[ Δρόμοι ]

Μια νύχτα…
… του 1649. Το Παρίσι έχει ξεσηκωθεί κατά της μοναρχίας. Ο Λουδοβίκος ΙΔ΄ είναι μόλις δέκα ετών. Ακούει από το παράθυρο τον εξεγερμένο λαό να ζητάει το κεφάλι της μητέρας του Άννας της Αυστριακής και του καρδινάλιου Μαζαρέν που ασκεί την εξουσία για λογαριασμό του ανήλικου βασιλιά. Το παιδί δεν θα ξεχάσει ποτέ εκείνη την εφιαλτική νύχτα. Δεν θα αφήσει ποτέ κανέναν να αποκτήσει περισσότερη εξουσία και περισσότερα πλούτη από αυτό. Σαν σύμβολο της παντοδυναμίας του, θα βάλει αργότερα αρχιτέκτονες να χτίσουν το ανάκτορο των Βερσαλλιών. Η κατοικία…
… ήταν πάντα ένα σύμβολο της οικονομικής ή πολιτικής εξουσίας του ιδιοκτήτη της. Είτε με το μέγεθός της είτε με την πολυτέλειά της, δηλώνει την οικονομική ή πολιτική θέση του (έστω και με πολύ λιγότερη κομψότητα από του Λουδοβίκου). Γι΄ αυτό ακριβώς είναι προκλητικό αυτό που αποφάσισε να κάνει το Ίδρυμα Μπάουχαους. Σε μια μικρή πόλη της Ανατολικής Γερμανίας προκήρυξε αρχιτεκτονικό διαγωνισμό για την «κατοικία των φτωχών». Αρχιτεκτονική για τους τροφίμους της κοινωνικής πρόνοιας και τους αστέγους; Σε μια εποχή που οι διάσημοι αρχιτέκτονες σχεδιάζουν μόνο για τους σύγχρονους Λουδοβίκους, το Ίδρυμα Μπάουχαους επιχειρεί να επαναφέρει την αρχιτεκτονική στο κοινωνικό και πολιτικό τοπίο. «Πού είναι σήμερα οι διάσημοι αρχιτέκτονες που δείχνουν κάποιο ενδιαφέρον για την καταπολέμηση της φτώχειας;», αναρωτιέται ο διευθυντής του ιδρύματος Ομάρ Ακμπάρ. Κι όμως, 900 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν σε δραματικές συνθήκες σε όλον τον κόσμο, άνεργοι, άστεγοι, συνταξιούχοι, ανύπαντρες μητέρες, πολύτεκνες οικογένειες. Ο διαγωνισμός του Ιδρύματος Μπάουχαους αναβιώνει μια ιδέα του 1929. Τότε, οραματιστές αρχιτέκτονες της Ευρώπης, από τον Ελβετό Λε Κορμπιζιέ μέχρι τον ιδρυτή του κινήματος Μπάουχαους Βάλτερ Γκρόπιους, είχαν συγκεντρωθεί σε μια διάσκεψη στη Φρανκφούρτη για να σχεδιάσουν κατοικίες «για τις φτωχότερες τάξεις της κοινωνίας». Ο Γκρόπιους…
… ίδρυσε το κίνημα Μπάουχαους το 1919 στη Βαϊμάρη. Δίδαξαν σε αυτό καλλιτέχνες σαν τον Πάουλ Κλέε και τον Βασίλι Καντίνσκι. Το 1933 το έκλεισαν οι ναζί επειδή αισθάνονταν απειλητική τη φιλολαϊκή ιδεολογία του. Ο Γκρόπιους περιέγραφε έτσι το όραμά του: «Να επινοήσουμε και να δημιουργήσουμε μια νέα μορφή οικοδομήματος για το μέλλον, που θα είναι όλα σε ένα, αρχιτεκτονική και γλυπτική και ζωγραφική, και που μια μέρα θα αναληφθεί στους ουρανούς σαν ένα κρυστάλλινο σύμβολο μιας νέας πίστης που δεν ήρθε ακόμη. Το αίτημα παραμένει: μια άλλη πόλη για μια άλλη ζωή».

Από το όραμα…
… του Γκρόπιους, οι αρχιτέκτονες των επόμενων γενεών άφησαν απ΄ έξω τους μη προνομιούχους της κοινωνίας. Τους απέκλεισαν σε άμορφους χώρους, από τους οποίους απουσιάζει η φύση και η ιστορική μνήμη, σε ανώνυμες ψηλές πολυκατοικίες και γκέτο, εκτεθειμένους σε ξαφνικές κατεδαφίσεις. Το Ίδρυμα Μπάουχαους προβλέπει πως πολύ σύντομα οι περισσότεροι άνθρωποι του κόσμου θα ζουν σε μεγαλουπόλεις. Μέσα από τα γκέτο τους θα ονειρεύονται την κατεδάφισή τους, για την ανάληψή τους στους ουρανούς.