Παζάρι για τα λιμάνια με Kινέζους και Άραβες

Οι δύο μεγαλύτερες ναυτιλιακές εταιρείες της Κίνας, η Cosco και η China
Shipping, αλλά και η αραβική Dubai Port Authority, που παρ’ ολίγον να
αποκτήσει τον έλεγχο ακόμη και λιμανιών των ΗΠΑ, φλερτάρουν – επίσημα αλλά και
παρασκηνιακά – με στελέχη της κυβέρνησης διεκδικώντας προνομιακές θέσεις στα
λιμάνια του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης, ενώ στα σχέδιά τους είναι να
αποκτήσουν και εμπορική βάση στο Τυμπάκι της Κρήτης.

Την ίδια στιγμή, όμως, και μπροστά στον κίνδυνο να αποκτήσουν οι Κινέζοι
ισχυρές εμπορικές βάσεις στις παρυφές της ευρωπαϊκής αγοράς, ναυτιλιακοί
όμιλοι ευρωπαϊκών συμφερόντων δεν φαίνονται διατεθειμένοι να εγκαταλείψουν τα
«προνόμια» που έχουν αποκτήσει στο λιμάνι του Πειραιά, το μεγαλύτερο της
Ανατολικής Μεσογείου. H Mediterranean Shipping διαχειρίζεται σήμερα το
εμπορευματικό λιμάνι του Πειραιά και, σύμφωνα με πληροφορίες, θα επιδιώξει να
παραμείνει σε αυτό και μετά τη λήξη της σχετικής σύμβασης.

Θολό τοπίο

Όμως η κυβέρνηση, ενώ διακηρύσσει την πρόθεσή της να φέρει ξένες επενδύσεις
στα ελληνικά λιμάνια, αδυνατεί – για μια σειρά από λόγους – να ξεκαθαρίσει το
τοπίο γύρω από τη «μάχη των λιμανιών».

Αυτή τη στιγμή ουδείς από τους ενδιαφερόμενους επενδυτές γνωρίζει αν η
κυβέρνηση θέλει να φέρει στον ΟΛΠ και στον ΟΛΘ στρατηγικούς επενδυτές ή αν
απλώς θέλει να ξαναμοιράσει την πίτα της εκμετάλλευσης των εμπορικών τους
terminal.

Στον «πόλεμο των λιμανιών» δεν θα μπορούσαν να μείνουν αμέτοχοι και οι Έλληνες
εφοπλιστές, οι θέσεις των οποίων καθορίζονται από τις σχέσεις που έχουν με τις
αντιμαχόμενες πλευρές. Πάντως, ένα μεγάλο μέρος των Ελλήνων εφοπλιστών είναι
με την πλευρά των Κινέζων, καθώς η Κίνα είναι σήμερα ένας από τους
μεγαλύτερους πελάτες τους.

Θέλουν τον έλεγχο

H κινεζική εταιρεία Cosco ενδιαφέρεται να αναλάβει τη διαχείριση και
εκμετάλλευση των δύο αυτών λιμανιών και να συμμετάσχει στο μετοχικό κεφάλαιο
του ΟΛΠ και του ΟΛΘ εν όψει της μετοχοποίησής τους που θα πραγματοποιηθεί έως
το 2007. Βασικός στόχος της Cosco είναι να αναλάβει τη διαχείριση του σταθμού
εμπορευματοκιβωτίων, από όπου, με την ολοκλήρωση των εργασιών της νέας
προβλήτας, θα μπορούν να διακινούνται περισσότερα από 2 εκατ. κοντέινερ τον
χρόνο. H Cosco ενδιαφέρεται να αναλάβει και τη διαχείριση του λιμανιού της
Θεσσαλονίκης, για την οποία ενδιαφέρεται και η Dubai Port Authority.

Ο έλεγχος των λιμανιών αποτελεί πρωταρχικό στόχο για τους «μνηστήρες» του
Οργανισμού Λιμένος Πειραιώς και Θεσσαλονίκης – αλλά και άλλων λιμανιών, όπως
του Τυμπακίου στην Κρήτη – οι οποίοι θέλουν να αποκτήσουν πρόσβαση στην
τεράστια αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης. H πρόσφατη τελετή ονοματοδοσίας του
πλοίου Cosco Hellas της Costamare αποτελεί ένδειξη του ενδιαφέροντος των
Κινέζων, που επιχειρούν προσέγγιση για συνεργασία σε διάφορους τομείς.

Παζάρι

H κυβέρνηση βρίσκεται ήδη σε συζητήσεις με τους υποψήφιους μνηστήρες. Όπως
αναφέρουν παράγοντες που βρίσκονται κοντά στις διαπραγματεύσεις, στελέχη της
κυβέρνησης έχουν ρίξει στο τραπέζι των συνομιλιών με τους Κινέζους την πρόταση
να πραγματοποιήσουν και άλλες επενδύσεις στην Ελλάδα – για παράδειγμα, να
υπάρξει συμμετοχή τους στο μετοχικό κεφάλαιο του ΟΛΠ ή του ΟΛΘ – συζητώντας
ακόμη και για αποκλειστική χρήση προβλήτας.

H ελληνική πλευρά ενδιαφέρεται να προσελκύσει κινεζικές βιομηχανικές και
εμπορικές εταιρείες στο έδαφός της, επιδιώκοντας τη δημιουργία ενός ή
περισσότερων εργοστασίων στη βιομηχανική ζώνη της Σίνδου. Το σκεπτικό είναι να
δελεαστεί η Κίνα να παράγει εκεί ηλεκτρονικούς υπολογιστές, τους οποίους και
θα διοχετεύει στη συνέχεια σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σήμερα, οι Κινέζοι
δεν μπορούν να εξάγουν απευθείας (χωρίς πρόσθετους δασμούς) προϊόντα σε
ευρωπαϊκές χώρες, λόγω των περιορισμών που υπάρχουν.

Αυξημένες οι ελληνικές εξαγωγές στην Κίνα

Μια γενικότερη συνεργασία με την Κίνα θα ωφελούσε και τις δύο πλευρές. H
Ελλάδα έχει σημαντικά συμφέροντα στην κινεζική αγορά, η οποία αναπτύσσεται με
ετήσιους ρυθμούς που φτάνουν το 11,3%. Κύριος στόχος των Ελλήνων
επιχειρηματιών είναι να αυξήσουν ακόμη περισσότερο τις πωλήσεις τους στη χώρα
αυτή που «διψά» για πρώτες ύλες, τρόφιμα και άλλα εμπορεύματα.

Είναι ενδεικτικό ότι, όπως επισημαίνει ο υφυπουργός Εξωτερικών E. Στυλιανίδης,
το σύνολο των εξαγωγών ελληνικών προϊόντων στην Κίνα έχει αυξηθεί το τελευταίο
διάστημα κατά 34%. Για παράδειγμα, το μερίδιο αγοράς του ελληνικού ελαιόλαδου
στην Κίνα έχει εκτοξευτεί από το 14% στο 34%, ενώ «πυρετός» παρατηρείται στις
πωλήσεις και άλλων προϊόντων. Την ίδια στιγμή, από τον Απρίλιο και μετά, στα
λιμάνια του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης παρατηρείται σημαντική αύξηση στη
διακίνηση προϊόντων που μεταφέρουν κινεζικά πλοία.

Ο ρόλος – κλειδί των εφοπλιστών

Μια συνεργασία με τους Κινέζους θα ωφελούσε ακόμη περισσότερο τους Έλληνες
εφοπλιστές, οι οποίοι ήδη κάνουν «χρυσές δουλειές» με το Πεκίνο. Είναι
ενδεικτικό ότι σήμερα το 40% του πετρελαίου με προορισμό την Κίνα μεταφέρεται
με πλοία ελληνικών συμφερόντων, που απολαμβάνουν τεράστια κέρδη.

Καλοί πελάτες

Αλλά και οι Έλληνες εφοπλιστές είναι καλοί πελάτες των κινεζικών ναυπηγείων.
Εταιρείες ελληνικών συμφερόντων έχουν ήδη παραγγείλει στην Κίνα 86 καινούργια
πλοία, τα οποία θα μεταφέρουν κάθε λογής εμπορεύματα από και προς τη
γιγαντιαία οικονομία, που τώρα ορθώνει το ανάστημά της. Ενδεχόμενη συμφωνία με
τις κινεζικές εταιρείες θα μπορούσε να σημάνει ευκολότερη πρόσβαση ελληνικών
εταιρειών σε κινεζικά λιμάνια.

Πρώτα τα δικά της

H σημασία του ελέγχου των λιμανιών είναι πολύ μεγάλη, επειδή όταν μια εταιρεία
έχει τα δικαιώματα χρήσης ενός εμπορευματικού σταθμού, έχει και τη δυνατότητα
να εξυπηρετεί (ελλιμενίζει) πρώτα τα δικά της πλοία, τα οποία με τον τρόπο
αυτό δεν θα είναι αναγκασμένα να πληρώνουν τεράστια ποσά για να βρίσκονται
στην αναμονή έξω από το λιμάνι.

Σταθμοί διανομής

H μεγάλη αύξηση στη διακίνηση εμπορευμάτων έχει προκαλέσει «συνωστισμό» σε
πολλά μεγάλα λιμάνια, όπου φτάνουν καθημερινά δεκάδες καράβια τα οποία
μεταφέρουν εμπορευματοκιβώτια, πρώτες ύλες ή άλλα προϊόντα. H κίνηση είναι
ιδιαίτερα αυξημένη σε λιμάνια που θεωρούνται κόμβοι, καθώς αποτελούν σταθμό
για τη διανομή προϊόντων σε διάφορες χώρες.

Οι Κινέζοι επιδιώκουν να χρησιμοποιήσουν ως κόμβους τα λιμάνια Πειραιά και
Θεσσαλονίκης, ώστε να αποκτήσουν πρόσβαση για την ευκολότερη διακίνηση των
προϊόντων τους σε άλλες ευρωπαϊκές αγορές. Όποιος έχει τον έλεγχο του λιμανιού
κερδίζει σημαντικά όχι μόνο σε χρήμα αλλά και σε χρόνο, επειδή έχει τη
δυνατότητα να εξυπηρετεί πρώτα τα εμπορικά που επιλέγει.