Επιφυλλίδα

Εκλογές και ανθρώπινα δικαιώματα

Oχρόνος διεξαγωγής των εκλογών είναι δευτερεύον θέμα και το υποτιθέμενο δίλημμα Σεπτέμβριος ή Μάρτιος κακώς επιχειρείται να αναχθεί σε κεντρικό πολιτικό ζήτημα. Έτσι, τα ουσιώδη ζητήματα μένουν στο περιθώριο. Οι προσκεκλημένοι στα παράθυρα των 8 δεν καλούνται να διατυπώσουν αξιολογικό ή απολογητικό λόγο για τα πεπραγμένα και προγραμματικό για τα μελλούμενα, αλλά να χρησμοδοτήσουν για τον χρόνο των εκλογών, ωσάν αυτός να ήταν το κρίσιμο διακύβευμα. Τούτων δεδομένων, επαφίεται στον κάθε φορέα που φιλοδοξεί να συμβάλει στη διαμόρφωση μιας ατζέντας δημόσιου διαλόγου, να καταγράψει τα θέματα για τα οποία αναμένει σαφείς θέσεις των κομμάτων.

Ας επιχειρήσουμε λοιπόν μια τέτοια ενδεικτική καταγραφή από τη σκοπιά προστασίας των δικαιωμάτων του ανθρώπου, καταγραφή που προφανώς δεν εξαντλεί το θέμα. Εκ των πραγμάτων, το ζήτημα των δασών και των χώρων αστικού πρασίνου αποτελεί πρώτη προτεραιότητα. Απαιτούνται ρητές δεσμεύσεις, ιδίως τη στιγμή που τα δάση καταστρέφονται και οι τελευταίες ευκαιρίες διατήρησης ή επέκτασης των υπαρχόντων χώρων αστικού πρασίνου χάνονται (στον χώρο τού πρώην Κατράντζου, ήδη μουγκρίζουν οι μπουλντόζες της ανοικοδόμησης). Κατά δεύτερον, η εμπέδωση της νομιμότητας και του σεβασμού στον πολίτη κατά την επιβολή της τάξης βρίσκεται επίσης στο επίκεντρο. Οι εστίες σαδιστικής βίας στα Σώματα Ασφαλείας επιβάλλουν τομές, ένα σχέδιο ριζικών αλλαγών. Η θεωρία του «πληγωμένου γοήτρου» των αστυνομικών δεν αντέχει σε σοβαρή κριτική και συμβάλλει στον πολλαπλασιασμό των περιστατικών κατάχρησης εξουσίας. Επιπλέον, δεν αρκούν οι γενικολογίες ως προς τις κακοδαιμονίες

Στα θέματα δικαιωμάτων είναι ανώφελη η επιμελέστατη γενικολογία των κομμάτων εξουσίας, αλλά και ο ρητορικός καταγγελτικός μαξιμαλισμός της Αριστεράς

της Δικαιοσύνης και τις πληγές του σωφρονιστικού συστήματος. Οι παροικούντες την Ιερουσαλήμ γνωρίζουν το απροχώρητο. Ποιες είναι οι προτάσεις των κομμάτων για να αποτραπεί ενδεχόμενη νέα έκρηξη στον χώρο των φυλακών; Σαφής θέση απαιτείται και στο τεχνητό δίλημμα μεταξύ ασφάλειας και δικαιωμάτων. Οι υποκλοπές και οι απαγωγές των Πακιστανών τεκμηριώνουν τη λειτουργία αυτονομημένων μηχανισμών εκτός λογοδοσίας και την απειλή της ανεξέλεγκτης αντιτρομοκρατίας. Απέναντί της χρειάζεται σαφής πολιτική, η οποία να μην παραγνωρίζει, αλλά και να μη μυθοποιεί την απειλή της τρομοκρατίας.

Εξάλλου, στον χώρο των κοινωνικών δικαιωμάτων απαιτούνται προγραμματικές δεσμεύσεις σχετικά με τη στέγαση και την ενσωμάτωση των Ρομά, που αντιμετωπίζονται σαν πολίτες τρίτης και τέταρτης κατηγορίας, αλλά και ως προς τις διαδικασίες νομιμοποίησης των μεταναστών. Είναι τέλος συμβολικής σημασίας για τη δημοκρατία μας, ο απόλυτος σεβασμός στην ελευθερία συνείδησης και έκφρασης. Απογοητευτική ήταν η ατολμία κατά την αναθεώρηση του Συντάγματος ως προς τον απαιτούμενο χωρισμό Εκκλησίας- Κράτους. Απογοητευτική και η σιωπή όταν συμβαίνουν απαράδεκτα περιστατικά λογοκρισίας στον χώρο της τέχνης.

Στα θέματα δικαιωμάτων (όπως σε πολλά άλλα) είναι ανώφελη η επιμελέστατη γενικολογία των κομμάτων εξουσίας, αλλά και ο ρητορικός καταγγελτικός μαξιμαλισμός της Αριστεράς. Μπορούμε να ελπίζουμε σε σαφείς προτάσεις με ουσιαστικό περιεχόμενο;

Ο Κωστής Παπαϊωάννου είναι πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Δικαιωμάτων του Ανθρώπου