Εγγυήσεις 28 δισ. ευρώ χωρίς εξασφάλιση

Με εγγυήσεις των δανείων τους από το Ελληνικό Δημόσιο, ειδικά ομόλογα και προσωρινή αγορά πακέτων μετοχών τους στηρίζει η κυβέρνηση τις τράπεζες στο πλαίσιο ενός σχεδίου 28 δισ. ευρώ, το οποίο η αντιπολίτευση χαρακτηρίζει «λευκή επιταγή», επειδή δεν συνοδεύεται από διασφαλίσεις πως το ποσό θα χρησιμοποιηθεί για τη στήριξη της ανάπτυξης του τόπου.
Το σχέδιο, που εγκρίθηκε χθες από την Κυβερνητική Επιτροπή και παρουσιάστηκε από τον υπουργό Οικονομίας Γ. Αλογοσκούφη, εντάσσεται στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών αποφάσεων της περασμένης Κυριακής στο Παρίσι, με την καθοδήγηση του Βρετανού πρωθυπουργού κ. Γκόρντον Μπράουν, για τη στήριξη του χρηματοπιστωτικού συστήματος και την έξοδο από την κρίση. Η τραπεζική αγορά το υποδέχθηκε με ανακούφιση, αν και υπήρξαν διαμαρτυρίες πως το κόστος «σωτηρίας» είναι υψηλό, λόγω των προμηθειών που προβλέπονται. Από την άλλη πλευρά, εργαζόμενοι και αντιπολίτευση επισήμαναν ότι τα χρήματα του κρατικού προϋπολογισμού δίνονται εύκολα στις τράπεζες και δύσκολα στις κοινωνικές πολιτικές όπως το Ταμείο κατά της Φτώχειας.

Για την παροχή των εγγυήσεων του Δημοσίου, οι τράπεζες θα πληρώνουν προμήθειες και επίσης- όπως και στην περίπτωση αγοράς μετοχών από το κράτος- το Δημόσιο θα αποκτά συμμετοχή στο διοικητικό συμβούλιό τους με δικαίωμα βέτο στην πολιτική παροχών προς τα ανώτερα στελέχη της τράπεζας. Σε αυτή την περίπτωση, είπε ο κ. Αλογοσκούφης, κανένα στέλεχος της τράπεζας δεν θα μπορεί να έχει αποδοχές υψηλότερες αυτών του διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος (περίπου 25.000 ευρώ τον μήνα).

Ευχές Αλογοσκούφη
Όσον αφορά το δημοσιονομικό κόστος, ο υπουργός Οικονομίας υποστήριξε ότι εφόσον οι τράπεζες κάνουν χρήση του συνόλου των ενισχύσεων που προβλέπονται στην ωρίμαση του σχεδίου, το Ελληνικό Δημόσιο θα έχει καθαρό όφελος της τάξεως των 400-500 εκατ. ευρώ.

Ας σημειωθεί πως το σχέδιο δίνει παράλληλα τη δυνατότητα στις τράπεζες να «εξαφανίσουν» από τους ισολογισμούς τους «τοξικά» ομόλογα, των οποίων η αξία έχει μηδενιστεί λόγω κρίσης (μεταφέροντάς τα σε ειδικό λογαριασμό), πρακτική που συμφωνήθηκε σε ευρωπαϊκό επίπεδο και θα μεταφερθεί και στην ελληνική νομοθεσία. Η θέση του ΠΑΣΟΚ
«Τα μέτρα παρέχουν λευκή επιταγή προς τις τράπεζες με τη φτηνή ρευστότητα που τους προσφέρουν, ενώ δεν παρέχουν κανένα εχέγγυο ότι η αυξημένη ρευστότητα θα διοχετευθεί στην πραγματική οικονομία, προς όφελος του Έλληνα φορολογουμένου» δήλωσε η πολιτική εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ για θέματα Οικονομίας, κ. Λούκα Κατσέλη. Υποστήριξε παράλληλα ότι η προμήθεια των 100-150 μονάδων βάσης που καλούνται να καταβάλουν οι τράπεζες για την παροχή εγγυήσεων του Ελληνικού Δημοσίου για ποσά έως 15 δισ. ευρώ είναι εξαιρετικά χαμηλή με βάση τη διεθνή πρακτική. «Η κυβέρνηση ουσιαστικά χαρίζει περίπου 100 εκατ. ευρώ στις τράπεζες» είπε η κ. Κατσέλη.
Πώς ενισχύονται οι τράπεζες

ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ που εκπονήθηκε από το υπουργείο Οικονομίας και την Τράπεζα της Ελλάδος προβλέπει την εξασφάλιση της απαιτούμενης ρευστότητας στις τράπεζες με τρεις τρόπους:

1 Εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου για νέα δάνεια που θα συνάψουν οι τράπεζες και τίτλους που θα εκδώσουν ή θα αναχρηματοδοτήσουν μέχρι το τέλος του 2009 και για διάρκεια 3 έως 5 ετών. Οι εγγυήσεις μπορεί να φθάσουν έως τα 15 δισ. ευρώ, θα δίνονται έναντι προμήθειας και με παροχή εξασφαλίσεων από τις τράπεζες (π.χ. ενέχυρο μετοχών ή ακινήτων). Η εγγύηση του Δημοσίου θα απευθύνεται είτε στην τράπεζα που δανείζεται είτε στην τράπεζα που δανείζει, προκειμένου να διασφαλίζονται ευνοϊκότεροι όροι. Με τον τρόπο αυτό, το υπουργείο Οικονομίας εκτιμά ότι αποφεύγεται η μεταφορά υψηλότερων διατραπεζικών επιτοκίων στους δανειολήπτες, προς όφελος των δανειοληπτών και της οικονομίας. 2 Έκδοση ειδικών ομολόγων του Ελληνικού Δημοσίου διάρκειας 2-3 και 5 ετών με διάθεσή τους στα πιστωτικά ιδρύματα, ύψους έως 8 δισ. ευρώ. Πρακτικά οι τράπεζες θα βρεθούν με ρευστότητα ίση με το ύψος των ομολόγων που θα εκδοθούν, για τα κεφάλαια αυτά όμως θα καταβάλλουν τους τόκους των ομολόγων συν προμήθεια από 0,5% έως 1% και θα βάλουν εγγυήσεις (π.χ. δάνεια που θα εισπράξει το Δημόσιο αν στη λήξη των ομολόγων δεν μπορούν να αποπληρώσουν).

3 Αγορά από πλευράς Δημοσίου προνομιακών μετοχών των τραπεζών, ώστε να ενισχυθούν τα κεφάλαιά τους. Οι αγορές μετοχών μπορούν να φτάσουν μέχρι 5 δισ. ευρώ, το Δημόσιο θα αποκτά δικαιώματα ψήφου στο Δ.Σ. και θα λαμβάνει ετήσια απόδοση 10% επί των τοποθετήσεών του. Οι μετοχές αυτές θα μπορούν σε διάστημα όχι μικρότερο των 5 ετών να εξαγοραστούν και πάλι από τις τράπεζες.


Αγωγές κατά ΟΤΟΕ και Διαιτησίας από τις ελληνικές τράπεζες

ΘΥΕΛΛΑ αντιδράσεων προκαλεί η αγωγή εναντίον της ΟΤΟΕ και του ΟΜΕΔ (Οργ. Μεσολάβησης- Διαιτησίας) που κατέθεσε η Ελληνική Ένωση Τραπεζών (ΕΕΤ) και με την οποία επιχειρεί να ακυρώσει δικαστικά τη διαιτητική απόφαση που αφορά την κλαδική συλλογική σύμβαση εργασίας των τραπεζοϋπαλλήλων. Τα εργατικά συνδικάτα αποδίδουν ευθύνες και στην κυβέρνηση γιατί με τη στάση ανοχής που τηρεί, καλύπτει την προκλητικά ανεξέλεγκτη πρακτική των τραπεζιτών.

Όπως τόνιζε η ΟΤΟΕ, την ίδια στιγμή που αναζητούνται σε πολιτικό επίπεδο λύσεις στήριξης των τραπεζών της χώρας μας λόγω της χρηματοπιστωτικής κρίσης, η Ένωση Ελληνικών Τραπεζών επιτίθεται με δικαστικές ενέργειες στο εισόδημα και στα εργασιακά δικαιώματα των εργαζομένων.

Ο πρόεδρος της ΔΑΚΕ (Ν.Δ.) κ. Κώστας Πουπάκης με γραπτή δήλωσή του χαρακτηρίζει τις τράπεζες άπληστες, τονίζοντας ότι λειτουργούν υπονομευτικά και προβοκατόρικα.