Η ΑΛΛΗ ΟΨΗ Διπλή αποτυχία

ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, σημαντικό κριτήριο για την επιτυχία της εξαγωγικής πολιτικής της χώρας είναι η αύξηση του όγκου και της αξίας των εξαγωγών. Μάλιστα, η σημερινή κυβέρνηση υποστηρίζει ότι κατάφερε, με παρεμβάσεις της στην εξαγωγική πολιτική, να αυξήσει τις εξαγωγές τα τελευταία χρόνια, δίνοντας σημαντική ώθηση στην αναπτυξιακή πορεία της οικονομίας.

Πρόσφατα, έγκυρος οικονομολόγος, στα πλαίσια ομιλίας του για την ελληνική οικονομία, παρουσίασε μια σειρά από ποιοτικούς δείκτες της. Ένας από αυτούς αφορούσε όχι την ποσότητα, αλλά την ποιότητα των ελληνικών εξαγωγών. Τι έδειχναν τα στοιχεία; Ότι το 40% των εξαγωγών βιομηχανικών προϊόντων της Ελλάδας (στοιχεία 2005) αφορούν προϊόντα χαμηλής τεχνολογίας. Ο αντίστοιχος μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση των 15 χωρών είναι 16,8%. Όσον αφορά τα προϊόντα υψηλής τεχνολογίας, αντιπροσωπεύουν στις ελληνικές εξαγωγές μόλις το 14,8% έναντι μέσου όρου στην Ευρωζώνη 25,7%. Με άλλα λόγια, η Ελλάδα εξάγει κυρίως βιομηχανικά προϊόντα χαμηλής τεχνολογίας, ενώ αντίθετα το μερίδιό της στην παγκόσμια αγορά προϊόντων υψηλής τεχνολογίας είναι περιορισμένο. Υψηλή τεχνολογία, ωστόσο, σημαίνει και υψηλή προστιθέμενη αξία, η οποία δίνει στην εξαγωγική χώρα περισσότερο εισόδημα. Χώρες όπως η Σουηδία και η Φινλανδία ισχυροποιήθηκαν οικονομικά κυρίως λόγω της σημαντικής ανάπτυξης καινοτομιών τις τελευταίες δεκαετίες στον κλάδο των τηλεπικοινωνιών. Στην Ελλάδα, αντίθετα, το εξαγωγικό μοντέλο παραμένει ουσιαστικά σε πρότυπα των προηγούμενων δεκαετιών, με εξαγωγές κυρίως προϊόντων χαμηλής τεχνολογίας (αγροτικά, πρώτες ύλες κ.λπ.). Η αποτυχία αυτή αναδεικνύει και τη διττή αποτυχία τόσο των επιχειρήσεων όσο και του εκπαιδευτικού συστήματος να παράξουν καινοτομίες που θα οδηγούσαν σε ελληνικά καινοτόμα προϊόντα. Αντί οι επιχειρήσεις να κατηγορούν την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση ότι είναι αποκομμένη από την παραγωγή, θα έπρεπε να τη χρηματοδοτούν για έρευνα και καινοτομίες. Αντίστοιχα, η Εκπαίδευση θα έπρεπε μέσω της έρευνας να ορίζει η ίδια τις αλλαγές του μέλλοντος στην παραγωγή, δείχνοντας τον δρόμο που θα πρέπει να ακολουθήσουν οι επιχειρήσεις.