[ Πρόσωπα ] Χωρίς τις φάλαινες και τα δελφίνια

Πάνε επτά μήνες αφότου απέπλευσε από το Μπιλμπάο, όπου αναμένεται να επιστρέψει σήμερα ή αύριο. Όμως αυτός ο μοναχικός γύρος του κόσμου δεν είχε καμιά σχέση με τον πρώτο που είχε κάνει πριν από σχεδόν 40 χρόνια.

Ό ταν ο σερ Ρόμπιν Νοξ-Τζόνστον έγραψε ιστορία κερδίζοντας τον πρώτο μοναχικό περίπλου του κόσμου με ιστιοφόρο, την κούρσα Γκόλντεν Γκλόουμπ του 1968-69, οι θάλασσες ήταν γεμάτες φάλαινες και τα δελφίνια συνόδευαν το σκάφος του. Τούτη τη φορά, όχι μόνο δεν είδε ούτε μία φάλαινα στα 30.000 μίλια που διέπλευσε, αλλά και τρεις φορές γιγάντια πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων κόντεψαν να συντρίψουν το σκάφος του.

Στα 68 του, ο Νοξ-Τζόνστον είναι ο πιο ηλικιωμένος που συμμετέχει στην κούρσα ιστιοφόρων Velux 5 Οceans, η οποία διεξάγεται με διαφορετικές ονομασίες κάθε τέσσερα χρόνια από το 1982. «Πόσο ευκολότερα ήταν όλα πριν από 38 χρόνια, όταν δεν είχε εφευρεθεί καμιά από τις συσκευές αυτές», έγραψε σ΄ ένα από τα τακτικά μπλογκ του ξεσπώντας την οργή του για τα δορυφορικά τηλέφωνα που τον παίδευαν. Το 1968 ήταν ακόμη αξιωματικός του εμπορικού ναυτικού και είχε συμμετάσχει στην Γκόλντεν Γκλόουμπ με ένα δικάταρτο καΐκι 32 ποδών, το Σουχαίλι, το οποίο είχε ναυπηγήσει μόνος του από τικ. Ο μοναχικός διάπλους του είχε διαρκέσει τότε 313 μέρες χωρίς σταθμό, με παρέα τις φάλαινες και τα δελφίνια και με οδηγούς έναν εξάντα, μια πυξίδα και τ΄ αστέρια.

Ο Νοξ-Τζόνστον αναμένεται να ανακοινώσει πως δεν θα συμμετάσχει ξανά σε τέτοια κούρσα. Οι ωκεανοί έχουν αλλάξει τόσο πολύ ώστε πιστεύει πως οι μοναχικές κούρσες ιστιοφόρων δεν είναι πια ασφαλείς. Αντί να του κρατούν συντροφιά οι φάλαινες, παραλίγο να τον καταπιούν στο πέρασμά τους τρία γιγάντια πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων. Οι καπετάνιοι τους δεν σταμάτησαν. «Τα πλοία δεν άλλαξαν καθόλου την πορεία τους», είπε την περασμένη εβδομάδα από τον Βόρειο Ατλαντικό, όπου βρισκόταν. «Δεν ξέρω αν με είδαν, πάντως δεν μου έδωσαν καμιά σημασία. Μόνο δύο βρετανικά πολεμικά σταμάτησαν για να μου πουν ένα γεια».

Άλλοτε στον Βόρειο Ατλαντικό ζούσαν 240.000

φάλαινες και τώρα έχουν μείνει μόλις 10.000. Μερικές χώρες αυξάνουν τους εμπορικούς στόλους τους κατά 20% τον χρόνο. Την ερχόμενη χρονιά, 7.000 γιγάντια πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων θα πλέουν στις θάλασσες, το μεγαλύτερο από τα οποία θα μεταφέρει 10.000 κοντέινερ των 7 μέτρων στοιβαγμένα στο κατάστρωμά του ανά 18 το ένα πάνω στο άλλο. «Δεν θέλω να τα αντιμετωπίζω όλα αυτά πια», λέει ο Νοξ-Τζόνστον. «Οι θάλασσες έχουν αλλάξει. Σ΄ ολόκληρο το ταξίδι δεν είδα ούτε μία φάλαινα και η στάση της εμπορικής ναυτιλίας με ανησυχεί όλο και περισσότερο», προσθέτει ο γερο-θαλασσόλυκος.