Αλκοτέστ, εμπρός μαρς!

Δύο πτέραρχοι, τρεις ταξίαρχοι, μια διευθύντρια Κλάδου και εκατοντάδες σμηνίτες ήταν μεταξύ των 1.629 ανδρών και γυναικών που υπηρετούν στην Πολεμική Αεροπορία, οι οποίοι πριν από μερικές ημέρες επελέγησαν τυχαία για αλκοτέσττο πρώτο στις Ένοπλες Δυνάμεις. Το επόμενο 10ήμερο οι τυχαίοι έλεγχοι θα επεκταθούν και για χρήση ναρκωτικών ουσιών, ενώ το μέτρο ενέταξε στην προληπτική πολιτική για τις εξαρτησιογόνες ουσίες και ο Στρατός Ξηράς.

Τα αποτελέσματα του πρώτου τεστ ήταν αρνητικά. Ουδείς βρέθηκε να έχει ξεπεράσει τα όρια, που είναι 0,19 χιλιοστά του γραμμαρίου ανά λίτρο εκπεμπόμενου αέρα στην ηλεκτρονική συσκευή ανίχνευσης για τους πιλότους, μηχανικούς αεροσκαφών και όπλων, ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας, φρουρούς και οδηγούς αεροδρομίων και 0,25 χιλιοστά για όλους τους άλλους (ίδιο με το όριο της ΕΛ.ΑΣ. για τους οδηγούς). Τα δύσκολα αρχίζουν αν η συσκευή δείξει «κόκκινο». Τόσο το ΓΕΑ όσο και το ΓΕΣ στις πρόσφατες διαταγές έναρξης των αιφνιδιαστικών τεστ που υπογράφουν οι αρχηγοί τους, αντιπτέραρχος Γ. Γιάκος και αντιστράτηγος Δ. Βούλγαρης, διαφοροποιούν την αντιμετώπιση των χρηστών, ανάλογα με την ουσία (αλκοόλ ή ναρκωτικά), τον βαθμό εξάρτησης και την ειδικότητα.

Τεστ για αλκοόλ. Τα τεστ για αλκοόλ γίνονται κατά βάση στο 10% του προσωπικού κάθε μονάδας ανά μήνα. Η επιλογή γίνεται με κωδικούς και με χρήση αλγόριθμου. Αν κάποιος αρνηθεί, το δηλώνει ενυπογράφως και υφίσταται αυστηρές κυρώσεις, αφού θεωρείται ότι βρίσκεται υπό την επήρεια αλκοόλ.

Αν διαπιστωθεί χρήση αλκοόλ (έπειτα από διπλό διαδοχικό έλεγχο), ο ελεγχόμενος απαλλάσσεται από την υπηρεσία εκείνη την ημέρα και του ασκείται διοικητικός και πειθαρχικός έλεγχος είτε είναι ένστολος είτε ανήκει στο πολιτικό προσωπικό. Οι ποινές ποικίλλουν από παρατήρηση μέχρι φυλάκιση, διαθεσιμότητα κ.ά. Αν βρεθεί υπότροπος άλλη μια φορά μέσα σε τρία χρόνια, παραπέμπεται και στο νοσοκομείο για εξέταση και εκτίμηση της σωματικής του ικανότητας (Ι1- Ι5) με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την καριέρα του. Οι πιλότοι και τα πληρώματα αέρος αν βρεθούν πάνω από τα όρια σε ημέρα με προγραμματισμένη πτήση, κινδυνεύουν να χάσουν την πτητική τους ικανότητα.

Τεστ για ναρκωτικά. Ο έλεγχος για χρήση ναρκωτικών ουσιών γίνεται κατά βάση στο 5% του προσωπικού κάθε μονάδας ανά δίμηνο, με λήψη ούρων και χρήση rapid test μιας χρήσης. Τα δείγματα (δύο πάντα) έχουν κωδικό και αν βρεθεί θετικό το πρώτο, ο διοικητής ανοίγει σφραγισμένο φάκελο όπου υπάρχει αντιστοιχία κωδικού- ονόματος.

Όσοι τυχόν βρεθούν θετικοί απέχουν από την εργασία την ημέρα του ελέγχου και ακολουθεί παραπομπή στο νοσοκομείο- οι πιλότοι κ.λπ. αξιολογούνται και ως προς την πτητική καταλληλότητά τους.

Αν στο νοσοκομείο τεκμηριωθεί εξάρτηση ή κατάχρηση από ουσία, προβλέπονται τα εξής:

● Οι αξιωματικοί, υπαξιωματικοί και πολιτικοί υπάλληλοι, παρακολουθούν εθελοντικά προγράμματα απεξάρτησης μέχρι 18 μήνες. Αν απεξαρτηθούν επανεξετάζονται ανά 6μηνο για μια 5ετία. Σε περίπτωση υποτροπής σταδιακά αποστρατεύονται.

● Οι Επαγγελματίες Οπλίτες (ΕΠ.ΟΠ.) παραπέμπονται για κρίση σωματικής ικανότητας και αν κριθούν Ι3, Ι4 ή Ι5 απολύονται λόγω ακαταλληλότητας.

● Οι στρατευμένοι κρίνονται από Υγειονομική Επιτροπή για τη σωματική τους ικανότητα- οι Ι5 απολύονται ή παίρνουν αναβολή.

Όσοι με ένδειξη χρήσης διαπιστωθεί από το νοσοκομείο ότι δεν έχουν εξάρτηση επιστρέφουν στην υπηρεσία και επανεξετάζονται ανά 6μηνο επί τριετία (οι στρατευμένοι εξετάζονται ανά 3μηνο).

Μετά την Αεροπορία και τον Στρατό Ξηράς τα τεστ αναμένεται να υιοθετηθούν και από το Πολεμικό Ναυτικό.


Αντίθετοι οι υπάλληλοι

Αντίθετοι με τη διαταγή είναι οι πολιτικοί υπάλληλοι του υπουργείου Άμυνας. Όπως επισημαίνει στα «ΝΕΑ» ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εργαζομένων στο ΥΕΘΑ κ. Σωτήρης Πόκας, οι ρυθμίσεις αντίκεινται στην αρχή της αναλογικότητας που προβλέπει το Σύνταγμα, καθ΄ όσον τα μέτρα που προβλέπονται δεν στηρίζονται σε εξουσιοδοτικό νόμο, συνιστώντας περιορισμό των ατομικών δικαιωμάτων. Επίσης, ο κ. Σ. Πόκας αναφέρει ότι τα μέτρα υπερβαίνουν τα αναγκαία και πρόσφορα όρια για την επίτευξη του σκοπού της απάλειψης των υπηρεσιών από τυχόν τοξικομανείς.

Σύμφωνα ωστόσο με αρμόδιους της Αεροπορίας και του Στρατού Ξηράς, το πλαίσιο εφαρμογής που έχει διαμορφωθεί στηρίζεται στους ισχύοντες νόμους και κανονισμούς, τη διεθνή εμπειρία και προστατεύει τα ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα. Οι ίδιοι τονίζουν ότι τα μέτρα θα λειτουργήσουν προληπτικά αλλά και θεραπευτικά. Λένε μάλιστα ότι στις ΗΠΑ και στη Βρετανία όπου καθιερώθηκαν δειγματοληπτικοί υποχρεωτικοί έλεγχοι από το 1994, μειώθηκαν οι χρήστες ναρκωτικών στις Ειδικές Δυνάμεις σε ποσοστό περίπου 70%. Να σημειωθεί ότι ήδη ο Στρατός Ξηράς έχει καθιερώσει εδώ και τρία χρόνια έλεγχο «για χρήση παράνομων εξαρτησιογόνων ουσιών» των κατατασσομένων Επαγγελματιών Οπλιτών (ΕΠ.ΟΠ.). Κατά την πρώτη εφαρμογή του τεστ ούρων, το ποσοστό των χρηστών ναρκωτικών που εντοπίστηκε ήταν περίπου 10%, γεγονός που προβλημάτισε έντονα την ηγεσία του στρατεύματος για το πόσο οξύ είναι στην πραγματικότητα το πρόβλημα στην κοινωνία. Έλεγχοι γίνονται εφάπαξ και κατά την εισαγωγή στις Στρατιωτικές Σχολές, ενώ τώρα καθιερώνονται υποχρεωτικά αλκοτέστ για όλους τους στρατιωτικούς που εμπλέκονται σε ατυχήματα.

Η εφαρμογή των τεστ αξιολογείται από ειδικούς και αν χρειαστεί, θα υπάρξει αναπροσαρμογή.