Λύστε τον «γρίφο» της εγκυμοσύνης…

Μπερδεμένες είναι οι μέλλουσες μητέρες για το τι πρέπει και τι δεν πρέπει να κάνουν κατά την εγκυμοσύνη εξαιτίας των αντικρουομένων πληροφοριών που λαμβάνουν, σύμφωνα με μία νέα δημοσκόπηση.

Μία στις τρεις γυναίκες δήλωσαν αβεβαιότητα για τη διατροφή κατά την εγκυμοσύνη και για τα φάρμακα που επιτρέπονται. Άλλες δεν ήξεραν εάν είναι ασφαλές το σεξ, το να πίνουν αλκοόλ, το να βάφουν τα μαλλιά τους ή και το να μπουν στο αεροπλάνο ακόμα.

Οι μισές εξάλλου δήλωσαν πως από την αρχή της κυήσεως δέχονται αντικρουόμενες πληροφορίες από γιατρούς, οικείους και γνωστούς.

Η δημοσκόπηση διεξήχθη στη Βρετανία, μεταξύ 1.303 εθελοντριών. Εκτός από το μπέρδεμα για τα «ναι» και τα «όχι» κατά την εγκυμοσύνη, έδειξε ακόμα πως το 33% των εθελοντριών είχαν παρουσιάσει κατά την κύηση σωματικά συμπτώματα που δεν τα περίμεναν – όπως απώλεια μνήμης, ακμή, αδυναμία της ουροδόχου κύστεως, δυσκοιλιότητα και τυμπανισμό, διακυμάνσεις της ψυχικής διάθεσης, αυξημένη τριχοφυϊα ή τριχόπτωση, εφίδρωση και κακοσμία του σώματος.

Σε μία στις έξι περιπτώσεις, οι γυναίκες ντρέπονταν πολύ για τα συμπτώματά τους και δεν τολμούσαν να τα πουν σε κανέναν.

Τι ισχύει

Σύμφωνα με τις βρετανικές υγειονομικές αρχές, τα παραπάνω συμπτώματα μπορεί να είναι απρόσμενα για τις εγκύους, αλλά είναι συνηθισμένα κατά την εγκυμοσύνη. Επιπλέον, δεν βλάπτουν το έμβρυο και συχνά μπορούν να αντιμετωπιστούν. Συνεπώς, η έγκυος δεν έχει παρά να μιλήσει στον γιατρό της γι’ αυτά.

Όσον αφορά την διατροφή, ο μεγαλύτερος εχθρός της κυήσεως είναι το αλκοόλ. Εάν παρ’ όλα αυτά η έγκυος αποφασίσει να καταναλώσει αλκοό, καλό είναι να μην πίνει πάνω από ένα ποτηράκι μία ή δύο φορές την εβδομάδα.

Οι ειδικοί λένε πως δεν υπάρχουν ακλόνητα επιστημονικά στοιχεία ότι το βάψιμο των μαλλιών μπορεί να βλάψει το μωρό. Γενικά, όμως, θεωρείται καλή ιδέα να αποφεύγει η έγκυος την επαφή με τις χημικές ουσίες, ιδίως κατά τα πρώτα στάδια της κυήσεως που θεωρούνται και τα πιο κρίσιμα για την ομαλή ανάπτυξη του εμβρύου. Συνεπώς, καλό είναι να μην βάφουν τα μαλλιά τους κατά τις 12 πρώτες εβδομάδες της κυήσεως.

Κατά την ίδια χρονική περίοδο, καλό θα ήταν να αποφεύγουν τα αρώματα και τις κρέμες σώματος με άρωμα, διότι μια πρόσφατη μελέτη σε πειραματόζωα έδειξε πως ίσως επηρεάζουν την ορμονική ανάπτυξη των αρσενικών εμβρύων, αυξάνοντας μελλοντικά τον κίνδυνο υπογονιμότητας ή και καρκίνου των όρχεων ακόμα.

Όσον αφορά τα αεροπορικά ταξίδια, το αν επιτρέπονται ή όχι εξαρτάται από το στάδιο της κυήσεως και την πορεία της εγκυμοσύνης κάθε γυναίκας ξεχωριστά. Συνεπώς, η συμβουλή του γιατρού είναι απαραίτητη.

Το σεξ τέλος θεωρείται ασφαλές, εκτός κι αν ο γιατρός πει το αντίθετο λόγω ιατρικού προβλήματος.

Η διατροφή και το βάρος

Σύμφωνα με τον μη κερδοσκοπικό οργανισμό March of Dimes, ο οποίος εδώ και οκτώ δεκαετίες ασχολείται με την προάσπιση της υγείας των βρεφών στις ΗΠΑ, οι έγκυοι πρέπει να αποφεύγουν το προμαγειρεμένο κρέας, εκτός κι αν το μαγειρέψουν πλήρως εκ νέου πριν το καταναλώσουν. 

Αντιθέτως, είναι ασφαλές να πίνουν ένα ή δύο φλιτζάνια καφέ την ημέρα στη διάρκεια της κυήσεως. Ωστόσο, η υπερκατανάλωση αφεψημάτων από βότανα και τριών ή περισσότερων φλιτζανιών καφέ την ημέρα είναι ριψοκίνδυνη και μπορεί να οδηγήσει σε αποβολή.

Το March of Dimes ανησυχεί για την πεποίθηση πολλών εγκύων ότι δεν θα πάθουν κάτι εάν πάρουν 18 ή περισσότερα κιλά όταν κυοφορούν ένα έμβρυο.

Η υπερβολική αύξηση βάρους, όμως, κατά την κύηση όχι μόνον δυσχεραίνει την απώλεια των πρόσθετων κιλών μετά τον τοκετό, αλλά αυξάνει τον κίνδυνο αναπτύξεως διαβήτη της κυήσεως, προεκλαμψίας (είναι η επικίνδυνη αύξηση της αρτηριακής πιέσεως), καισαρικής τομής και λοιμώξεων μετά τον τοκετό.

Όσον αφορά το μωρό, η λήψη πολλών κιλών από την έγκυο το θέτει σε αυξημένο κίνδυνο γενετικών ανωμαλιών, τραυματισμού κατά τον τοκετό και θνησιγένειας.

Πόσα κιλά επιτρέπονται

Μελέτες σε δεκάδες χιλιάδες εγκύους έχουν δείξει το βάρος που μπορεί να πάρει μια έγκυος εξαρτάται από τα κιλά της πριν από την εγκυμοσύνη. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι:
 
* Οι γυναίκες με φυσιολογικό βάρος μπορούν να πάρουν 11 έως 16 κιλά εάν κυοφορούν ένα έμβρυο
 
* Οι υπέρβαρες έγκυοι 7 έως 11 κιλά, εάν κυοφορούν ένα έμβρυο.

* Οι λιποβαρείς έγκυοι 12 έως 18 κιλά.

Εάν, όμως, η έγκυος κυοφορεί περισσότερα από ένα έμβρυα, το βάρος που μπορεί να πάρει εξαρτάται από τον αριθμό των εμβρύων.

Τι πρέπει να τρώει

Όταν μία γυναίκα είναι έγκυος – ή, καλύτερα ακόμα, όταν ετοιμάζεται να μείνει έγκυος – είναι ιδεώδης η εποχή για να μάθει τις αρχές της καλής διατροφής και να αρχίσει να τις εφαρμόζει.

Οι αρχές της υγιεινής διατροφής για την εγκυμοσύνη είναι οι ίδιες με αυτές που ισχύουν για να αποκτήσουμε καλή υγεία και να την διατηρήσουμε για μια ζωή:

* Μη επεξεργασμένα ή ολικής αλέσεως δημητριακά (όπως μαύρο ψωμί, καφέ ρύζι, δημητριακά για πρωινό ολικής αλέσεως): 8 μικρομερίδες την ημέρα (λ.χ. 3 λεπτές φέτες ψωμί, 4 κουταλιές της σούπας δημητριακά και 1,5 φλυντζάνι ζυμαρικά ή ρύζι).

* Γαλακτοκομικά προϊόντα λίγων λιπαρών ή άπαχα: 2 μερίδες την ημέρα (1 μερίδα είναι 250 ml γάλα ή 30 γραμμάρια τυρί ή 1 μικρός κεσές γιαούρτι).

* Πρωτεΐνες (όπως κρέας, πουλερικά, ψάρια, όσπρια, ξηροί καρποί): 1 μερίδα την ημέρα (2-3 φορές την εβδομάδα πρέπει να είναι ψάρι, 2 φορές την εβδομάδα πουλερικά, 2 φορές την εβδομάδα όσπρια, 3-4 φορές την εβδομάδα 100 γραμμάρια ξηροί καρποί, 1 φορά την εβδομάδα κρέας).

* Λαχανικά (ωμά και μαγειρεμένα): καθημερινά 2-3 σαλάτες

* Φρούτα: 3 την ημέρα

Παρ’ ότι οι έγκυοι πιστεύουν ότι «τρώνε για δύο», το τρικ είναι να θυμούνται ότι αυτό δεν σημαίνει πως πρέπει να διπλασιάσουν τις θερμίδες τους. Το μόνο που χρειάζονται στην πραγματικότητα είναι 300 πρόσθετες θερμίδες την ημέρα, οι οποίες όμως θα προέρχονται από υγιεινά τρόφιμα.

Η έγκυος πρέπει επίσης να πίνει άφθονο νερό – έως 1,8 λίτρα την ημέρα – καθώς και να γυμνάζεται συστηματικά, επιλέγοντας ασφαλείς δραστηριότητες (όπως η βάδιση και η κολύμβηση) και αποφεύγοντας τις ριψοκίνδυνες (όπως το σκι και οι καταδύσεις). Ο γιατρός μπορεί να συστήσει σε κάθε έγκυο ποια φυσική δραστηριότητα ακριβώς επιτρέπεται να κάνει.

Πολλά ιδιαίτερα δημοφιλή τρόφιμα είναι δυνητικά επικίνδυνα στη διάρκεια της κυήσεως, γι’ αυτό και συνιστάται στις εγκύους να αποφεύγουν:

* Τα ωμά ψάρια και οστρακόδερμα, διότι ενδέχεται να αποτελούν πηγή του παρασίτου τοξόπλασμα που μπορεί να προκαλέσει τύφλωση και εγκεφαλικές βλάβες στο έμβρυο.

* Τα μεγάλα αρπακτικά ψάρια, όπως ο ξιφίας, διότι ενδέχεται να περιέχουν επικίνδυνα επίπεδα υδραργύρου.

* Τα σενιόν ή αντάντε (τα μισομαγειρεμένα ή ωμά, δηλαδή) κρέατα και πουλερικά, για να αποφευχθεί το ενδεχόμενο τροφικής δηλητηρίασης. Η έγκυος πρέπει να χρησιμοποιεί θερμόμετρο κρέατος και να μαγειρεύει το χοιρινό και τον κιμά έως τους 160 βαθμούς Φαρενάϊτ (θερμοκρασία στο εσωτερικό τους), το μοσχάρι, το αρνί και το κατσίκι έως τους 145 βαθμούς, τα ολόκληρα πουλερικά έως τους 180 και το στήθος από κοτόπουλο έως τους 170 βαθμούς.

* Το μη παστεριωμένο γάλα και το μη παστεριωμένο μαλακό τυρί (όπως η φέτα, το μπρι, το καμαμπέρ, το ροκφόρ). Όταν τα γαλακτοκομικά προϊόντα δεν είναι παστεριωμένα, ενδέχεται να περιέχουν το βακτήριο λιστέρια που προκαλεί τροφική δηλητηρίαση και μπορεί να οδηγήσει σε αποβολή, πρόωρο τοκετό, θνησιγένεια ή μοιραίες ασθένειες του νεογέννητου μωρού.

* Το χοτ ντογκ και τα προμαγειρεμένα κρέατα, εκτός κι αν μαγειρευτούν κανονικά. Επίσης μπορεί να μολυνθούν με λιστέρια μετά την επεξεργασία τους.

* Τα κάθε είδους πατέ, προϊόντα κρέατος για άλειμμα και καπνιστά θαλασσινά, εκτός κι αν μαγειρευθούν πριν από την κατανάλωση.

* Τα μελάτα αυγά και οτιδήποτε παρασκευάζεται με ωμά αυγά. Η έγκυος πρέπει να τρώει μόνον σφικτά αυγά, με συμπαγή κρόκο, για να αποφύγει την τροφική δηλητηρίαση με σαλμονέλα.

* Τους ωμούς βλαστούς λαχανικών, όπως τα ραδίκια και τα μπιζέλια.

* Τα αφεψήματα και τα συμπληρώματα βοτάνων, διότι δεν έχει μελετηθεί η ασφάλειά τους στην εγκυμοσύνη. Ορισμένα, όπως οι μεγάλες ποσότητες χαμομηλιού, μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο αποβολής ή πρόωρου τοκετού.

* Το αλκοόλ, διότι μπορεί να προκαλέσει βλάβες στο έμβρυο, όπως νοητική υστέρηση. Αν και ένα ποτό που και που ενδέχεται να μην δημιουργεί πρόβλημα, δεν έχει ακόμη εξακριβωθεί ποια ποσότητα αλκοόλ είναι ασφαλής.