Aκριβά μου… σκουπίδια

Σε αρκετές πόλεις της Ελβετίας, οι κάτοικοι βάζουν τη σακούλα των
σκουπιδιών σε ειδικό κάδο και ταυτόχρονα εισάγουν την κάρτα τους στην ειδική
σχισμή: ο «έξυπνος» κάδος ζυγίζει αυτόματα την ποσότητα των απορριμμάτων και
αφαιρεί το ποσό από τις «μονάδες» της κάρτας, την οποία έχουν προπληρώσει.

Στη Γερμανία, άλλη μία χώρα που έχει εφαρμόσει την αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει»,
οι πολίτες πληρώνουν δημοτικά τέλη αγοράζοντας πανάκριβα τις ειδικές σακούλες.
Όταν αυτές γεμίσουν, τότε τις τοποθετούν στους κάδους από όπου γίνεται η
αποκομιδή. Το απορριμματοφόρο απλώς… αγνοεί τα σκουπίδια που βρίσκονται σε
άλλες κοινές σακούλες.

Στη χώρα μας, αντίθετα, η εικόνα των παράνομων χωματερών είναι συνηθισμένη –
όπως είναι γνωστό, παραμένουν εν λειτουργία πάνω από 1.100 σε όλη την Ελλάδα.
Ειδικά για την Αττική, το αδιέξοδο είναι ορατό – καθώς ο XYTA των Άνω Λιοσίων
έχει περιορισμένο περιθώριο ζωής.

«Ο ρυπαίνων πληρώνει»

Ο κ. Γ. Μαστοράκος είναι πρόεδρος του ΕΣΚΔΝΑ – του Φορέα Διαχείρισης της
χωματερής: «Θα πρέπει να εναρμονιστούμε πλήρως με την ευρωπαΐκή οδηγία.
Ενδεχομένως, να εφαρμοσθεί ένας μαθηματικός τύπος που θα υπολογίζει κατά πόσο
συμμετέχει στην παραγωγή απορριμμάτων η βιομηχανία, το εμπόριο και η κάθε
οικογένεια. Το 50% των απορριμμάτων που καταλήγουν στη χωματερή είναι υλικά
συσκευασίας και τα οργανικά κάτω από 40%. Από την άλλη πλευρά, τα υλικά
κατεδάφισης έχουν μεγάλη συμμετοχή. Όλα αυτά πρέπει να τα δούμε», λέει στα
«NEA».

Προς το παρόν, κάθε δήμος πληρώνει στον ΕΣΚΔΝΑ πλαφόν 6% επί του
προϋπολογισμού του κι όχι επί των παραγομένων ποσοτήτων σκουπιδιών. Οι δε
πολίτες πληρώνουν ανταποδοτικά τέλη για την καθαριότητα όχι ανάλογα με το πόσα
σκουπίδια παράγουν, αλλά ανάλογα με τα τετραγωνικά του σπιτιού τους.

Και ανακύκλωση

«Μόνο και μόνο αν αλλάξει ο τρόπος με τον οποίο πληρώνουμε για τα σκουπίδια
ώστε οι δήμοι να το σκέφτονται, αλλά και ο κόσμος να το σκέφτεται, τότε μιλάμε
για επανάσταση σε ολόκληρο το σύστημα», τονίζει ο κ. Φίλιππος Κιρκίτσος, δρ
Περιβαλλοντολόγος, πρόεδρος της Οικολογικής Εταιρείας Ανακύκλωσης. Πιστεύει
πως μόνο η προώθηση της ανακύκλωσης, σε συνδυασμό με την εφαρμογή της αρχής «ο
ρυπαίνων πληρώνει», μπορεί να συμβάλει στη δραστική αντιμετώπιση του
προβλήματος στην Αθήνα και δηλώνει ιδιαίτερα σκεπτικιστής απέναντι σε άλλες
μεθόδους, κυρίως λόγω αυξημένου κόστους. Τονίζει όμως ότι «έχουμε εγκλωβιστεί
στην ιδέα της χωματερής εντός Αττικής, χωρίς καν να διερευνηθεί εάν – για
παράδειγμα – υπάρχουν ιδιωτικοί χώροι κατάλληλοι για XYTA. Ακόμα κι αν γίνει ο
XYTA στην Φυλή, θα αντέξει για 7-8 χρόνια. Μετά τι θα κάνουμε;».

Στο τραπέζι του διαλόγου οι μονάδες βιολογικής ξήρανσης

ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ στοίχημα της Αθήνας είναι το επόμενο βήμα μετά το κλείσιμο
της χωματερής στα Άνω Λιόσια. Σύμφωνα με τον υπάρχοντα χωροταξικό σχεδιασμό,
θα συσταθούν τρεις νέοι XYTA: στη Φυλή, στο Γραμματικό και στην Κερατέα. Και
για τους τρεις υπάρχουν σφοδρές αντιδράσεις, με εντονότερες για τους δύο
τελευταίους – έχουν γίνει και προσφυγές στο ΣτΕ. Ήδη σ’ αυτές τις περιοχές
έχει αρχίσει να συζητείται το ενδεχόμενο, αντί να δεσμευθούν χιλιάδες
στρέμματα για XYTA, να συσταθούν μονάδες επεξεργασίας βιολογικής ξήρανσης,
δυναμικότητος 600 τόνων την ημέρα. Στα υπέρ της μεθόδου είναι ότι καταλαμβάνει
πολύ μικρό χώρο (περίπου 7 στρέμματα), λειτουργεί σε αεροστεγές περιβάλλον
χωρίς έκλυση αερίων ρύπων ή τοξικών, δεν χρειάζεται να προηγηθεί διαχωρισμός
των σκουπιδιών (κάτι που προϋποθέτει η ανακύκλωση) και παράγει καύσιμη ύλη.
Στα μειονεκτήματα συγκαταλέγεται το αυξημένο κόστος, που για μια πόλη π.χ.
200.000 κατοίκων κυμαίνεται από 80 ώς 100 ευρώ ανά τόνο.

Ενδιαφέρον για σύσταση τέτοιας μονάδας έχει εκδηλωθεί και στον Νομό Πιερίας –
αφού με ένα τέτοιο «καθαρό» εργοστάσιο θα μπορούσε να επιλυθεί το πρόβλημα
όλου του νομού – αλλά και από πλευράς του Δήμου Αθηναίων, που κινδυνεύει να
χάσει το «τρένο» για την κατασκευή του Σταθμού Μεταφόρτωσης στον Ελαιώνα…