Κέντρα υποδοχής – κολαστήρια

Ύπνος με βάρδιες- τα κρεβάτια και τα στρώματα δεν επαρκούν για όλους. Τρεις τουαλέτες για περισσότερους από 150 ανθρώπους και ανάμεσά τους- μόνα τους- 38 παιδιά: σε αυτές τις άθλιες συνθήκες ζουν οι κρατούμενοι στο Κέντρο Υποδοχής Προσφύγων της Σάμου.

«Κατά την επίσκεψή μας στα Κέντρα της Μυτιλήνης και της Σάμου διαπιστώσαμε σοβαρές ελλείψεις στις υποδομές, για τις οποίες άμεσα πρέπει να ληφθούν μέτρα. Μάλιστα στη Μυτιλήνη όπου μίλησα με επτά Σομαλές, ηλικίας 16-18 ετών, διεπίστωσα ότι επρόκειτο για θύματα τράφικινγκ. Όπως ισχύει και για τους ανηλίκους, έτσι και στη συγκεκριμένη περίπτωση πρέπει να υπάρξει ιδιαίτερη μέριμνα- τουλάχιστον πριν ξαναπέσουν στα χέρια των εκμεταλλευτών τους, οι αρμόδιοι οφείλουν να τις ενημερώσουν για τα δικαιώματά τους», επισημαίνει ο κ. Γιώργος Τσαρμπόπουλος, επικεφαλής του Γραφείου της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες.

Σύμφωνα με τη Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού αλλά και το Σύνταγμα, οι ασυνόδευτοι ανήλικοι πρόσφυγες δεν πρέπει

ΣΤΟ ΠΑΛΑΙΟ ΚΑΠΝΟΚΟΠΤΗΡΙΟ

στο Βαθύ βρίσκονται πάνω από 150 πρόσφυγες που ζουν όλοι μαζί, με ανύπαρκτες ουσιαστικά συνθήκες υγιεινής

να κρατούνται μαζί με ενηλίκους με τους οποίους δεν έχουν συγγένεια. Επιπλέον, οι αστυνομικές αρχές οφείλουν να καταβάλουν προσπάθειες ώστε να διασφαλίσουν την όσο το δυνατόν γρηγορότερη απόλυση των κρατουμένων παιδιών και την προώθησή τους σε ειδικά Κέντρα Πρόνοιας.

Όπως καταγγέλλουν εκπρόσωποι οργανώσεων προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που επισκέφθηκαν τις εγκαταστάσεις στο Βαθύ της Σάμου, στο παλαιό καπνοκοπτήριο στο κέντρο της πόλης, πάνω από 150 πρόσφυγες ζουν όλοι μαζί, με ανύπαρκτες ουσιαστικά συνθήκες υγιεινής και συχνά χωρίς τη δυνατότητα προαυλισμού. «Δεν μπορούν να επικοινωνούν με τον έξω κόσμο», αναφέρει η κ. Γιασιμώ Κεχαγιά από την κίνηση για τα ανθρώπινα δικαιώματα «Αλληλεγγύη στους πρόσφυγες Σάμου». Σύμφωνα με την ίδια, στις αρχές του προηγούμενου μήνα ο αριθμός των συνωστισμένων προσφύγων μέσα στο κτίριο που δεν διαθέτει απολύτως καμία υποδομή έφθανε τους 300. «Άλλοι στο πάτωμα, άλλοι δίπλα στις τουαλέτες, στους διαδρόμους- όλοι τους προσπαθούν να επιβιώσουν. Το καπνοκοπτήριο είναι πολύ βρώμικο, ενώ για κάποια περίοδο είχαν κλείσει τα παράθυρα με τσίγκους για να μην έρχονται οι πρόσφυγες σε επαφή με τον κόσμο που περνάει έξω από το κτίριο. Είναι άθλιο», επισημαίνει η κ. Κεχαγιά.

Όσον αφορά τα 38 ασυνόδευτα παιδιά ηλικίας από 13 έως 17 ετών, όλα τους βρίσκονται στον ίδιο χώρο με τους ενηλίκους, με κοινές συνθήκες διαβίωσης και κοινό προαυλισμό- όποτε αυτός επιτρέπεται και όχι καθημερινά όπως επιβάλλεται από τους διεθνείς κανονισμούς.

Τεράστιες ελλείψεις
Οι ελλείψεις του Κέντρου σε εξειδικευμένο προσωπικό είναι μεγάλες. Εκτός από τους φύλακες, μόνο μία κοινωνική λειτουργός, ένας γιατρός, ένας επιστάτης- πενθήμερης πρωινής απασχόλησης- και ένας δικηγόρος καλούνται να εξυπηρετήσουν τους 150-200 Αφγανούς, Ιρακινούς, Ιρανούς, Παλαιστινίους και άλλων εθνικοτήτων πρόσφυγες.

«Από την Παρασκευή το μεσημέρι που κλείνουν οι πόρτες, κανείς δεν μπαίνει στο Κέντρο παρά μόνον οι φύλακες. Απαιτείται άλλου είδους οργάνωση, με εξειδικευμένο προσωπικό που θα γνωρίζει πώς να ενεργεί σε δύσκολες καταστάσεις και να λαμβάνει υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες που υπάρχουν εκεί. Λόγω αυτού του γεγονότος και του ότι άλλοι κρατούνται για λίγες ημέρες και άλλοι για τρεις μήνες, πολλές φορές δημιουργήθηκαν εντάσεις ενώ υπήρξαν και απεργίες πείνας, απόπειρες αυτοκτονίας, ενώ έχουν γίνει και καταγγελίες για ξυλοδαρμούς. Δεν λειτουργεί ως οργανωμένο Κέντρο, ούτε έστω ως φυλακή», καταγγέλλει η κίνηση για τα ανθρώπινα δικαιώματα «Αλληλεγγύη στους πρόσφυγες Σάμου».

«Να θεσπιστούν κανόνες»
«Είναι επιτακτική ανάγκη να θεσπιστεί κανονισμός λειτουργίας των Κέντρων Υποδοχής, με ευθύνη των συναρμόδιων υπουργείων. Ένα ακόμα βασικότατο ζήτημα είναι το πρόβλημα της διερμηνείας: δεν υπάρχουν αρκετοί διερμηνείς που να γνωρίζουν αραβικά και τουρκικά ώστε να καλύπτουν τις ομάδες αυτές. Το αποτέλεσμα της έλλειψης διερμηνέων είναι οι πρόσφυγες να μην μπορούν να εκφράσουν την επιθυμία τους για άσυλο», τονίζει ο κ. Τσαρμπόπουλος.


Υποσχέσεις για νέο Κέντρο

ΣΕ ΕΝΑΝ ΜΗΝΑ από σήμερα θα είναι έτοιμο να λειτουργήσει το νέο Κέντρο Υποδοχής Προσφύγων στη Σάμο. Ωστόσο, ανθρωπιστικές οργανώσεις καταγγέλλουν ότι ακόμη δεν έχουν υπάρξει προκηρύξεις για τη στελέχωσή του. «Είχαν πει ότι η λειτουργία του θα άρχιζε τον Αύγουστο, όμως μέχρι σήμερα δεν έχει γίνει απολύτως τίποτα για να πληρωθούν οι θέσεις εργασίας», αναφέρει η κ. Γιασιμώ Κεχαγιά.