Ελληνοτουρκική φιλία στο Ευρωκοινοβούλιο

Η μουσική της Ευανθίας Ρεμπούτσικα για την «Πολίτικη κουζίνα», την επιτυχημένη ταινία του Τάσου Μπουλμέτη, ήταν η αφορμή για να δουν την ταινία μαζί, να κλάψουν μαζί και να συνειδητοποιήσουν ότι όσα τους ενώνουν είναι πιο δυνατά απ΄ όσα τους χωρίζουν…

Τ ο αγόρι που μεγάλωνε στο Ντούισμπουργκ της Γερμανίας, παιδί Ελλήνων μεταναστών, άκουγε συχνά στο σχολείο ότι δεν έπρεπε να παίζει με τους Τούρκους. «Είναι διαφορετικοί, έχουν άλλη ιστορία», του έλεγαν. Το αγόρι δυσκολευόταν να το χωρέσει στο παιδικό του μυαλό. Έπαιζε μαζί τους ποδόσφαιρο και δεν μπορούσε να καταλάβει τη διαφορά.

Την ίδια εποχή, σε μια άλλη γερμανική πόλη, μεγάλωνε ένα άλλο αγόρι, παιδί Τούρκων gastarbeiter. Το αγόρι εντυπωσιαζόταν από τις ορθόδοξες εκκλησίες και ιδιαίτερα από τους βυζαντινούς ύμνους. Κρυφοκοιτούσε και κρυφοέψελνε. Μια μέρα είπε ψέματα ότι ήταν παιδί Ελλήνων μεταναστών κι ότι δεν μιλούσε ελληνικά. Έτσι κατάφερε να μπει μέσα στην Εκκλησία.

Τζεμ Όζντεμιρ: «Έχω πάει και στο Άγιον Όρος και αισθάνομαι υπέροχα όταν πηγαίνω στο Πατριαρχείο. Θέλω να δουλέψω γι΄ αυτό. Δεν μπορώ να φανταστώ την Τουρκία χωρίς το Πατριαρχείο»

Ευρωβουλευτές. Κάπως έτσι μεγάλωσαν και οι δυο, ώσπου τα πράγματα άλλαξαν. Και στη ζωή και στην πολιτική: ο Γιώργος Χατζημαρκάκης έγινε ευρωβουλευτής των Γερμανών Φιλελευθέρων, ο πρώτος μάλιστα ελληνικής καταγωγής. Μέσα από την πολιτική γνώρισε τον Τζεμ Όζντεμιρ, ευρωβουλευτή των Γερμανών Πρασίνων, ο οποίος είναι επίσης ο πρώτος Γερμανός ευρωβουλευτής τουρκικής καταγωγής. Οι δύο ευρωβουλευτές δεν είναι μόνο γνήσιοι εκπρόσωποι της γενιάς των σαραντάρηδων Γερμανών πολιτικών, αλλά και προσωπικοί φίλοι, οι οποίοι μάλιστα μοιράζονται το ίδιο διαμέρισμα στις Βρυξέλλες.

Φεστιβάλ Φιλίας. «ΤΑ ΝΕΑ» τούς συνάντησαν στην Αττάλεια της Τουρκίας, όπου συμμετείχαν στο 6ο ετήσιο Φεστιβάλ Ελληνοτουρκικής Φιλίας που διοργάνωσε η μη κυβερνητική οργάνωση «Δάφνη», σε μια προσπάθεια να φέρει κοντά Έλληνες και Τούρκους της επιστήμης, της τέχνης και της δημοσιογραφίας. Τους άκουσαν να μιλούν για την αναγκαιότητα της ελληνοτουρκικής προσέγγισης και της ευρωπαϊκής προοπτικής της Τουρκίας. Να αναφέρονται (ο Όζντεμιρ) στην προσπάθεια του Γιώργου Παπανδρέου και του Ισμαήλ Τζεμ που άλλαξε το κλίμα ανάμεσα στις δύο χώρες.

Όπως λέει ο Τζ. Όζντεμιρ, «αν θέλεις να βοηθήσεις τους ανθρώπους, πρέπει να έχεις θάρρος. Η πρωτοβουλία Παπανδρέου- Τζεμ δεν έγινε καλοδεχούμενη στην αρχή. Αλλά κατόπιν όλοι κατάλαβαν ότι οι δύο πολιτικοί είχαν δίκιο».

«Γερμανός». Σε κανέναν από τους δύο δεν αρέσει να τον ρωτούν αν σκέφτεται σαν Έλληνας, σαν Τούρκος ή σαν Γερμανός. «Ποτέ δεν ήθελα το στίγμα του μετανάστη. Ήθελα να είμαι Γερμανός», λέει ο Γιώργος Χατζημαρκάκης. Ο Τζεμ Όζντεμιρ, παρότι μπορούσε να έχει και τη γερμανική και την τουρκική υπηκοότητα, λέει: «Αρνήθηκα την τουρκική για να μη νομίζουν όλοι ότι κάθε φορά που μιλάω εκπροσωπώ την Τουρκία. Για παράδειγμα, όταν μιλάω για τους Κούρδους νομίζουν ότι είμαι Κούρδος και ούτω καθ΄ εξής. Το απεχθάνομαι αυτό στην πολιτική. Ότι πρέπει σώνει και καλά να υποστηρίζεις τους δικούς σου ανθρώπους». «Δεν είμαστε σε αυτό το παιχνίδι, γι΄ αυτό κι έχουμε την αντικειμενικότητα να κρίνουμε τα πράγματα απ΄ έξω», τον συμπληρώνει ο Γ. Χατζημαρκάκης.

Η στιγμή που δεν θα ξεχάσουν ήταν η εμπειρία της… πολίτικης κουζίνας. «Είχα δει την ταινία κι έδωσα το CD στον Τζεμ για να ακούσει τη μουσική. Στη συνέχεια, είδαμε μαζί την ταινία και συγκινηθήκαμε. Κλαίγαμε και οι δύο», θυμάται ο Χατζημαρκάκης. Η εμπειρία αυτή στάθηκε η αφορμή που με πρωτοβουλία δική τους (αλλά και των Ελλήνων ευρωβουλευτών Σταύρου Λαμπρινίδη και Γιώργου Δημητρακόπουλου) η «Πολίτικη κουζίνα», ή μάλλον, οι παράγοντες της ταινίας, έφτασαν στο Ευρω κοινοβούλιο το 2005. Στο ίδιο διαμέρισμα. Πριν από λίγον καιρό οι δύο ευρωβουλευτές έμειναν χωρίς συγκατοίκους στις Βρυξέλλες και αποφάσισαν να μείνουν στο ίδιο διαμέρισμα. Ο ένας διαλέγει τις ταινίες για το DVD και ο άλλος ασχολείται με την καθαριότητα. Ο Όζντεμιρ κατάφερε μάλιστα να πείσει τον Χατζημαρκάκη να αρχίσει να πηγαίνει στο γυμναστήριο, το οποίο τώρα δεν αποχωρίζεται. Όπως λέει μάλιστα για τον φίλο του, «είναι ο αξιότιμος πρέσβης της Κρήτης στο Ευρωκοινοβούλιο». Όσο για τον Όζντεμιρ, «είναι γνώστης της Ορθόδοξης Εκκλησίας».

«Έχω πάει και στο Άγιον Όρος και αισθάνομαι υπέροχα όταν πηγαίνω στο Πατριαρχείο. Θέλω να δουλέψω γι΄ αυτό. Δεν μπορώ να φανταστώ την Τουρκία χωρίς το Πατριαρχείο», λέει ο Όζντεμιρ. Ενώ ο Χατζημαρκάκης πιστεύει ότι ποτέ δεν είναι αργά για να ανατραπεί μια προαιώνια έχθρα μεταξύ λαών. «Κοιτάξτε τι έκαναν η Γερμανία με τη Γαλλία. Έγραψαν μαζί ένα βιβλίο Ιστορίας. Αν δύο λαοί καταφέρουν να γράψουν μαζί ένα βιβλίο Ιστορίας, τότε δεν θα είναι πια εχθροί. Πιστεύω ότι πρέπει να συνεργαστούμε και μια μέρα ίσως μπορούμε κι εμείς μαζί με τους Τούρκους να κάνουμε κάτι παρόμοιο».