«Κατασκοπεύω τις γυναίκες»

«Η σύγχρονη γυναίκα προσπαθεί να βρει τη φωνή της», λέει ο Ολλανδός ζωγράφος Πατ Αντρέα, που εκθέτει μια «άλλη» Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων, στο Μουσείο Φρισύρα
«Είμαι πολύ υπέρ των γυναικών. Είναι το θέμα μου στη ζωγραφική. Τις αγαπώ, τις παρακολουθώ, τις θαυμάζω, αλλά εξακολουθούν να με ξαφνιάζουν, καθώς δεν μπορώ να καταλάβω για ποιον λόγο αντιδρούν με τον έναν ή τον άλλο τρόπο. Όσο περνούν τα χρόνια βελτιώνομαι λίγο, κατασκοπεύοντας τα συναισθήματά τους, αλλά είναι δύσκολα τα πράγματα», λέει στα «ΝΕΑ» ο Πατ Αντρέα. Ο Ολλανδός ζωγράφος- από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του μαγικού ρεαλισμού και της νεοπαραστατικής εικονογραφίας και καθηγητής στη Σχολή Καλών Τεχνών του Παρισιού- επιλέγει ως πρωταγωνίστριες στους πίνακές του γυναίκες γυμνές, εξουσιαστικές, στα όρια της μανίας, άλλοτε από τον πόθο και άλλοτε από την έλλειψη σεξουαλικής ικανοποίησης. «Οι γυναίκες σήμερα είναι σέξι και απελευθερωμένες λόγω της δουλειάς τους. Οι άνδρες, από την άλλη, τις θέλουν νοικοκυρές. Κάτι αλλάζει κι εκείνες προσπαθούν να βρουν τη φωνή τους. Γι΄ αυτό και στα έργα μου συχνά θα τις δείτε να κλαίνε είτε από θυμό, είτε από φόβο να μην τους ξαναφερθούν όπως φέρθηκαν στο παρελθόν στις μητέρες τους».

ΙΝFΟ

«Οι περιπέτειες της Αλίκης στη Χώρα των Θαυμάτων», από απόψε έως 13 Ιανουαρίου στο Μουσείο Φρυσίρα (Μονής Αστερίου 3). Ξεναγήσεις κάθε Σαββατοκύριακο στις 12.30.

Ο Πατ Αντρέα φέρνει στο Μουσείο Φρυσίρα μια έκθεση εμπνευσμένη πάλι από τη γυναικεία φύση, από ένα κορίτσι: την Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων του Λούις Κάρολ- την οποία κλήθηκε να απεικονίσει για να εικονογραφηθεί μια εντυπωσιακή συλλεκτική έκδοση της Ντιάν Ντε Σελιέ με τα δύο κλασικά παραμύθια του Κάρολ που αποτέλεσαν τομή στην παιδική λογοτεχνία: το «Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων» και το «Μέσα από τον Καθρέφτη». Το αποτέλεσμα είναι 48 μεγάλα έργα ζωγραφικής που προκαλούν τον θεατή να ξαναδιαβάσει τις περιπέτειες της Αλίκης. «Η Αλίκη των έργων μου είναι το κορίτσι της διπλανής πόρτας. Κάθε κορίτσι στον κόσμο μεταξύ 7 και 17 ετών. Δεν είχε νόημα να ζωγραφίσω μια κοπέλα της βικτωριανής εποχής. Αναζήτησα λοιπόν την Αλίκη του σήμερα, που δεν διαφέρει πολύ από εκείνη του Κάρολ, καθώς και οι δύο να αντιμετωπίζουν τα ίδια βαθιά φροϋδικά προβλήματα».

Μια προσεκτικότερη ματιά στον πολύχρωμο κόσμο του, όπου τα χρώματα συντροφεύονται από κολλημένα χαρτιά – εν είδει κολλάζ- μέχρι και από μαλλί προβάτου (!) θα αποκαλύψει ότι σε κάθε πίνακα η Αλίκη έχει διαφορετικό πρόσωπο. «Υπέφερα, καθώς δεν μπορούσα να βρω ένα πρόσωπο που να της ταιριάζει. Δοκίμασα να χρησιμοποιήσω ένα μοντέλο, αλλά το αποτέλεσμα έμοιαζε με κόμικ. Τα πολλά διαφορετικά πρόσωπα εκφράζουν ακριβώς το ότι Αλίκη μπορεί να είναι κάθε κορίτσι».

Παρά τα διαφορετικά πρόσωπα της Αλίκης, ο θεατής δεν μπερδεύεται. Την αναγνωρίζει με την πρώτη. Και επειδή φορά το ίδιο ζευγάρι αθλητικά παπούτσια: τα λευκά παπούτσια του Πατ Αντρέα. Γιατί; «Διότι πολλές φορές ένιωσα να φοράω τα παπούτσια της (σ.σ. αγγλική έκφραση, που σημαίνει ότι βρίσκομαι στη θέση της). Είναι κομμάτι της ζωής μου. Την ανακάλυψα ως φοιτητής και μου πήρε τουλάχιστον οκτώ χρόνια μέχρι να καταφέρω να την απεικονίσω. Ήθελα να κάνω κάτι εξαιρετικό, καθώς πρόκειται για ένα από τα πιο εικονογραφημένα βιβλία μετά τη Βίβλο».

Σε τι διαφέρει η δική σας «Αλίκη»;
Στο ότι ξέχασα το βιβλίο και τις διαστάσεις. Έφτιαξα μια σειρά από έργα που συνδέονται με το κείμενο, αλλά λειτουργούν και ανεξάρτητα, ως εικόνες που φτιάχτηκαν για να μας βοηθήσουν να δούμε τη ζωή διαφορετικά, πέρα από το πλαίσιο της καταναλωτικής κοινωνίας μας. Ελπίζω πως ανοίγουν μια πόρτα σε πράγματα που δεν συνειδητοποιούμε την ώρα που τα βλέπουμε, αλλά λειτουργούν στο υποσυνείδητο.


«Δεχόμαστε πια τα πάντα»

«Στον 20ό αιώνα ζήσαμε τον πόλεμο των-ισμών: κυβισμός, σουρεαλισμός και πάει λέγοντας… Όπου, όσοι ανήκαν σε κάθε κίνημα πίστευαν ότι αυτοί είναι οι σωστοί και όλοι οι υπόλοιποι ανόητοι» λέει ο Πατ Αντρέα. «Ο πόλεμος τελείωσε και περάσαμε στο άλλο άκρο: να δεχόμαστε τα πάντα στην τέχνη ως καλά, φωτογραφία, βίντεο, εγκαταστάσεις, χάπενινγκ. Η γενναιοδωρία αυτή όμως είχε ως αποτέλεσμα να λέγεται από ορισμένους πως η ζωγραφική πέθανε.

Ποτέ δεν πέθανε. Απλώς άλλαξε η αγορά της τέχνης. Με μια κάμερα μπορείς να κάνεις αναπαραγωγή εικόνων που ήδη υπάρχουν. Η μαγεία της ζωγραφικής όμως βρίσκεται στο ότι δημιουργείς κόσμους που δεν υπάρχουν».