Η εκδίκηση των χιμπαντζήδων

Στη Σιέρα Λεόνε, οι ορφανοί χιμπαντζήδες που γνώρισαν από νωρίς τη βία, γίνονται όλο και πιο επιθετικοί προς τους ανθρώπους. Ο θάνατος ενός πολίτη και ο τραυματισμός 4 από επίθεση χιμπαντζήδων έχει θορυβήσει τις αρχές αλλά και τους ειδικούς, που προειδοποιούν για το ενδεχόμενο να ξανασυμβεί παρόμοιο περιστατικό και στο μέλλον.

Βαθιά στα δάση της Σιέρα Λεόνε, στο καταφύγιο άγριων ζώων Τακουγκάμα, ο Φίλιπ είναι αφοσιωμένος στα παιχνίδια του. Όχι τόσο γιατί του αρέσουν τα παιχνίδια αλλά γιατί γνωρίζει καλά πως στη συνέχεια τον περιμένει το ζουμερό φρούτο που του υποσχέθηκε ο φύλακας. Δεν ήταν όμως πάντα τόσο ήσυχος. Πέρσι ο Φίλιπ και άλλοι 30 χιμπαντζήδες απέδρασαν από το καταφύγιο

ΕΞΥΠΝΟΙ ΚΑΙ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΟΙ

Όσοι έζησαν σε αιχμαλωσία αντιλαμβάνονται την υπεροχή τους έναντι του ανθρώπου: είναι 5 φορές πιο δυνατοί

και επιτέθηκαν σε μια ομάδα ατόμων, αφήνοντας έναν νεκρό και άλλους τέσσερις τραυματίες. Τους περισσότερους από τους χιμπαντζήδες τους έπιασαν, εκτός από 4, οι οποίοι συνεχίζουν να τριγυρνούν ελεύθεροι στα δάση, έξω από την πρωτεύουσα Φριτάουν. Ανάμεσά τους είναι ο μεγαλόσωμος και άκρως επιθετικός Μπρούνο.

Για τον διευθυντή του Τακουγκάμα, η επίθεση αυτή ήταν μια τραγική υπενθύμιση πως οι χιμπαντζήδες είναι επικίνδυνα ζώα που πρέπει να ζουν ελεύθερα και ανενόχλητα στα δάση τους. Γι΄ αυτό και προσπαθεί να επαναφέρει σταδιακά τους χιμπαντζήδες που θεωρούνται έτοιμοι στο φυσικό τους περιβάλλον. «Το πρόβλημα δημιουργήθηκε από τους ανθρώπους. Κάποτε όλοι οι κάτοικοι του Τακουγκάμα ζούσαν ήσυχα στη φύση, μαζί με τα ομοειδή τους», λέει ο Μπάλα Αμαρασεκαράν, διευθυντής του καταφυγίου που σήμερα φιλοξενεί 85 ζώα. «Ύστερα όμως άνθρωποι εισέβαλαν στο περιβάλλον τους και σκότωσαν τις οικογένειές τους». Αυτή ήταν η πρώτη τους εμπειρία από τους ανθρώπους, η σφαγή των οικογενειών τους, ό,τι χειρότερο για τους χιμπαντζήδες που διακρίνονται για τους στενούς οικογενειακούς δεσμούς τους. Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι η μητέρα συνήθως θηλάζει τα μικρά της επί τρία ή τέσσερα χρόνια.

Οι κυνηγοί
Όμως και οι υπόλοιπες εμπειρίες των χιμπαντζήδων που υιοθετήθηκαν από τον Αμαρασεκαράν δεν ήταν ευχάριστες. Πολλούς τους βασάνισαν, αναγκάζοντάς τους να πιουν αλκοόλ για να διασκεδάζουν παρέες ανθρώπων, άλλους τους έσπασαν τα δόντια ή τους κράτησαν σε μικρά κλουβιά. Ύστερα από όλες αυτές τις δοκιμασίες, δεν μπορεί να αμφιβάλει κανείς για τις αιτίες της επιθετικότητάς τους. Κατά τη δεκαετία του 1970, στη Σιέρα Λεόνε υπολογίζεται ότι ζούσαν συνολικά 30.000 χιμπαντζήδες. Σήμερα ο αριθμός τους δεν ξεπερνά τις 3.000. Η μείωση του πληθυσμό τους- ένα φαινόμενο που παρατηρείται σε ολόκληρη την Αφρική- οφείλεται κυρίως στους κυνηγούς που εισέβαλαν ελεύθερα σε όλες τις ζούγκλες της χώρας σκοτώνοντας τους χιμπαντζήδες για το κρέας τους, που είναι περιζήτητα στην Αφρική.

Ειδικοί επισημαίνουν πως οι χιμπαντζήδες που ζουν ελεύθεροι στη φύση συνήθως δεν επιτίθενται στους ανθρώπους γιατί είναι πιο ψηλοί, ωστόσο τα ζώα που έχουν εξημερωθεί αντιλαμβάνονται πιο εύκολα την υπεροχή τους έναντι του ανθρώπου: είναι πέντε φορές πιο δυνατά. «Δεν πρέπει να ξεχνάμε ακόμη πως ο κάθε χιμπαντζής είναι ξεχωριστός, έχει διαφορετικό χαρακτήρα. Και όταν τους πλησιάζεις, αντιλαμβάνεσαι ότι νιώθουν την παρουσία σου», προσθέτει ο Αμαρασεκαράν και καταλήγει: «Αφήστε τα ζώα ήσυχα».


Με μιά ματιά

● Ο ΧΙΜΠΑΝΤΖΗΣ (Ρan troglodytes) ζει στη Δυτική και Κεντρική Αφρική. Το ύψος του ενηλίκου μπορεί να φτάσει το 1,20 μ. και το βάρος του τα 70 κιλά.

● ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ κοινωνικό ζώο. Οι χιμπαντζήδες ζουν σε ομάδες οι οποίες μπορούν να αριθμούν έως και 100 άτομα. ● Ο ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ τους στη Σιέρα Λεόνε, τη Γουινέα, την Ακτή του Ελεφαντοστού και τη Λιβερία υπολογίζεται στις 39.000.

● Η ΤΖΕΪΝ ΓΚΟΥΝΤΑΛ αποκάλυψε το 1960 ότι οι χιμπαντζήδες κατασκευάζουν εργαλεία. Αργότερα ψυχολόγοι επιβεβαίωσαν την υψηλή νοημοσύνη τους.

● ΣΤΗ ΦΥΣΗ, οι χιμπαντζήδες σπάνια ζουν μέχρι τα 40 τους. Σε συνθήκες αιχμαλωσίας, όμως, φτάνουν τα 60. Ο Τζιγκς, διάσημος στο Χόλιγουντ ως «Τσίτα» στις ταινίες του Ταρζάν από τη δεκαετία του ΄30 και του ΄40, είναι ο πιο μεγάλος σε ηλικία χιμπαντζής που έχει καταγραφεί ποτέ: φέτος έσβησε 75 κεράκια!