Οι νέοι φίλοι Μπους – Μπλερ

Το Ιράν και η Συρία δαιμονοποιήθηκαν από Μπους και Μπλερ για να μπορέσουν
να δικαιολογήσουν την εισβολή στο Ιράκ. Τώρα, Βρετανία και ΗΠΑ ζητούν τη
βοήθειά τους για μία διέξοδο από την κρίση.

2002: Ο Άξονας του Κακού

ΙΡΑΝ: Η ΟΜΙΛΙΑ του Αμερικανού Προέδρου Τζορτζ Μπους για την Κατάσταση του
Έθνους αναφέρεται στον Άξονα του Κακού: Ιράκ, Ιράν και Βόρειο Κορέα. Το νόημα
της ομιλίας αυτής είναι πως το Ιράκ θα είναι η πρώτη στη σειρά χώρα που θα
«αντιμετωπιστεί» στο πλαίσιο του «πολέμου κατά της τρομοκρατίας». Αλλά το Ιράν
συμβάλλει στην ανατροπή του Σαντάμ Χουσεΐν ελέγχοντας τους σιίτες του Ιράκ. Η
Τεχεράνη όμως δυσαρεστείται καθώς παρακολουθεί την εξέλιξη των πραγμάτων στο
Ιράκ: διεθνείς μαχητές της τζιχάντ και σουνίτες αντάρτες στρέφονται εναντίον
της σιιτικής πλειοψηφίας, ελπίζοντας να προκαλέσουν εμφύλιο πόλεμο. Ο Μπους
απορρίπτει άνοιγμα εκ μέρους του Ιράν, με επικεφαλής τον μεταρρυθμιστή Πρόεδρο
Χαταμί, για αναθεώρηση των σχέσεων των δύο χωρών, οι οποίες παραμένουν
παγωμένες από το 1979. Αντίθετα, οι ΗΠΑ κατηγορούν το Ιράν ότι βοηθάει την
τρομοκρατία και προωθεί πυρηνικό πρόγραμμα με σκοπό την παραγωγή όπλων.

Η κρίση βαθαίνει αφού το Ιράν, το οποίο φοβάται πως οι ΗΠΑ θέλουν αλλαγή
καθεστώτος, παραδέχεται ότι έχει εγκαταστάσεις εμπλουτισμού ουρανίου.

ΣΥΡΙΑ: ΣΥΝΔΕΕΤΑΙ ΜΕ τον Άξονα του Κακού από τον Τζον Μπόλτον,
αρχιέρακα, του οποίου η θέση ως πρεσβευτή των ΗΠΑ στον ΟΗΕ κινδυνεύει μετά τις
πρόσφατες εκλογές στις ΗΠΑ για το Κογκρέσο.

Οι νεοσυντηρητικοί πιστεύουν πως μία νέα δημοκρατική Μέση Ανατολή θα
απομακρύνει δικτατορίες από την εξουσία μετά την πτώση του Σαντάμ και η Συρία
αντιμετωπίζει προβλήματα μετά την αντίθεσή της στον πόλεμο και επειδή
κορυφαίοι συνεργάτες του Σαντάμ – και, όπως ισχυρίζονται οι ΗΠΑ, όπλα μαζικής
καταστροφής – μεταφέρονται από τα σύνορα. Η Συρία κατηγορείται πως προσφέρει
καταφύγιο σε τρομοκρατικές οργανώσεις και ενισχύει τους συνοριακούς της
ελέγχους, ωστόσο αναζωπυρώνονται οι φόβοι για επιβεβλημένη καθεστωτική αλλαγή
στη χώρα, αφού η Κοντολίζα Ράις τη χαρακτηρίζει «συνοριακό φυλάκιο τυραννίας».
Η Γαλλία και οι ΗΠΑ διασφαλίζουν την απομάκρυνση των συριακών δυνάμεων από τον
Λίβανο.

2006: Μεσολαβητές για την ειρήνη;

Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ, Πρόεδρος του Ιράν

ΙΡΑΝ: Ο ΡΟΜΠΕΡΤ ΓΚΕΪΤΣ, ο νέος Αμερικανός υπουργός Άμυνας, είναι ένας
από τους υπέρμαχους του διαλόγου με το Ιράν ζητώντας τη βοήθειά του για την
απεμπλοκή των συμμαχικών δυνάμεων από το Ιράκ. Ο Τόνι Μπλερ, ο οποίος θέλει το
Ιράν να βοηθήσει να σταματήσουν οι διασυνοριακές επιθέσεις στα βρετανικά
στρατεύματα, υποστηρίζει την πρόταση αυτή, γεγονός που επισπεύδει το τέλος των
νεοσυντηρητικών πολιτικών του Μπους. Αλλά το Ιράν είναι τώρα στα χέρια μιας
σκληροπυρηνικής ηγεσίας, με επικεφαλής τον Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ, και λόγω
του πυρηνικού του προγράμματος απειλείται με κυρώσεις από τον ΟΗΕ.

Ο Αχμαντινετζάντ στοχεύει να προβάλει προσκόμματα στους Μπους και Μπλερ προτού
συμφωνήσει να βοηθήσει. Ενδεικτική είναι η χθεσινή ανακοίνωση ότι δεν έχει
αποφασίσει εάν θα έχει συνομιλίες με τις ΗΠΑ, αλλά «θα εξέταζε» οποιοδήποτε
αίτημα από την πλευρά της αμερικανικής κυβέρνησης. Πάντως χθες, απόρρητη
έκθεση της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας ανέφερε πως το Ιράν συνεχίζει
τις διαδικασίες εμπλουτισμού ουρανίου.

Ο πρόεδρος του Ιράν τόνισε επίσης ότι η Τεχεράνη θέλει να εγκατασταθούν στις
πυρηνικές εγκαταστάσεις της 60.000 συσκευές φυγοκέντρισης με σκοπό να
παραχθούν πυρηνικά καύσιμα.

Μπασάρ αλ Άσαντ, Πρόεδρος της Συρίας

ΣΥΡΙΑ: Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Μπασάρ αλ Άσαντ, ύστερα και από την επιτυχία της
στηριζόμενης από τη Συρία παραστρατιωτικής οργάνωσης στον Λίβανο, κρατάει το
κλειδί για μια διέξοδο στο θέμα του Ιράκ και για την ειρήνευση της Μέσης
Ανατολής.

Τον τελευταίο καιρό τον έχουν προσεγγίσει ο Μπους και ο Μπλερ. Τον κ.
Μπλερ, τον επέκρινε έντονα κατά την τελευταία τους συνάντηση. Η Συρία επίσης
παρέχει καταφύγιο σε έναν ηγέτη της παλαιστινιακής Χαμάς και είναι προμηθευτής
της Χεζμπολάχ.

Ο Άσαντ αναμένεται να είναι πιο προσεγγίσιμος από ΗΠΑ και Βρετανία απ’ ό,τι
ο Αχμαντινετζάντ, επειδή τον ενδιαφέρει η προς όφελος της Συρίας κατάληξη της
ανακριτικής και ερευνητικής διαδικασίας που έχει κινήσει ο ΟΗΕ εις βάρος Σύρων
αξιωματούχων που κατηγορούνται για τη δολοφονία του πρώην Λιβανέζου
πρωθυπουργού Ραφίκ Χαρίρι. Και επίσης επειδή προσδοκά την επιστροφή στη Συρία
των Υψωμάτων του Γκολάν, που κατέλαβε το Ισραήλ το 1967.