Κόσμος / Αγορές

Φούσκα ή ευκαιρία; Το μεγάλο δίλημμα των επενδυτών

Η απαισιοδοξία δεν ήταν καλή επενδυτική στρατηγική τα τελευταία χρόνια, όπως αποδείχτηκε από την κούρσα που πραγματοποίησαν οι αγορές. Ποιες είναι, λοιπόν, οι προοπτικές σήμερα, τώρα που τα χρηματιστήρια σε Ευρώπη, Αμερική και Ασία καταρρίπτουν το ένα ρεκόρ μετά το άλλο;

Τους προηγούμενους μήνες, τα χαμόγελα των επενδυτών ήταν έκδηλα. Πρόσφατα, όμως, άρχισαν να εμφανίζονται κάποια σύννεφα. Ο πρώην πρόεδρος της Κεντρικής Τράπεζας των ΗΠΑ (FΕD), Άλαν Γκρίνσπαν, προκάλεσε αναστάτωση στα χρηματιστήρια όταν- μετά το ξέφρενο ράλι των κινεζικών μετοχών- είπε πως κάποια στιγμή οι τιμές θα υποχωρήσουν δραστικά. Αυτό είναι ένα παλιό κόλπο που χρησιμοποιούν οι οικονομικοί αναλυτές: Προσδιορίζουμε έναν κίνδυνο, αλλά δεν λέμε πότε θα πραγματοποιηθεί η πρόβλεψή μας. Με τον τρόπο αυτό, κάποια στιγμή θα αποδειχτεί ότι… είχαμε δίκιο. Βέβαια, οι προειδοποιήσεις έχουν τον δικό τους λόγο ύπαρξης. Δεν αφήνουν (θεωρητικά) τους επενδυτές να γίνουν περισσότερο αισιόδοξοι από όσο πρέπει και να ρίξουν όλα τους τα χρήματα σε μετοχές λίγο πριν αυτές καταρρεύσουν. Παρόλα αυτά, υπάρχει πάντοτε και ο κίνδυνος, οι επενδυτές που ακούνε τη μια προειδοποίηση μετά την άλλη, στο τέλος να παραλύσουν από φόβο και να πάψουν να παίρνουν ακόμη και το πιο μικρό ρίσκο. Και αυτό μπορεί να τους κοστίσει μακροπρόθεσμα αρκετά χρήματα.

Οι επενδυτές σήμερα ξέρουν ότι μετά την πτώση κατά 50% του βασικού χρηματιστηριακού δείκτη Standard & Ρoor΄s 500 στο διάστημα από τον Μάρτιο του 2000 έως τον Οκτώβριο του 2003, θα έπρεπε να αρχίσουν να αγοράζουν μετοχές και με τα δύο χέρια. Ο φόβος, όμως, δεν τους άφησε να το κάνουν, μέχρι που η αγορά «γύρισε» έντονα ανοδικά.

Η μεγάλη αλήθεια
Η μεγάλη αλήθεια των επενδύσεων στο χρηματιστήριο είναι ότι ποτέ δεν είναι καλή στιγμή να αγοράσει κανείς- επειδή πάντα θα υπάρχει κάτι που ανησυχεί τους επενδυτές. Έτσι είναι η ζωή. Και όμως, ας δούμε πόσα πολλά προβλήματα χρειάστηκε να ξεπεράσουν τα χρηματιστήρια τα τελευταία χρόνια: Τις τιμές ρεκόρ του πετρελαίου, την αύξηση των επιτοκίων, τις τρομοκρατικές επιθέσεις στη Μαδρίτη (2004) και στο Λονδίνο (2005) και- πιο πρόσφατα- την πτώση των τιμών των ακινήτων στις ΗΠΑ.

Υπάρχει ένας βασικός λόγος που οι τιμές εξακολούθησαν να ακολουθούν ανοδική πορεία, και αυτός είναι ότι η οικονομία συνέχισε να αναπτύσσεται. Οι καταναλωτές εξακολούθησαν να ξοδεύουν χρήματα, και αυτό οδήγησε σε αύξηση της κερδοφορίας των εταιρειών.

Εύκολος δανεισμός
Ο εύκολος δανεισμός επίσης εξακολουθεί να οδηγεί τις αγορές. Παρά τις αυξήσεις επιτοκίων από τις κεντρικές τράπεζες (την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, την Τράπεζα της Αγγλίας, την Τράπεζα της Ιαπωνίας και την Κεντρική Τράπεζα των ΗΠΑ παλιότερα), οι πιστωτές σε ολόκληρο τον κόσμο εξακολουθούν να είναι πρόθυμοι να δανείσουν χρήματα και οι αποδέκτες των χρημάτων αυτών εξακολουθούν να είναι πρόθυμοι να δανείζονται. Το αποτέλεσμα της διεργασίας αυτής είναι ότι υπάρχουν μεγάλα κεφάλαια στα χέρια εταιρειών που εξειδικεύονται στην εξαγορά άλλων ομίλων, με αποτέλεσμα να οδηγούνται σε άνοδο οι μετοχές των τελευταίων (με την ελπίδα ότι θα πραγματοποιηθούν εξαγορές). Σύμφωνα με τον διαχειριστή κεφαλαίων της GΜΟ, Jeremy Grantham, ζούμε «σε μια πραγματικά παγκόσμια φούσκα». Ίσως να συμβαίνει αυτό. Εκείνο, όμως, που ένας απαισιόδοξος περιγράφει σαν «φούσκα», ένας αισιόδοξος το χαρακτηρίζει «ανοδική αγορά».

Η μεγάλη αλήθεια των επενδύσεων στο χρηματιστήριο είναι ότι ποτέ δεν είναι καλή στιγμή να αγοράσει κανείς, επειδή πάντα θα υπάρχει κάτι που ανησυχεί τους επενδυτές

Ποιον να πιστέψουν;
Σήμερα «ζούμε τη μεγαλύτερη επενδυτική έκρηξη όλων των εποχών- άρα γιατί δεν θα έπρεπε να βιώνουμε τη μεγαλύτερη ανοδική αγορά όλων των εποχών σε μετοχές και εμπορεύματα;» λέει ο επικεφαλής της ομώνυμης επενδυτικής εταιρείας Εdward Υardeni.

Ποιον πρέπει να πιστέψουν, όμως, οι επενδυτές;

Για να αγοράζει κανείς μετοχές σήμερα, θα πρέπει να πιστεύει ότι ζούμε σε μια εποχή οικονομικής ανάπτυξης- και ότι βρισκόμαστε στην αρχή ή τουλάχιστον στη μέση (όχι στο τέλος) του ανοδικού αυτού κύκλου. Ακόμη κι αν ο Υardeni έχει δίκιο, πάντως, υπάρχουν σημαντικοί κίνδυνοι μπροστά μας. Η διαμάχη όσον αφορά την απελευθέρωση του εμπορίου μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας αποτελεί σημαντικό κίνδυνο. Το ίδιο επικίνδυνες είναι και οι αυξήσεις στις αποδόσεις των ομολόγων και η μείωση των κερδών των εισηγμένων που παρατηρούνται σε Ευρώπη και ΗΠΑ.

Μακροπρόθεσμα κέρδη
Αν οι επενδυτές τρομάζουν από τα επίπεδα στα οποία έχουν φτάσει οι μετοχές, η συνετή απόφαση είναι να σταματήσουν να αγοράζουν- ίσως και να αρχίσουν να πωλούν.

Είναι, όμως, εξίσου πιθανό ότι η παγκόσμια οικονομία θα συνεχίσει να αναπτύσσεται και ότι τυχόν υποχωρήσεις στις αγορές θα αποτελέσουν ευκαιρία για τοποθετήσεις στο χρηματιστήριο, αρκεί οι επενδύσεις αυτές να έχουν μακροπρόθεσμο ορίζοντα.


Η Βurberry βρήκε χρυσάφι στην Αμερική

Φαίνεται ότι οι Αμερικανοί, όπως γίνεται εδώ και καιρό και με τους Ευρωπαίους, δεν μπορούν να… χορτάσουν τα ρούχα Βurberry. Δεν εξηγείται αλλιώς το γεγονός ότι η βρετανική εταιρεία που ειδικεύεται στην παραγωγή ρούχων πολυτελείας και έγινε πασίγνωστη από τις καπαρντίνες της επεκτείνεται τώρα με πολλά νέα καταστήματα στις ΗΠΑ, από τη Φλόριντα μέχρι την Καλιφόρνια.

Μέχρι το τέλος του οικονομικού έτους που ολοκληρώνεται τον Μάρτιο του 2008, η Βurberry αναμένεται ότι θα έχει ανοίξει στις Ηνωμένες Πολιτείες συνολικά 50 καταστήματα, με προοπτική μάλιστα να τα διπλασιάσει μέσα στα επόμενα χρόνια. Ο λόγος είναι απλός: Όπως διαπίστωσαν και πολλές άλλες ευρωπαϊκές εταιρείες ειδών πολυτελείας, η Βurberry θεωρεί ότι η αμερικανική αγορά είναι ιδιαίτερα ελκυστική, επειδή εμφανίζει σταθερά μεγάλη ζήτηση για τα προϊόντα της.

Με τα ίδια προϊόντα
Σε αντίθεση με άλλες εταιρείες ειδών πολυτελείας, όμως, η Βurberry- προς το παρόν τουλάχιστονδεν ενδιαφέρεται να επεκτείνει σημαντικά την γκάμα των προϊόντων της. Όπως λέει η διευθύνουσα

Από τις ΗΠΑ το 23% των εσόδων της

σύμβουλος της Βurberry στην Αμερική, Αngela Αhrendts, «η εταιρεία δεν γεννήθηκε πουλώντας παπούτσια ή τσάντες, γεννήθηκε πουλώντας καπαρντίνες». Το 23% των εσόδων της εταιρείας προέρχεται σήμερα από τις ΗΠΑ.

Η Βurberry Group εξακολουθεί να αναπτύσσεται και στις ευρωπαϊκές αγορές- ιδιαίτερα στη Βρετανία. Εκεί, πάντως, η εταιρεία απέκτησε πρόσφατα αρκετή αρνητική δημοσιότητα, όταν η διοίκηση του ομίλου αποφάσισε να κλείσει ένα από τα παλαιότερα εργοστάσιά του στην Ουαλία για λόγους κόστους.