Η κρίση χτυπάει οκτώ ελληνικές «πόρτες»

Οι ιδιοκτήτες των σικ εστιατορίων βλέπουν κάθε βράδυ πολλά τραπέζια στα μαγαζιά τους να μένουν άδεια. Ένα καινούργιο διαμέρισμα στα βόρεια προάστια πωλείται πλέον στη μισή τιμή από αυτή που κοστίζει στην πραγματικότητα.
Τουλάχιστον 2.000
εργαζόμενοι είναι η απώλεια προσωπικού σε μεγάλη τράπεζα.
Αυτές είναι μερικές μόνο από τις συνέπειες της οικονομικής κρίσης – αλλά στη Μεγάλη Βρετανία.
Στην Ελλάδα πάλι, τώρα αρχίζουν να φαίνονται τα πρώτα σημάδια του οικονομικού προβλήματος.
Πάντως, όπως λένε παράγοντες της αγοράς, εάν η οικονομική κρίση συνεχιστεί, τότε και η κατάσταση στη χώρα μας θα γίνει εξαιρετικά δύσκολη. Όπως όλα δείχνουν, τα πρώτα υποψήφια θύματα της κρίσης στη χώρα μας είναι οι μικρομεσαίοι, οι δανεισμένοι, ο τουρισμός, οι τραπεζικές δραστηριότητες, οι οποίες με τη σειρά τους θα πλήξουν τον οικογενειακό προϋπολογισμό, αλλά και τον χώρο των ακινήτων.

ΑΓΟΡΑ
Πιέζονται οι μικρομεσαίοι
«ΕΡΧΟΝΤΑΙ ακόμη πιο δύσκολες μέρες», λένε οι μικρομεσαίοι επιχειρηματίες όλης της χώρας που βλέπουν την κίνηση στα καταστήματά τους να μειώνεται ημέρα με την ημέρα. Η μειωμένη αγοραστική δύναμη των καταναλωτών και το γεγονός ότι ακόμη και το πλαστικό χρήμα που κάποτε τους έβγαζε από το οικονομικό αδιέξοδο τώρα δεν βγαίνει από το πορτοφόλι, έχει φέρει σε αδιέξοδο τους καταστηματάρχες.

Όπως λέει ο έμπορος ρούχων κ. Βαγγέλης Φραγκουλάκης, πλέον οι αγορές γίνονται για τις κοινωνικές υποχρεώσεις, δηλαδή για δώρα. «Οι πελάτες από την αρχή που θα μπουν στο κατάστημα προσδιορίζουν το ύψος των χρημάτων που θέλουν να διαθέσουν. Έχω σταθερούς πελάτες εδώ και πολλά χρόνια και διαπιστώνω ότι ένα ποσοστό από αυτούς, περίπου το 20- 30%, περιορίζει αρκετά την αγοραστική του δύναμη», σημειώνει.

Μάλιστα, πτώση δεν παρατηρείται μόνο στις πωλήσεις των γκλάμορ και χάι-τεκ προϊόντων, αλλά και στα είδη πρώτης ανάγκης. «Οικογένειες που έχω χρόνια πελάτες και ψώνιζαν 60- 80 ευρώ την εβδομάδα σε κρέατα, έρχονται και μετά βίας πληρώνουν 20 ευρώ για μετρημένες πια μερίδες», λέει ο κρεοπώλης κ. Δημήτρης Μακρής από τη Λάρισα. ΑΚΙΝΗΤΑ
Πέφτει η ζήτηση
«ΣΠΙΤΙ; Όχι ευχαριστώ», φαίνεται να λένε οι Έλληνες στην αγορά ακινήτου. Όπως επισημαίνει στα «ΝΕΑ» ο πρόεδρος του Συλλόγου Μεσιτών Αστικών Συμβάσεων Αττικής κ. Γιάννης Ρεβύθης, από την αρχή του χρόνου χαρακτηριστικό του κλάδου ήταν η υποτονικότητα και το μειωμένο ενδιαφέρον για αγορά ακινήτων.

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας (ΕΣΥΕ), από τον Ιανουάριο μέχρι τα τέλη Ιουλίου, οι νέες οικοδομικές άδειες που εκδόθηκαν σε όλη τη χώρα έφτασαν τις 40.512, κατά 16,8% λιγότερες σε σχέση με το αντίστοιχο χρονικό διάστημα πέρυσι.

Ωστόσο, σε αντίθεση με τη βρετανική αγορά, η μείωση της οικοδομικής δραστηριότητας και η αγοραστική υποτονικότητα στη χώρα μας δεν συνεπάγεται προς το παρόν και μείωση των τιμών. «Είχαμε μόνο μία μικρή πτώση στις τιμές, που κατά μέσο όρο δεν ξεπέρασε το 7% σε όλη την επικράτεια», σημειώνει ο κ. Ρεβύθης. Ωστόσο, την τελευταία εβδομάδα, παρά τη διεθνή αναταραχή, παρατηρείται δειλά δειλά μία στροφή στην αγορά των ακινήτων, κυρίως από όσους φοβούνται να επενδύσουν σε Χρηματιστήριο και τράπεζες.

Η οικονομική κρίση βέβαια έχει επηρεάσει και τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται γύρω από τον κλάδο των ακινήτων. Όπως λέει ο κ. Σπύρος Μανέτης (φωτό κάτω), ιδιοκτήτης καταστήματος με αλουμίνια και οικοδομικά υλικά, αρκετοί είναι οι συνάδελφοί του, οι οποίοι αναγκάζονται να βάλουν λουκέτο. «Η κρίση στην οικοδομή παρασέρνει και τις περίπου 100 επιχειρήσεις του χώρου», σημειώνει. Ο κ. Γιώργος Σάββας είναι ιδιοκτήτης χρωματοπωλείου στην περιοχή του Ζωγράφου. Όπως δηλώνει, τα τελευταία χρόνια διαπιστώνουν πτώση στις πωλήσεις: «Συνήθως κατά τους χειμερινούς μήνες, καθόμαστε».

ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Περιμένουν λιγότερες αφίξεις
ΕΛΛΑΔΑ «ΠΟΥΛΑΕΙ» τουρισμό, αλλά όπως επισημαίνουν οι ταξιδιωτικοί πράκτορες, λόγω της οικονομικής κρίσης κανείς δε θα την… αγοράζει. «Μπορεί το ταξίδι να θεωρείται αναγκαίο, δεν παύει όμως να είναι πολυτέλεια. Είναι απόλυτα φυσικό λοιπόν στις μέρες που ζούμε, ένα από τα πρώτα πράγματα που θα κληθούν οι πολίτες παγκοσμίως να κόψουν να είναι το ταξίδι», επισημαίνει ο κ. Σπύρος Γκίνης, πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Ταξιδιωτικών Γραφείων (φωτό κάτω). Η οικονομική κρίση των τελευταίων εβδομάδων, όπως προσθέτει, δεν έχει επηρεάσει προς στιγμήν τον κόσμο των ταξιδιών. «Θα είμαστε σε θέση να δούμε ποιες είναι οι επιπτώσεις και εάν βέβαια αυτές υπάρχουν στον ελληνικό τουρισμό το επόμενο διάστημα».

Πάντως, οι ταξιδιωτικοί πράκτορες εκφράζουν τον φόβο ότι εάν δεν αλλάξει άμεσα η δυσμενής κατάσταση στην οικονομία, οι τουρίστες από την Αγγλία, τη Γερμανία και τις ΗΠΑ- χώρες που αυτή τη στιγμή πλήττονται οικονομικά- θα σταματήσουν τα ταξίδια. Μόνο οι Βρετανοί τουρίστες στην Ελλάδα φτάνουν τα τρία εκατομμύρια ετησίως. «Εάν δεν υπάρξει άμεσα λύση, τα περίπου 15- 16 εκατομμύρια ξένοι τουρίστες τον χρόνο που επιλέγουν την Ελλάδα για να παραθερίσουν, θα είναι ένας ουτοπικός αριθμός», σημειώνει ο κ. Γκίνης.

«Το τουριστικό ταξίδι έχει παρουσιάσει τα τελευταία χρόνια κάμψη. Ο Έλληνας όμως θέλει να ταξιδεύει, και επιλέγει εξωτερικό, αφού είναι πιο οικονομικό: για εκδρομή 4 ημερών θα πληρώσει 500 ευρώ. », λέει ο κ. Νίκος Νάκιος, ιδιοκτήτης τουριστικού γραφείου στην Αθήνα.

13

δισ. ευρώ

τα έσοδα από τον τουρισμό πέρυσι

ΝΑΥΤΙΛΙΑ
Προβλέπουν απολύσεις
ΑΚΟΜΑ και απώλεια θέσεων εργασίας φοβούνται οι Έλληνες εφοπλιστές εξαιτίας της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης. Την έκδηλη ανησυχία τους για τις πιθανές παρενέργειες στον τομέα της ναυτιλίας εξέφρασαν χθες πολλοί ομιλητές στο 1ο Παγκόσμιο Ναυτιλιακό Συνέδριο που διοργανώθηκε στο Ζάππειο.

Όπως τόνισαν, η χρηματοοικονομική κρίση θα πλήξει σημαντικά το παγκόσμιο εμπόριο. Ήδη οι ναύλοι στα χύδην φορτία παρουσιάζουν πτώση κατά 60% από τον περασμένο Μάιο. Είναι ενδεικτικό ότι η εταιρεία που εκμεταλλεύεται τη Διώρυγα του Παναμά παρουσιάζει μηδενική αύξηση τον τελευταίο χρόνο, ενώ είχε σταθερό ρυθμό αύξησης 5,6% την τελευταία πενταετία. Οι ομιλητές θεώρησαν ότι η πιθανή κατάρρευση τραπεζών θα επηρεάσει άμεσα τις μικρές, τουλάχιστον, ναυτιλιακές εταιρείες. Ειδικότερα ο εφοπλιστής κ. Σ. Πολέμης ανέφερε ότι η κρίση θα έχει ως αποτέλεσμα ακόμα και την απώλεια θέσεων εργασίας. Διευκρίνισε ωστόσο ότι δεν αναφέρεται στους Έλληνες ναυτικούς, οι οποίοι ούτως ή άλλως είναι λίγοι.

17

δισ. ευρώ

ήταν το ναυτιλιακό συνάλλαγμα το 2007

ΦΑΓΗΤΟ – ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΗ
Στροφή στο φαστ-φουντ
ΤΟ ΣΟΥΒΛΑΚΙ και το φαστ φουντ αντικαθιστούν σταδιακά τα ολοκληρωμένα γεύματα του εστιατορίου, αφού είναι πιο οικονομικά. «Τρία ορεκτικά, μία σαλάτα, τέσσερα κυρίως πιάτα και ένα μπουκάλι κρασί. Για το τέλος φρούτο»: Αυτή η παραγγελία, που κάποτε θα ήταν λογική για μία οικογένεια, σήμερα φαντάζει εξωπραγματική, λένε παράγοντες της αγοράς.

«Αυτή τη στροφή παρατηρούμε το τελευταίο διάστημα. Κι αυτό γιατί λόγω των λειτουργικών εξόδων αλλά και της πρώτης ποιότητας φαγητού που προσφέρουν, τα μεγάλα και καλά εστιατόρια δεν μπορούν να ρίξουν τις τιμές- κάτι που μπορούν να κάνουν τα φαστφουντάδικα, αφού τα έξοδά τους είναι σαφώς λιγότερα», λέει ο κ. Γιάννης Τσάκος, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Εστιατόρων. Συμπληρώνει δε ότι τα τελευταία χρόνια, παρατηρείται έως και 45% μείωση της κίνησης στα εστιατόρια.

Αλλά και η νυχτερινή διασκέδαση περνάει κρίση. «Αν και ο Έλληνας έχει στο αίμα του τη διασκέδαση, τα τελευταία χρόνια μειώνει τις εξόδους του», λέει ο μετρ σε μεγάλο νυχτερινό κέντρο κ. Βασίλης Παππάς. Χαρακτηριστικό της στενότητας είναι το γεγονός ότι οι ιδιοκτήτες μειώνουν τις ημέρες που έχουν ανοιχτά τα μαγαζιά.

ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟ
25% λιγότερες πωλήσεις
Η ΑΠΟΚΤΗΣΗ ενός αυτοκινήτου έχει διαγραφεί από τη λίστα των αναγκαίων αγορών. Αυτό τουλάχιστον φαίνεται από τη μείωση των παραγγελιών στα αυτοκίνητα, που σύμφωνα με εκτιμήσεις του Συνδέσμου Εισαγωγέων- Αντιπροσώπων Αυτοκινήτων κυμαίνεται αυτή την περίοδο στο 20- 25%. «Ποσοστό όμως που εκτιμούμε ότι θα μειωθεί σημαντικά αφού ο κόσμος περιμένει να καταλαγιάσει η οικονομική αναταραχή και να επιστρέψει στην αγορά αυτοκινήτου», προσθέτει ο πρόεδρος του Συνδέσμου, κ. Ανδρέας Ανδρικόπουλος. Δεν είναι λίγες πάντως οι περιπτώσεις εμπόρων, κυρίως μοτοσυκλετών, οι οποίοι δέχονται τηλεφωνήματα για ακυρώσεις παραγγελιών που είχαν κάνει οι καταναλωτές πριν από μερικές εβδομάδες.

ΤΡΑΠΕΖΕΣ
Μείωση 50% στα δάνεια
ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ τράπεζες δεν είναι εκτεθειμένες στα προϊόντα που προκάλεσαν την κρίση, εντούτοις οι πρώτες επιπτώσεις στη τσέπη των δανειοληπτών δεν θα αργήσουν να φανούν. Σύμφωνα με εκτιμήσεις τραπεζών, περίπου δύο δισ. ευρώ επιπλέον θα είναι οι τόκοι που θα πληρώσουν τα νοικοκυριά. Παράλληλα, έως και 50% θα μειωθεί η χορήγηση νέων δανείων. Υπολογίζεται, σύμφωνα με εκτιμήσεις της Τραπέζης της Ελλάδος, ότι μόλις για τρεις στις δέκα αιτήσεις θα εκταμιεύονται δάνεια.

6

δισ. ευρώ

τα κέρδη των τραπεζών το 2007

ΤΡΟΦΙΜΑ
Πέφτουν οι πωλήσεις
«ΥΠΑΡΧΕΙ ανασφάλεια στον κόσμο. Οι καταναλωτές προσέχουν ιδιαίτερα τις αγορές τους. Ψωνίζουν πλέον αυστηρά με λίστα και έχουν περιορίσει στο ελάχιστο τις αυθόρμητες αγορές» λέει ο Λεωνίδας Καραγιάννης, πρόεδρος του Προμηθευτικού Συνεταιρισμού Παντοπωλών Αττικής. Εκπρόσωποι μεγάλων αλυσίδων σούπερ μάρκετ κάνουν λόγο για κάμψη των πωλήσεων σε είδη τα οποία θεωρούνται συμπληρωματικά των αγορών, ενώ σημειώνουν ότι αυξάνεται ο αριθμός των καταναλωτών που αναζητούν προσφορές. Την ίδια ώρα οι μεγάλες βιομηχανίες τροφίμων, αν και δεν έχουν ακόμα δείγμα κάμψης των πωλήσεών τους εξαιτίας της κρίσης που έχει ξεσπάσει στη διεθνή αγορά το τελευταίο διάστημα, είναι ιδιαίτερα συγκρατημένες στις προβλέψεις τους για τις πωλήσεις και τα κέρδη τους το επόμενο διάστημα.

Είναι χαρακτηριστικό ότι μία από τις μεγαλύτερες βιομηχανίες του κλάδου των τροφίμων και των ποτών, η Coca-Cola Τρία Έψιλον, ανακοίνωσε ότι αναπροσαρμόζει τις προβλέψεις τις όσον αφορά τις πωλήσεις και τα κέρδη της για το 2008, γεγονός το οποίο απέδωσε και στην οικονομική επιβράδυνση εξαιτίας της κρίσης στην αγορά.