ΑΙΧΜΕΣ Ρεαλισμός και ουτοπία

Με τις κοινές εμφανίσεις τους, οι πρυτάνεις των «τεσσάρων αρχαιότερων και μεγαλύτερων ΑΕΙ της χώρας» ανταποκρίνονται στις προσδοκίες της κοινής γνώμης. Στον λόγο τους, ο ρεαλισμός συνδυάζεται με την ουτοπία, όπως αρμόζει σε κάθε σεβαστό πανεπιστημιακό. Το ενδιαφέρον είναι ότι ο ρεαλισμός αφορά κυρίως τις συμβουλές προς την κυβέρνηση για τον πολιτικό χειρισμό της υπόθεσης.

Όπως φαίνεται, χρειάζονται τέσσερις έγκριτοι πανεπιστημιακοί για να υποδείξουν στην κυβέρνηση ότι αυτή τη στιγμή δεν τη συμφέρει πολιτικά η συζήτηση για την αλλαγή του νόμουπλαισίου για τα ΑΕΙ. Ότι μπορεί επί του παρόντος να αρκεστεί στη δρομολόγηση της αναθεώρησης του άρθρου 16 του Συντάγματος, να αφήσει το ΠΑΣΟΚ να απορροφήσει το σχετικό πολιτικό κόστος (αφού εξακολουθεί να προσφέρεται ευγενώς) και να επανέλθει με τον νόμο για τα ΑΕΙ στη νεκρή περίοδο των καλοκαιρινών διακοπών. Όπως φαίνεται, η πολιτική μυωπία της κυβέρνησης είναι τέτοια (μόνο το ΠΑΣΟΚ τη συναγωνίζεται επάξια), ώστε χρειάζεται τέσσερις πρυτάνεις σε ρόλο οδηγού τυφλών.

Το δυστύχημα για τους ίδιους τους πρυτάνεις- Σαμαρείτες είναι ότι, όταν η συζήτηση φτάνει στα του οίκου τους, εγκαταλείπουν τον ρεαλισμό και εισέρχονται στην ουτοπία. Θέλουν «καθολική συναίνεση» για τις αλλαγές στην Παιδεία. Πάει καλά. Θέλουν επίσης να μην αλλάξει τίποτε στη νομοθεσία για το άσυλο. Καλό κι αυτό το κλισέ, αλλά, επί της ουσίας, το πρόβλημα είναι απλό: Πώς θα περιστείλουμε τη βία μέσα σ΄ έναν χώρο από τον οποίο έχουμε αποκλείσει την έννομη βία; Καλό πρόβλημα για πανεπιστημιακούς.

Η λύση των πρυτάνεων ονομάζεται «αυτοοργάνωση». Που σημαίνει ότι θα μοιράσουμε τη βία σε μικρά κομματάκια κι ο καθένας θα κρατά από ένα και θα το φυλάει μήπως χρειαστεί. Μπορούμε να ζητήσουμε από τους πρυτάνεις να περάσουν στη δεύτερη εξεταστική, να μας πουν περισσότερα για τις σκοτεινές ρίζες αυτής της ιδέας. Εν τω μεταξύ, όμως, ας μας μιλήσουν επιτέλους για τη ρίζα των δεινών, δηλαδή την ταμπακιέρα της πανεπιστημιακής «αυτοδιοίκησης». Ας μας πουν αν θεωρούν βιώσιμο το μοντέλο γενικευμένης συνδιοίκησης των πανεπιστημίων από φοιτητές και καθηγητές. Ή αν θα συμφωνούσαν ότι πρέπει να αναπροσδιορισθούν οι διοικητικοί ρόλοι διδασκόντων και διδασκομένων. Ή αν θα κριθεί κι αυτό με κάποια «αυτοοργάνωση».