Χρήμα / Επενδύσεις

Καυτό καλοκαίρι για τις μπίζνες της παραλίας

Ιδιαίτερα καυτό προμηνύεται το φετινό καλοκαίρι για τις οργανωμένες παραλίες και τις επιχειρήσεις- διαχειριστές τους. Η επίσκεψη στις παραλίες πέριξ της Αθήνας αποκτά χαρακτηριστικά μόδας, η οποία αναμένεται, μάλιστα, να ενισχυθεί λόγω της φετινής, δύσκολης, οικονομικής συγκυρίας. Η οικονομική δυσπραγία μειώνει τις ακριβές μετακινήσεις, που περιλαμβάνουν συνήθως και διανυκτερεύσεις, και οδηγεί, όπως επισημαίνουν παράγοντες της αγοράς, ολοένα και περισσότερους σε μονοήμερες κοντινές αποδράσεις. Ο ανταγωνισμός στις οργανωμένες και επώνυμεςπλέον- παραλίες, που βρίσκονται κυρίως κατά μήκος της νότιας ακτογραμμής, οξύνεται συνεχώς. Οι πρωταγωνιστές αναβαθμίζουν υποδομές και υπηρεσίες, κάνουν ανακαινίσεις προκειμένου να προσελκύσουν για περισσότερες ώρες όσο το δυνατόν περισσότερους πελάτες.

Η επενδυτική ατζέντα των κυριότερων παικτών, η οποία κινείται ούτως ή άλλως σε ελαφράς μορφής παρεμβάσεις, ξεπερνά τα όρια μιας ομπρέλας και ξαπλώστρας. Περιλαμβάνει από μουσικές και αθλητικές εκδηλώσεις, water sport και sand sport, χώρους εστίασης και μπαρ μέχρι πιλάτες και γιόγκα, spa και shopping. Οι ακτές μετατρέπονται σε πάρκα αναψυχής και διασκέδασης, που διαθέτουν- ορισμένες τουλάχιστον- και δυνατότητα κράτησης μέσω Ιnternet ή δωρεάν ασύρματη σύνδεση στο Διαδίκτυο μέσω λάπτοπ και κινητού.

Περαιτέρω ανάπτυξη
Στο στόχαστρο όλων των παικτών βρίσκεται η γοργά αναπτυσσόμενη- παρά τις έντονες αντιδράσεις- αγορά της «ιδιωτικής» παραλίας. Ο τζίρος της αυξάνει χρόνο με τον χρόνο και εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 20 εκατ. ευρώ ετησίως αν συνυπολογίσουμε «τους καφέδες για τους μεγάλους και τα παγωτά για τους μικρούς», όπως δηλώνει χαρακτηριστικά παράγοντας της αγοράς. Οι οργανωμένες παραλίες αποκτούν μαζί με τα σημεία για σνακ και καφέ (όπου εφαρμόζεται διατίμηση ανάλογη με αυτή των self-service καφέ στα πλοία) και εστιατόρια. Αν και οι περισσότεροι χώροι εστίασης είναι casual, συμβάλλουν σημαντικά στην αύξηση του τζίρου. «Όσο περισσότερα εστιατόρια υπάρχουν τόσο μεγαλύτερη η κατανάλωση», επισημαίνει η κ. Ζέτα Κανέλλου, διευθύντρια μάρκετινγκ της Fresh Gourmet του ομίλου Δασκαλαντωνάκη, ο οποίος έχει σήμερα την πλειοψηφική συμμετοχή στις εταιρείες Ακτή Βάρκιζας και Απολλώνιες Ακτές, οι οποίες από το 2002 έχουν σύμβαση μίσθωσης των πλαζ σε Βάρκιζα και Βούλα. Η πρώτη λειτουργεί υπό την επωνυμία Υabanaki, η μία από τις δύο στη Βούλα με

Στην παραλία της Βάρκιζας το 2003, οπότε λειτουργούσε υπό το μάνατζμεντ της ΕΤ Α με εισιτήριο 3 ευρώ, οι επισκέπτες ήταν 80.000. Το 2004, τη χρονιά που λειτούργησε για πρώτη φορά υπό ιδιωτικό μάνατζμεντ ως Υabanaki, οι επισκέπτες έφτασαν τους 200.000

την επωνυμία Τhalassea, ενώ η δεύτερη αναμένεται να λειτουργήσει το 2009.

Οι πλαζ γίνονται της μόδας
Οι ρίζες για την ιδέα της οργανωμένης παραλίας στην Αττική εντοπίζονται στο 1959, όταν η ακτή της Βουλιαγμένης γίνεται πλαζ του Αστέρα και μετατρέπεται σταδιακά σε τόπο συνάντησης πολλών Αθηναίων, καθώς την εικόνα της ενισχύει η παρουσία προσώπων από το ελληνικό και διεθνές τζετ σετ. Η συνήθεια, όμως, της επίσκεψης σε οργανωμένη παραλία αποκτά τα χαρακτηριστικά μιας ανεξάρτητης τουριστικής αγοράς κατά την τρέχουσα δεκαετία. Η αξιοποίηση μέσω της παραχώρησης σε ιδιώτες ορισμένων από τις ακτές του ΕΟΤ, που βρίσκονται υπό τη διαχείριση της Εταιρείας Τουριστικής Ανάπτυξης, δρομολογήθηκε εν όψει των Ολυμπιακών Αγώνων. Το σχέδιο είχε, μάλιστα, ενταχθεί στο επονομαζόμενο «ολυμπιακό πακέτο τουριστικών επενδύσεων για την αναβάθμιση της παραλιακής ζώνης της Αττικής». Στο πλαίσιο αυτό, το οποίο περιελάμβανε ακόμη την αξιοποίηση των μαρινών, αλλά και τη δημιουργία μητροπολιτικού συνεδριακού κέντρου (κάτι που βρίσκεται ακόμη στη σφαίρα των προθέσεων), προβλεπόταν η παραχώρηση σε ιδιώτες της λειτουργίας των ακτών Αλίμου, Βούλας, Βουλιαγμένης και Βάρκιζας.

Σήμερα τα ετήσια έσοδα της ΕΤΑ από το σύνολο των μισθωμένων ακτών (συμπεριλαμβανομένων αυτών που έχουν παραχωρηθεί σε δήμους) ανέρχονται γύρω στα 4 εκατ. ευρώ τον χρόνο. Πάντως, παρά τις διαμαρτυρίες φανατικών πολεμίων, αλλά και τις αντιδράσεις δημάρχων και κατοίκων των νότιων προαστίων με αίτημα την ελεύθερη πρόσβαση στις παραλίες, οι επισκέπτες στις οργανωμένες πλαζ αυξάνουν συνεχώς. Είναι χαρακτηριστικό ότι στην περίπτωση της παραλίας της Βάρκιζας το 2003, οπότε λειτουργούσε υπό το μάνατζμεντ της ΕΤΑ με εισιτήριο 3 ευρώ, οι επισκέπτες ήταν 80.000. Το 2004, τη χρονιά που λειτούργησε για πρώτη φορά υπό ιδιωτικό μάνατζμεντ ως Υabanaki, οι επισκέπτες έφτασαν τους 200.000. Φέτος εκτιμάται ότι θα ανέλθουν σε 320.000. Μάλιστα, η πλειονότητα των πελατών (65%) είναι νέοι μεταξύ 16 και 34 ετών.

Συνωστισμός ενδιαφερομένων
Η εικόνα της οργανωμένης παραλίας αναπαράγεται σταδιακά σε όλη την Ελλάδα με αποτέλεσμα εκατοντάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις, δήμοι και άλλοι φορείς να συνωστίζονται για να αποκτήσουν έστω και ένα μικρό μερίδιο της εποχικής αυτής βιομηχανίας. Στο χαρτοφυλάκιο ακινήτων της ΕΤΑ περιλαμβάνονται περίπου 150 δημόσιες παραλίες. Από τη Χαλκιδική ώς τη Μύκονο και από τη Ζάκυνθο ώς την Κω η ομπρέλα και η ξαπλώστρα βρίσκονται μπροστά στο κύμα, χωρίς, ενίοτε, τις απαιτούμενες άδειες. Όμως, οι οργανωμένες παραλίες, στο πρότυπο αυτών που έχουν δημιουργηθεί κατά μήκος της νότιας παραλίας της Αττικής, αποτελούν πλέον είδος «ολοκληρωμένης επιχειρηματικής δραστηριότητας». Προέκυψαν, άλλωστε, έπειτα από σχετικούς διαγωνισμούς της ΕΤΑ. Η ίδια διαχειρίζεται την παραλία της Αγίας Τριάδας στη Θεσσαλονίκη και την ακτή της Βουλιαγμένης, η οποία έχει ετήσια έσοδα της τάξεως του 1,5 εκατ. ευρώ και 340.000 επισκέπτες. Προχώρησε, μάλιστα, φέτος σε επενδύσεις αναβάθμισης συνολικού κόστους 600.000 ευρώ.


20 τουλάχιστον είναι οι οργανωμένες και ελεύθερης εισόδου παραλίες από το Παλαιό Φάληρο ώς το Σούνιο

●Παλαιό Φάληρο (ελεύθερη) ●Άλιμος- Ακτή του Ήλιου (δημοτική, οργανωμένη) ●Άλιμος- Βle-Βle (οργανωμένη)

●Άγιος Κοσμάς (οργανωμένη) ●Α στέρας Γλυφάδας (οργανωμένη)

●Α ΄ Βούλας- Τhalassea (οργανωμένη)

●Β΄ Βούλας (οργανωμένη, αναμένεται να λειτουργήσει το 2009)

●Καβούρι (ελεύθερη) ●Ακτή Βουλιαγμένης (οργανωμένη)

●Α στέρας Βουλιαγμένης (οργανωμένη)

●Λιμανάκια Βάρκιζας (ελεύθερη)

●Ακτή Βάρκιζας- Υabanaki (οργανωμένη) ●Λ αγονήσι, Grand Resort (οργανωμένη) ●Λ αύριο (δημοτική, οργανωμένη)


Σε τρία χρόνια όλες οι ακτές σε ιδιώτες

Η στρατηγική της ΕΤΑ, σύμφωνα με πληροφορίες, στοχεύει στην έξοδό της από τις δραστηριότητες της άμεσης εκμετάλλευσης των ακτών και στην παραχώρησή τους σε τρίτους εντός της επόμενης τριετίας. Όμως, στις περισσότερες περιπτώσεις ακόμα και στις αστικές παραλίες, στόχος της εταιρείας – εξαιτίας ενδεχομένως των έντονων και συνεχών αντιδράσεων- είναι η όσο το δυνατόν καλύτερη διατήρηση του δημόσιου χαρακτήρα των ακτών, διασφαλίζοντας ότι θα είναι προσβάσιμες με σχετικά χαμηλό εισιτήριο σε μεγάλο αριθμό λουομένων. Ως εκ τούτου οι πολύ καλά οργανωμένες παραλίες με τις διάφορες παροχές πολυτελείας, όπως ορισμένες από αυτές που βρίσκονται κατά μήκος της νότιας ακτής της Αττικής, εκτιμάται ότι θα παραμείνουν λίγες.

Νομικό κενό
Σύμφωνα με πληροφορίες, σε αυτή τη φάση η ΕΤΑ με επικεφαλής τον κ. Χάρη Κοκκώση εξετάζει σε συνεργασία με τον Δήμο Βάρκιζας τη δυνατότητα οργάνωσης της ελεύθερης παραλίας για να μπουν ζώνες με ομπρέλες και ξαπλώστρες. Όμως, ακόμη και η ήπια οργάνωση των ακτών σκοντάφτει σε νομικό κενό, καθώς δεν προβλέπεται η χρήση χημικών τουαλετών από αναψυκτήρια, που βρίσκονται πάνω στην παραλία. Κάτι, που κρίνεται απαραίτητο για περιβαλλοντικούς λόγους. Για να προχωρήσει το ζήτημα απαιτείται κοινή υπουργική απόφαση, η οποία εκκρεμεί εδώ και δύο χρόνια. Πάντως, η εντατική από ορισμένες επιχειρήσεις αξιοποίηση των ακτών οδηγεί στην εκπόνηση συγκεκριμένων business plan για να αναπτύξουν περαιτέρω τις δραστηριότητές τους (στο πλαίσιο των δεσμεύσεων έναντι της ΕΤΑ). Στην περίπτωση του Αστέρα Γλυφάδας (όπως έχει μετονομαστεί η παραλία στα Αστέρια Γλυφάδας), για παράδειγμα, το επενδυτικό σχέδιο του ομίλου Παπαθεοχάρη, που έχει αναλάβει τη διαχείριση από την Εθνική Τράπεζα, προβλέπει την ανέγερση ξενοδοχείου. «Σχέδιο, το οποίο μετατίθεται μετά την επόμενη χρονιά, εξαιτίας της γενικής οικονομικής δυστοκίας», παρατηρεί ο κ. Σπύρος Σαλταμπούρας, υπεύθυνος για τη διαχείριση της παραλίας. «Η ψυχαγωγία έχει επηρεαστεί αρνητικά από την κακή οικονομική συγκυρία», υποστηρίζει. «Ό,τι κοστίζει πάνω από 30 ευρώ αντιμετωπίζει πρόβλημα».

Εξέλιξη, η οποία αναμένεται πάντως να τονώσει την κίνηση στις οργανωμένες παραλίες φέτος, τουλάχιστον σε όσες το εισιτήριο κινείται σε σχετικά προσιτά επίπεδα, παρατηρούν στελέχη της αγοράς, χωρίς όμως να αποκλείουν και ενίσχυση της πελατείας των ακριβών, όπως είναι η πλαζ του Αστέρα Βουλιαγμένης, την οποία διαχειρίζεται η Εθνική Τράπεζα, αλλά και της «λαϊκής παραλίας» στο Grand Resort Lagonissi, που διαχειρίζεται ο όμιλος Μαντωνανάκη. Άλλωστε, με τη φετινή ανακαίνιση της πλαζ του Αστέρα, οι ασκούντες το μάνατζμεντ ποντάρουν στη διεύρυνση της χρήσης της παραλίας από τους λουομένους και κατ΄ επέκταση στην αύξηση της κατανάλωσης, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να επεκτείνουν χρονικά με σειρά από δραστηριότητες την παραμονή τους. Δεν είναι, άλλωστε, τυχαία η έναρξη λειτουργίας καφέ Starbucks και εστιατορίου ΤGΙ Friday΄s στην πλαζ, η οποία διεκδικεί κάθε χρόνολόγω και της ακριβής τιμής εισόδουτη μερίδα του λέοντος από τον τζίρο της συνολικής αγοράς.


Νέα τάση η ολοήμερη διασκέδαση στις πλαζ

«Η νέα τάση είναι περνώ πολλές ώρες σε οργανωμένη παραλία», υποστηρίζει η κ. Ζέτα Κανέλλου της Fresh Gourmet. Πιστεύει, μάλιστα, ότι η κατανάλωση σε τέτοιους χώρους θα συνεχίσει να αυξάνει για τα επόμενα δύο χρόνια τουλάχιστον. «Ο κόσμος αναζητά οργανωμένες παραλίες. Προτιμά να κάνει μπάνιο με άνεση και ασφάλεια», υποστηρίζει ο κ. Αλέξης Κοιμήσης, γενικός διευθυντής μέχρι πρότινος του Grand Resort στο Λαγονήσι. «Στο παιχνίδι πρέπει να μπουν δυναμικά οι δήμοι και τα εισιτήρια να είναι συμβολικού χαρακτήρα.

Άλλωστε, τα λεφτά βγαίνουν από τους καφέδες και τα μπαρ».

Εκμετάλλευση με δυσκολίες
Η μετατροπή των ακτών σε πάρκα ολοήμερης αναψυχής τροφοδοτεί υπό μία έννοια τις επιχειρήσεις- διαχειρίστριες των οργανωμένων παραλιών με επιχειρήματα κατά της άποψης ότι οι τιμές εισόδου είναι ακριβές. Υπό το δικό τους πρίσμα «το κόστος του μπάνιου μετατρέπεται σε κόστος διασκέδασης, ενώ οι τιμές εισόδου καθορίζονται έπειτα από σχετική έγκριση», δηλώνουν στελέχη των εταιρειών. Επισημαίνουν επίσης, προς έκπληξη όσων είναι αντίθετοι με την εκμετάλλευση των ακτών, ότι η αγορά της οργανωμένης παραλίας αντιμετωπίζει σοβαρές δυσκολίες.

Πρωτοφανής πολυνομία
«Οι επιχειρηματικές πρωτοβουλίες προσκρούουν σε πρωτοφανή πολυνομία και σε έναν δύσκολο και πολυδαίδαλο διοικητικό μηχανισμό με πολλούς αρμόδιους φορείς», επισημαίνει ο επιχειρηματίας κ. Γιώργος Βερνίκος, ο οποίος αποχώρησε πριν από τρία χρόνια από τις εταιρείες διαχείρισης των ακτών Βάρκιζας και Βούλας. «Η πραγματικότητα αυτή προκαλεί δυσκολίες», σημειώνει.


Θερινό διοικητικό μπλακάουτ στη ΔΕΗ

Καλοκαιρινή κρίση κορυφής ταλαιπωρεί για μία ακόμη φορά τη ΔΕΗ, αναδεικνύοντας ξανά τα σοβαρά διοικητικά προβλήματα που αντιμετωπίζει η επιχείρηση και τα οποία εμποδίζουν τον εκσυγχρονισμό της. Η επικείμενη αποπομπή ενός ακόμη στελέχους της ΔΕΗ, του γενικού διευθυντή παραγωγής Αβραάμ Μιζάν- φέτος έφυγαν δύο ακόμη γενικοί διευθυντές (Κόλιας, Αντωνόπουλος)- έχει δημιουργήσει ξανά κλίμα αναστάτωσης στο εσωτερικό της εταιρείας. Πολλά στελέχη θεωρούν ότι ο πρόεδρος θέλει να φτιάξει ένα «προσωποπαγές» καθεστώς και να διοικεί με τους πολλούς εξωτερικούς συμβούλους που έχει προσλάβει, απαξιώνοντας το στελεχικό δυναμικό.

Τ α χρονοδιαγράμματα
Επισήμως, ως αιτία για να ζητήσει ο πρόεδρος της ΔΕΗ κ. Τ. Αθανασόπουλος την παραίτηση του κ. Μιζάν, εμφανίζεται η δυσαρέσκειά του όσον αφορά την πρόοδο του επενδυτικού προγράμματος της εταιρείας.

Πράγματι, το πρόγραμμα εκσυγχρονισμού του στόλου των μονάδων της ΔΕΗ έχει «πέσει έξω» από τα χρονοδιαγράμματα που αναφέρονται στο τελευταίο business plan της εταιρείας. Από τους 6 διαγωνισμούς που προέβλεπε για την κατασκευή νέων μονάδων, μόνον οι 3 έχουν προκηρυχθεί- και με μεγάλη καθυστέρηση- ενώ οι άλλοι 3 (λιγνιτική της Πτολεμαΐδας, 2 ανθρακικές σε Αλιβέρι, Λάρυμνα) ακόμη να προκηρυχθούν. Οι προκηρύξεις που έχουν γίνει αφορούν τον διαγωνισμό για τη νέα μονάδα της Μεγαλόπολης (προκηρύχθηκε τον Μάιο αντί για τον Ιανουάριο που προέβλεπε το επιχειρησιακό σχέδιο), τη μονάδα της Μελίτης Φλώρινας (Ιούλιος αντί για Φεβρουάριος του 2008), ενώ στην περίπτωση του Αλιβερίου, παρ΄ ότι το έργο θα έπρεπε να έχει αρχίσει να κατασκευάζεται από πέρυσι τον Οκτώβριο, ο ανάδοχος ζητεί να υπογραφεί συμπληρωματική σύμβαση καθώς λόγω αλλαγής της χωροθέτησης, ελάχιστα ισχύουν από τα όσα προβλέπονται στην αρχική.

Έτσι, η μονάδα αντί να ενταχθεί στο σύστημα τον Μάρτιο του 2009, δεν αναμένεται νωρίτερα από το καλοκαίρι του 2010.

Χρεώνει… άλλον
Στελέχη της εταιρείας ωστόσο βλέπουν πίσω από την επιχειρούμενη αποπομπή του κ. Μιζάν, την προσπάθεια του κ. Αθανασόπουλου να μη χρεωθεί ο ίδιος τις ευθύνες για τους χειρισμούς στην υπόθεση της Siemens. Η πίεση που δέχθηκε ο κ. Αθανασόπουλος για τους χειρισμούς της ΔΕΗ στην υπόθεση της Siemens ήταν έντονη.

Όπως λένε, ο πρόεδρος επιχειρεί να «χρεώσει» στον γενικό του διευθυντή τα λάθη που έγιναν σε αυτήν την υπόθεση, όπου όμως «τους χειρισμούς τους κάναμε μαζί», όπως αναφέρει ο κ. Μιζάν. Μέχρι πρότινος ο κ. Αθανασόπουλος εμφανιζόταν να ταυτίζεται πλήρως με τις επιλογές του στελέχους του στη συγκεκριμένη υπόθεση. Στο προτελευταίο όμως Δ.Σ. της ΔΕΗ έκανε στροφή και, απουσία του κ. Μιζάν, επεχείρησε να προτείνει τη σύσταση επιτροπής που θα διερευνήσει το κατά πόσον οι χειρισμοί στη συγκεκριμένη υπόθεση έγιναν σωστά, παίρνοντας με την κίνηση αυτή αποστάσεις από το στέλεχός του.