριση με το 2008. Έχουν αυξηθεί, πάντως, σε σχέση με το προσχέδιο κατά 300 εκατ. ευρώ.

Ο προϋπολογισμός έτσι αφήνει την οικονομία σχεδόν στην τύχη της, εν όψει διεθνούς ύφεσης, έχοντας ως μοναδικό μέλημα να μην ξεφύγει το έλλειμμα και το χρέος, αφού η κυβέρνηση δεν μπόρεσε τα προηγούμενα χρόνια να κάνει διαρθρωτικές αλλαγές, να εξυγιάνει πραγματικά τα δημοσιονομικά μεγέθη και να ελέγξει το δημόσιο χρέος. Το τελευταίο εχει εξελιχθεί σε βρόχο και σύμφωνα με πληροφορίες απασχόλησε και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, όπου αναφέρθηκαν η Ελλάδα και η Ιταλία ως ανησυχητικές περιπτώσεις, εξαιτίας αυτού του λόγου. Δεν είναι τυχαίο και χθεσινό σχετικό πρωτοσέλιδο της εφημερίδας «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς», όπου μεταφέρονται οι ανησυχίες της αγοράς ότι λόγω ύφεσης οι δυο αυτές χώρες με το μεγάλο δημόσιο χρέος θα έχουν μειωμένα φορολογικά έσοδα και θα δυσκολευτούν να εξυπηρετήσουν τις δανειακές τους ανάγκες.

Το κόστος δανεισμού. Το έλλειμμα του προϋπολογισμού του 2009 προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 2% του ΑΕΠ (έναντι 1,8% του ΑΕΠ που προέβλεπε το προσχέδιο), υποχωρώντας από το 2,5% του ΑΕΠ που προβλέπεται να φτάσει φέτος. Είναι ακριβώς η ελάχιστη επιτρεπτή μείωση την οποία επιβάλλουν οι κανόνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ο κ. Αλογοσκούφης επιχειρεί να εμφανιστεί προσηλωμένος σ΄ αυτούς, καθώς φοβάται την αντίδραση των αγορών και μια νέα αύξηση του επιτοκίου δανεισμού του Ελληνικού Δημοσίου. «Υπάρχει μεγάλη αβεβαιότητα για το κόστος του δανεισμού», είπε χαρακτηριστικά ο υπουργός Οικονομίας χθες.

Με αυτά τα δεδομένα, ο προϋπολογισμός παγώνει στα επίπεδα του 2008 τις δαπάνες ως ποσοστό επί του ΑΕΠ για υγεία και παιδεία (στο 2,5% και 3,1% αντίστοιχα).


Τον λογαριασμό θα πληρώσουν μισθωτοί, συνταξιούχοι και ελεύθεροι επαγγελματίες

Μισθωτοί, ελεύθεροι επαγγελματίες, μικρομεσαίες επιχειρήσεις και ιδιοκτήτες ακινήτων θα βρεθούν το 2009 στο επίκεντρο του φοροκυκλώνα που προκαλεί ο νέος προϋπολογισμός. Με μέτρα όπως η κατάργηση του αφορολόγητου ορίου για τους ελεύθερους επαγγελματίες, η μη τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας που πλήττει κυρίως μισθωτούς και συνταξιούχους και η περαίωση των εκκρεμουσών φορολογικών υποθέσεων, προβλέπεται ότι τα συνολικά φορολογικά έσοδα το 2009 θα αυξηθούν κατά το πρωτοφανές ποσό των 7,1 δισ. ευρώ. Ειδικότερα ο νέος προϋπολογισμός περιλαμβάνει τα εξής φορολογικά- εισπρακτικά μέτρα:

2.Μη τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας η οποία εξανεμίζει για τα μικρά και μεσαία εισοδήματα τη μείωση των φορολογικών συντελεστών (στο 25% για τα εισοδήματα από 12.000 έως 30.000 ευρώ και στο 35% για τα εισοδήματα από 30.000 έως 75.000 ευρώ).

3. Περαίωση των εκκρεμουσών φορολογικών χρήσεων της εξαετίας 2001-2006 για περίπου 800.000 επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες. Για το αυτόματο κλείσιμο θα πρέπει να καταβληθεί φοροκαπέλο τουλάχιστον 200 έως 600 ευρώ ανά φορολογική χρήση. Από τη ρύθμιση ο προϋπολογισμός προβλέπει ότι εντός του 2009 θα εισρεύσουν στο δημόσιο 1.Κατάργηση του αφορολόγητου ορίου των 10.500 ευρώ για τους ελεύθερους επαγγελματίες, η οποία οδηγεί σε επιβολή κεφαλικού φόρου 1.050 ευρώ.

ταμείο έσοδα 1 δισ. ευρώ. 4.Φορολόγηση των μερισμάτων με συντελεστή 10% και των δικαιωμάτων μετοχών (stock options) που λαμβάνουν οι εργαζόμενοι και τα στελέχη επιχειρήσεων με βάση τη φορολογική κλίμακα, δηλαδή σε ποσοστό έως και 40%.

5.Αύξηση της προκαταβολής φόρου των επιχειρήσεων από το 65% στο 80% για τις Α.Ε. και ΕΠΕ και από το 80% στο 100% για τις τράπεζες.

Προβλέπεται παράλληλα αύξηση των εσόδων από τους φόρους στα ακίνητα κατά 650 εκατ. ευρώ ή 58%.

Έμμεσοι φόροι. Το 2009 οι φορολογούμενοι θα βάλουν πολύ βαθιά το χέρι στην τσέπη για να καλύψουν τον λογαριασμό που προβλέπει ο προϋπολογισμός για την έμμεση φορολογία. Ειδικότερα προβλέπεται:

1.Αύξηση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης των καυσίμων. Ειδικά στην αμόλυβδη, ο ΕΦΚ αυξάνεται από την Πρωτοχρονιά κατά 3,1%- κάτι που μεταφράζεται σε αύξηση της λιανικής τιμής κατά 1 λεπτό το λίτρο. Ο προϋπολογισμός προβλέπει ότι τα έσοδα από τον φόρο κατανάλωσης καυσίμων θα αυξηθούν το 2009 κατά 732 εκατ. ευρώ ή 19,7% σε σχέση με φέτος.

2. Αύξηση των εσόδων από τον Φόρο Προστιθέμενης Αξίας κατά 2,015 δισ. ευρώ ή 10,7%.

3. Αύξηση των εσόδων από τους φόρους κατανάλωσης σε ποτά και τσιγάρα κατά 97 εκατ. ευρώ και αύξηση των εσόδων από τα τέλη κυκλοφορίας κατά 40 εκατ. ευρώ.
Εξωπραγματικοί στόχοι για το έλλειμμα

Παρ΄ όλο που δεν προβλέπει πρόσθετες δαπάνες για την κρίση και επικεντρώνεται στη δημοσιονομική εξυγίανση, ο στόχος που θέτει ο προϋπολογισμός για μείωση του ελλείμματος στο 2% του ΑΕΠ παραμένει εξωπραγματικός, καθώς βασίζεται στην υπόθεση για αύξηση των εσόδων κατά 13,2% όταν το ονομαστικό ΑΕΠ (ΑΕΠ συν πληθωρισμός) αυξάνεται μόνο κατα 5,9%. Ο κ. Αλογοσκούφης είπε το κλασικό, ότι η εκτίμηση βασίζεται στην αναμενόμενη σύλληψη της φοροδιαφυγής, αλλά το πιθανότερο είναι πως θα επαναληφθεί το σενάριο του φετινού προϋπολογισμού, από τα έσοδα του οποίου μέχρι στιγμής λείπουν 2,3 δισ. ευρώ σε σχέση με τις αρχικές εκτιμήσεις, κυρίως λόγω της αποτυχίας της προσπάθειας καταπολέμησης του λαθρεμπορίου στα καύσιμα.

Απαισιοδοξία για ανάπτυξη, ανεργία. Είναι ο πιο δύσκολος προϋπολογισμός της πενταετίας, παρατήρησε εξάλλου ο υπουργός Οικονομίας, ο οποίος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να ανατραπεί πλήρως. Χαρακτηριστικά: ● Για τον ρυθμό ανάπτυξης, ο προϋπολογισμός προβλέπει ότι θα υποχωρήσει στο 2,7% (στο 2,5% τον βλέπει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και 2% το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο). Ο κ. Αλογοσκούφης, όμως, φρόντισε να διευκρινίσει ότι «δεν διατάζονται οι ρυθμοί ανάπτυξης».

● Για την ανεργία προβλέπει ότι θα διατηρηθεί στο 7,5%, όπως και φέτος (στο 9,2% την βλέπει η Ε.Ε. και στο 8,3% το ΔΝΤ). «Αν το πετύχουμε θα είναι επιτυχία», είπε ο κ. Αλογοσκούφης, δείχνονται πόσο αβέβαιη είναι η πρόβλεψη.


Την Πέμπτη η συζήτηση στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή

Την ερχόμενη Πέμπτη 27 Νοεμβρίου θα αρχίσει στην αρμόδια Κοινοβουλευτική Επιτροπή η συζήτηση του προϋπολογισμού 2009, ο οποίος κατατέθηκε χθες από τον υπουργό Οικονομίας Γιώργο Αλογοσκούφη στη Βουλή.

Ο πρόεδρος της Βουλής Δημήτρης Σιούφας έκανε γνωστό ότι η σχετική συζήτηση στην Ολομέλεια θα πραγματοποιηθεί είτε στις 17 Δεκεμβρίου και θα ολοκληρωθεί τα μεσάνυχτα της Κυριακής 21ης Δεκεμβρίου είτε θα μεταφερθεί κατά μία ημέρα αργότερα.