Η φωτιά «καίει» ακόμη τη Ρόδο

Ανυπολόγιστες είναι οι επιπτώσεις στο περιβάλλον από την καταταστροφική πυρκαγιά στη Ρόδο. «Τηρουμένων των αναλογιών, η καταστροφή είναι ανάλογη με αυτή της Πελοποννήσου», επισημαίνει ο καθηγητής Γεωλογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών Ευθύμιος Λέκκας, ο οποίος βρέθηκε στο νησί ως επικεφαλής επιστημονικού κλιμακίου με σκοπό την εκτίμηση των συνεπειών από την πυρκαγιά.
«Από τις 23 έως τις 27 Ιουλίου έγιναν κάρβουνο 131.000 στρέμματα, η συνολική έκταση του δάσους πριν από την πυρκαγιά ήταν 450.000 στρέμματα. Κάηκε δηλαδή σχεδόν το ένα τέταρτο του δάσους», λέει ο καθηγητής. «Οι επιπτώσεις αφορούν και το θαλάσσιο περιβάλλον».

Όπως αναφέρει ο κ. Λέκκας, στην καμένη έκταση «που είναι τεράστια για τα δεδομένα του νησιού» υπάρχουν τόνοι στάχτης. «Σε αυτήν ανιχνεύσαμε, μεταξύ των άλλων, ποσότητα βαρέων μετάλλων. Αυτό

ΚΑΗΚΑΝ ΠΛΑΣΤΙΚΑ

Μαζί με τα δένδρα κάηκαν σκουπίδια, πλαστικές σακούλες και λάστιχα και ανιχνεύθηκαν στη στάχτη βαρέα μέταλλα

σημαίνει ότι μαζί με τα δέντρα κάηκαν σκουπίδια, πλαστικές σακούλες, λάστιχα αυτοκινήτων, οδικές πινακίδες. Οι βροχές του Σεπτεμβρίου θα παρασύρουν αυτό το υλικό με τα υπολείμματα της στάχτης στη θάλασσα. Αυτό δεν διαλύεται στο νερό, αλλά επικάθεται στον πυθμένα. Ο βυθός θα καλυφθεί από αυτό το υλικό, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τη χλωρίδα και την πανίδα. Ταυτόχρονα η θάλασσα θα χάσει αυτό το ωραίο μπλε χρώμα, και θα αποκτήσει ένα γκρι».

Αυτό που ανησυχεί περισσότερο τους επιστήμονες είναι τα βαρέα μέταλλα που εντοπίστηκαν στη στάχτη: θειικά, νιτρικά, φωσφορικά, χαλκός, ψευδάργυρος, μόλυβδος, κάδμιο, κοβάλτιο, νικέλιο είναι υλικά επικίνδυνα. «Κανείς δεν αποκλείει την περίπτωση να περάσουν ακόμα και στην τροφική αλυσίδα, μέσω των ψαριών», λέει ο κ. Λέκκας.

Το φαινόμενο δεν είναι μόνο ελληνικό. Στη Καλιφόρνια, που πέρσι τέτοιο καιρό είχε υποστεί μεγάλες καταστροφές από δασικές πυρκαγιές, οι έρευνες έδειξαν ότι το παχύρρευστο υλικό είχε εξαπλωθεί σε μεγάλη έκταση νεκρώνοντας κάθε είδος ζωντανού οργανισμού. «Αυτό που ουσιαστικά σώζει τη Ρόδο, είναι το γεγονός ότι σε μικρή απόσταση από την ακτή βαθαίνει η θάλασσα. Το μεγάλο βάθος ευνοεί τη διασπορά αυτού του υλικού», λένε οι επιστήμονες.


Παρατηρητήριο στις καμένες περιοχές

ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ γεωλογικών και άλλων φυσικών φαινομένων εγκατέστησε στις καμένες περιοχές της Ρόδου το Πανεπιστήμιο Αθηνών. Τα ευρήματά του θα είναι διαθέσιμα στο κοινό μέσω του Διαδικτύου. Θα γίνεται λεπτομερής καταγραφή των βροχοπτώσεων, τυχόν πλημμυρικών επεισοδίων, της διάβρωσης του εδάφους αλλά και της φυσικής αναγέννησης των πεύκων. Θα αναλύονται τα συστατικά του εδάφους, η ποιότητα των νερών των ποταμών και της θάλασσας και θα παρακολουθείται η στάθμη των υπόγειων υδάτων. Θα συλλεχθούν στοιχεία ακόμα και για τυχόν κλιματικές αλλαγές εξαιτίας των καμένων εκτάσεων.


Πλημμύρες με την πρώτη βροχή

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ από την πυρκαγιά δεν περιορίζονται στη θάλασσα, σύμφωνα με τα ευρήματα των επιστημόνων. Υπάρχει έντονος κίνδυνος πλημμυρών στην περιοχή της Λάρδου. «Δύο ποτάμια διαρρέουν τη Λάρδο. Το δάσος αποστράγγιζε το νερό που κατέληγε στα ποτάμια. Έτσι όπως είναι πλέον η κατάσταση, με την πρώτη δυνατή βροχή υπάρχει σοβαρός κίνδυνος να ανέβει η στάθμη του νερού και αυτό να παρασύρει χώμα, πέτρες και άλλα υλικά. Απαιτούνται άμεσα αντιπλημμυρικά έργα», επισημαίνει ο καθηγητής.

Αναμένεται να υποβαθμιστεί και η τεχνητή λίμνη κοντά στο χωριό Λαέρμα, η οποία δημιουργήθηκε από το φράγμα Γαδουρά και κύριο χαρακτηριστικό της είναι η σπάνια πανίδα και χλωρίδα. Τα νερά όμως που θα πέφτουν στο εξής στη λίμνη θα παρασύρουν στάχτη, η οποία θα κατακάθεται στον πυθμένα της. «Θα έχουμε δηλαδή επανάληψη του φαινομένου που δυστυχώς περιμένουμε και στον βυθό της θάλασσας», σύμφωνα με τα συμπεράσματα της έρευνας. Ο κίνδυνος ερημοποίησης και διάβρωσης του εδάφους είναι επίσης υπαρκτός, όπως συμβαίνει κάθε φορά ύστερα από μεγάλη πυρκαγιά.