[ ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ] Ο λύκος που βελάζει

Το μέτρο της σοβαρότητας αλλά και της αναλυτικής ικανότητας μιας χώρας συναρτάται σε μεγάλο βαθμό με το κατά πόσο ενεργεί βάσει αρχών και δεν παρασύρεται από περιστάσεις που μπορεί να μοιάζουν ευνοϊκές, κρύβουν όμως επικίνδυνες παγίδες. Αν αυτό ισχύει- και πιστεύω ότι για ώριμες δημοκρατίες θα έπρεπε οπωσδήποτε να ισχύει-, τότε η ελληνική εξωτερική πολιτική εκτίθεται για μία ακόμη φορά λόγω της ξαφνικής όσο και παράφορης φιλίας της με τη Ρωσία. Και δεν αναφέρομαι στο καθαυτό ενεργειακό κομμάτι των πρόσφατων συμφωνιών των δύο κυβερνήσεων- αν κι εκεί τα πράγματα δεν είναι όσο μονοσήμαντα παρουσιάζονται-, αλλά στην αίσθηση ότι ανακαλύψαμε έναν καινούργιο, ισχυρό σύμμαχο, υπό τις φτερούγες του οποίου μπορούμε να βρούμε προστασία και να αντλήσουμε δύναμη. Το πρόβλημα είναι ότι οι συγκεκριμένες φτερούγες είναι πολύ γαμψές. Δεν θα μας έβλαπτε να αναλογιστούμε ότι στις διεθνείς σχέσεις δεν υπάρχουν μόνο ποντίκια που βρυχώνται, αλλά και λύκοι που προσπαθούν, κάποια στιγμή, να γλυκάνουν τη φωνή τους, μόνο για να χορτάσουν, την κρίσιμη ώρα, καλύτερα.

Αν οι εγχώριοι ηγέτες και αναλυτές δεν παρασύρονταν τόσο εύκολα από αυτό που λάμπει, και μοιάζει και μοντέρνο, και μας δίνει και ευκαιρία για άφθονα πρωτοσέλιδα, δεν θα τους ήταν δύσκολο να αντιληφθούν ότι αυτό που πραγματικά διακυβεύεται, και θα είχε αξία να συζητήσουμε, είναι τι βαθμός εξάρτησης είναι ανεκτός για την Ελλάδα από τη σημερινή Ρωσία. Μια χώρα στην καλύτερη περίπτωση υπό καθεστώς (ατσάλινα) καθοδηγούμενης δημοκρατίας. Όπου στις προεδρικές εκλογές του Μαρτίου ενθρονίστηκε με το 70% της λαϊκής ψήφου ο επιλεγείς προσωπικά από τον απερχόμενο πρόεδρο, όχι πριν του «παραχωρήσει» το δικαίωμα να συνεχίσει να ασκεί μεγάλο μέρος της πραγματικής εξουσίας. Όπου στις βουλευτικές εκλογές του περασμένου Δεκεμβρίου το κόμμα του απερχόμενου προέδρου και αυριανού πρωθυπουργού πήρε πάλι 70% (και στην εμπόλεμη Τσετσενία 99%), αφήνοντας

ΟΤΑΝ ΟΛΟΚΛΗΡΗ

η Ευρωπαϊκή Ένωση βασανίζεται για το πώς θα απεξαρτηθεί από μια τέτοια χώρα, θα ήταν κάτι παραπάνω από τύφλωση εμείς να πανηγυρίζουμε

το ίδιο λίγα περιθώρια έκφρασης διαφωνίας και κατηγορούμενο και τότε- όπως και στις προεδρικές εκλογές- για αρκετά μεγάλης έκτασης εκλογικές παρανομίες από διεθνείς οργανισμούς. Θα ρίχναμε άλλο βλέμμα στη μεγάλη αυτή χώρα αν δεν ξεχνούσαμε, ηθελημένα ή συνειδητά, τις βαρύτατες και συνεχείς παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την ουσιαστική έλλειψη ελευθερίας του Τύπου (αρκεί να σκεφτούμε την εφημερίδα που «έκλεισε» μόλις άγγιξε την προσωπική ζωή του προέδρου και τους δημοσιογράφους που έχασαν τη ζωή τους επειδή άγγιξαν τον βρώμικο πόλεμο της Τσετσενίας), την απόγνωση των διανοουμένων, τη χειραγώγηση της νεολαίας, την ολοένα εντεινόμενη σχέση ολιγαρχίας και οικονομίας, την εκλογή, με εντολή του Κρεμλίνου, του ύποπτου για δολοφονία πράκτορα Λουγκοβόι στην τελευταία Δούμα- κυρίως ως επίδειξη ισχύος απέναντι στη «Δύση». Γιατί αυτό είναι το βασικό χαρακτηριστικό της Ρωσίας του Πούτιν, που θα ήταν ασυγχώρητο να παραβλέπαμε: έχει ολοφάνερα και ανεπίστρεπτα εισέλθει σε έναν νέο κύκλο άσκησης επιρροής, σε μια επιθετικότατη «αμυντική» πολιτική, σε μια ρελάνς με βασικό όπλο την ενεργειακή ισχύ της. Οι αποδείξεις μπροστά στα μάτια μας: από τη σύγκρουση για το αέριο με την Ουκρανία το 2006, την περσινή μίνι κρίση των πυραύλων στην Ευρώπη (με αφορμή χώρες, την Πολωνία και την Τσεχία, που δεν ανήκουν πια παρά στον άξονα της φαντασιακής επιρροής της), την επανέναρξη των πυρηνικών περιπολιών της, την καλπάζπουσα επαναστρατιωτικοποίησή της (αν και με δαπάνες ακόμα 20 φορές μικρότερες από των ΗΠΑ), τις συζητήσεις για εκπόνηση ειδικής σχέσης με την άλλη μεγάλη δημοκρατία, εκείνη της Ολυμπιακής Κίνας.

Όλα αυτά δεν σημαίνουν ότι μια χώρα σαν την Ελλάδα δεν θα πρέπει να συνάπτει συμφωνίες με μια χώρα της σημασίας της Ρωσίας. Αλλά όταν ολόκληρη η Ευρωπαϊκή Ένωση βασανίζεται για το πώς θα τοποθετηθεί- στην πραγματικότητα θα απεξαρτηθεί ειρηνικά- από μια τέτοια χώρα, θα ήταν κάτι παραπάνω από τύφλωση εμείς να πανηγυρίζουμε. Θα ήταν και ατιμωτικό, αφού κανένα όφελος δεν δικαιολογεί να κλείνουμε τα μάτια μπροστά σε σοβαρές υποχωρήσεις της δημοκρατίας.

Ο Κώστας Μποτόπουλος είναι συνταγματολόγος, ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ