Ματιές Γ. Βακιρτζής

Συμπληρώθηκαν προχθές 20 χρόνια από τον θάνατο του Γιώργου Βακιρτζή. Ενός σπουδαίου- για πολλούς- ζωγράφου, ενός- για άλλους- κορυφαίου γραφίστα, ενόςγια τους πάντες- πρωτομάστορα της γιγαντοαφίσας, μαζί με τον Στέφανο Αλμαλιώτη. Για μένα, ήταν φίλος. Στενός. Κάναμε παρέα, τα πίναμε, πηγαίναμε στο μαγαζί του Πρόδρομου Τσαουσάκη, που τον φώναζε «μπογιατζή», κουβεντιάζαμε ώρες ατέλειωτες στο ατελιέ του.

Ο Βακιρτζής δούλεψε πολύ και στη διαφήμιση. Ήταν, για πολύ καιρό, υπεύθυνος «Δημιουργικού» στην εταιρεία «Γνώμη». Θυμάμαι πως σχεδίαζε υπέροχα πακέτα τσιγάρων, που άφησαν εποχή, όπως εκείνο του Ολντ Νέιβι. Γι΄ αυτό και ένας από τους διαδόχους του, ίσως ο καλύτερος, ο Δημήτρης Αρβανίτης, μου λέει: «Όταν φτιάχνω ένα ωραίο πράγμα, γυαλίζει το μάτι μου. Γιατί σκέφτομαι ότι το “εργάκι” μου, είναι ίσως αντάξιο ενός έργου του Βακιρτζή». Ήταν φτωχός. Από τη Μυτιλήνη. Σπούδασε στο Πολυτεχνείο με καλούς δασκάλους και φύλαγε με συγκίνηση ένα κασελάκι με χρώματα, σαν κι αυτό των λούστρων. «Είναι το πρώτο “εργαλείο” της δουλειάς μου», μου έλεγε. Και το τοποθετούσε, με τρυφερότητα, σε μιαν άκρη της μεγάλης αποθήκης του, όπου εύρισκες δεκάδες πίνακες, γιγαντοαφίσες, τελάρα, σωληνάρια με χρώματα.

Τρώγαμε συνήθως στην ταβέρνα «Τα 5 Φι», λίγο πιο πάνω από το «Κάραβελ». Με το κρασί άνοιγαν οι γλώσσες και μου «κόλλαγε». Δεν ήθελε να γράφω στίχους για τραγούδια. Με είχε για κάτι «υψηλότερο». Για ποιήματα. Δεν εννοούσε να καταλάβει ότι ένα καλό τραγούδι είναι πολύ σοβαρή υπόθεση. Ένα βράδυ, για να τον πεισμώσω, του πήγα ένα κείμενο του Ελύτη από τα «Ρω του Έρωτα». Αυτό: «Οι άγγελοι τραγουδάνε. Και οι ερωτευμένοι επίσης. Πίσω από κάθε ανάταση, από κάθε μεράκι, μια κιθάρα περιμένει έτοιμη να πάρει τα λόγια και να τα ταξιδέψει από χείλη σε χείλη. Δεν είναι λίγο αυτό. Είναι η χαρά να δίνεις χαρά στους άλλους, είναι αυτό που μας βαστάει στη ζωή. Γι΄ αυτό, κοντά στα ποιήματά μου, δοκίμασα να γράψω και μερικά τραγούδια, χωρίς να τα υποτιμώ καθόλου. Έτσι ή αλλιώς, μιλά κανείς για τα ίδια πράγματα που αγαπά, και από ΄κει και πέρα τον λόγο έχουν αυτοί που θα τ΄ ακούσουν. Λένε πως το είδος έχει ορισμένους κανόνες. Δεν τους ξέρω και, πάντως, δεν ενδιαφέρθηκα ή δεν μπορούσα ίσως να τους ακολουθήσω. Δουλεύει ο καθένας όπως νιώθει. Και η θάλασσα είναι απέραντη, τα πουλιά μυριάδες, οι ψυχές όσες και οι συνδυασμοί που μπορούν να γεννήσουν οι ήχοι και τα λόγια, όταν ο έρωτας και το όνειρο συμβασιλεύουν». Το διάβασε, κρυφογέλασε και μου είπε, «μου την έσκασες κερατά!». Και, έκτοτε, δεν μου ξαναμίλησε για τραγούδια και ποιήματα. Μια φορά, μόνο, κάτι σχετικό επιχείρησε να υπαινιχθεί και τον πείραξα, με τη σειρά μου: «Πιστεύω ότι οι έξοχες γιγαντοαφίσες σου στους κινηματογράφους, θα απασχολήσουν πολύ τον κόσμο, στο μέλλον…».

Ήταν ωραίος άντρας και χόρευε ένα παράξενο «κλειστό» ζεϊμπέκικο. Ζωγράφιζε, ακούγοντας ρεμπέτικα. Και ήταν και φωνακλάς. Δίπλα του, η γλυκύτατη Αλίκη Βακιρτζή, Επονίτισσα στα χρόνια της Κατοχής, με σταυρωτά φυσεκλίκια και δίκοχο, τον κοιτούσε θωπευτικά, όποτε τον έβλεπε να θυμώνει…