TZΟN ΓKPEΪ «Όχι άλλες ιδεολογικές αυταπάτες»
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
4 λεπτά  |
 |
|
«Είμαι πεσιμιστής, αλλά οι πολιτικές φιλοδοξίες του 20ού αιώνα μόνο |
«H αντίληψη ότι ζούμε σε μια εκκοσμικευμένη εποχή απέχει πολύ από την
πραγματικότητα. H πολιτική που βασίζεται στην πίστη είναι επικίνδυνη. Πρέπει
να απομακρυνθούμε από την πίστη· είτε μιλάμε για τον Μαρξισμό, είτε για τη
θρησκεία της αγοράς και τον νεοφιλελευθερισμό, η πίστη σε ένα οικουμενικό
σχέδιο, σε έναν ομοιογενή κόσμο είναι επικίνδυνη. Δεν χρειαζόμαστε ακόμη μια
μεγάλη, αόριστη, ιστορική θεωρία».
Είναι ένας από τους σκεπτικιστές αυτής της ζωής, ο οποίος θεωρεί ότι τα
ουτοπικά ή οικουμενικά σχέδια απλώς θα κάνουν τον κόσμο χειρότερο. Για τον
Τζον Γκρέι, διανοούμενο, συγγραφέα και καθηγητή Ευρωπαϊκής Σκέψης στο London
School of Economics – όπως είχε πει ο πρώην εκδότης της επιθεώρησης «New
Statesman», ο Πίτερ Ουίλμπι -, όλοι οι βασιλιάδες είναι γυμνοί! «H λύση δεν
είναι ούτε ο νεοφιλελευθερισμός και το τέλος της Ιστορίας του Φουκουγιάμα ούτε
η πίστη ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να αποτελέσει το μοντέλο για όλον τον
κόσμο», τονίζει μιλώντας προς «TA NEA» ο Γκρέι, ο οποίος βρέθηκε στην Αθήνα
για μία διάλεξη προσκεκλημένος του Ινστιτούτου Δημοκρατίας «Κωνσταντίνος
Καραμανλής».
Όσο περισσότερο μελετά μια ιδεολογία τόσο πιο εύκολα τη βλέπει να καταρρέει.
Ιδιαίτερα σκεπτικιστής, όμως, είναι απέναντι στην ιδέα μιας Ευρώπης –
παγκόσμιας υπερδύναμης. Όπως σημειώνει: «H διεύρυνσή της ήταν μια επιτυχημένη
και θετική πρωτοβουλία. Αλλά η Ευρώπη δεν ενσαρκώνει ένα μοντέλο για όλον τον
κόσμο. Αυτό είναι ψευδαίσθηση. Δεν υπάρχει οικουμενικό μοντέλο. Όλες οι
κοινωνίες μαθαίνουν· είναι υβριδικές. H E.E. ενσαρκώνει μεν την ιστορική
επανένωση της Ευρώπης ύστερα από δύο μεγάλους πολέμους, αλλά βασίζεται σε
διαφορετικές κουλτούρες και παραδόσεις. Είναι επικίνδυνη η νοοτροπία της για
επέκταση. Θεωρώ ότι θα ήταν χρησιμότερο να αντιμετωπίσει τις πραγματικές
προκλήσεις, όπως την ανάδυση της Κίνας και της Ινδίας».
Ο Γκρέι είναι ένας πρώην υποστηρικτής της Νέας Δεξιάς που αλλαξοπίστησε. Ως
αντιρρησίας, επιχειρηματολογεί εναντίον της συμβατικής σοφίας. Ως πολιτικός
φιλόσοφος, θεωρεί ότι η κατευθυντήρια αρχή είναι πως υπάρχουν ορισμένα όρια
στην ανθρώπινη ζωή, τα οποία η πολιτική δεν θα μπορέσει ποτέ να ξεπεράσει ή να
καταργήσει.
Μήπως για τον ευρωσκεπτικισμό του φταίει το γεγονός ότι είναι Βρετανός; «Ίσως,
αλλά δεν νομίζω», απαντά. Και συνεχίζει: «Και η Πολωνία που είναι ένα νέο
μέλος είναι επιφυλακτική απέναντι στην Ευρώπη. Επίσης, βασικά μέλη της E.E.,
όπως η Γαλλία, η Ολλανδία, η Δανία και η Γερμανία, κάνουν αυτή τη στιγμή
αντιπολίτευση στην Ευρώπη. Άρα, το πρόβλημα δεν είναι βρετανικό. Οι
επεκτατικές βλέψεις της Ευρώπης είναι το πρόβλημα. Σε 50 χρόνια η ευρωπαϊκή
κοινή γνώμη θα είναι περισσότερο καχύποπτη. Καλύτερα να επικεντρωθούμε σε άλλα
πράγματα, όπως στην εξωτερική πολιτική και την προστασία του περιβάλλοντος».
Και δίνει τη χαριστική βολή σε όσους οραματίζονται μια Ευρώπη σε ρόλο
υπερδύναμης: «Οι Ευρωπαίοι διεκδικούν τη διακυβέρνηση του κόσμου χωρίς να
είναι διατεθειμένοι να δώσουν αντάλλαγμα. Χωρίς ευρωπαϊκό στρατό αυτό δεν
πρόκειται να γίνει. Πρέπει να είναι πρόθυμοι να αναλάβουν τα φορτία. Και όπως
έδειξε η εμπειρία της πρώην Γιουγκοσλαβίας, δεν μπορούν να το κάνουν».
«Τελειώνει ο Μπλερ»
 |
Ο Τζον Γκρέι γεννήθηκε το 1947 σε έναν κόσμο τον οποίο, αργά αλλά συστηματικά,
σάρωνε η αγορά. Ο ίδιος πέρασε δύσκολα παιδικά χρόνια (ο πατέρας του ήταν
μαραγκός σε ναυπηγείο). Το 1968 μπήκε στην Οξφόρδη με υποτροφία και κατόπιν η
πορεία του ήταν λαμπρή. Έχει γράψει 12 βιβλία, έχει διδάξει στην Οξφόρδη, στο
Χάρβαρντ και στο Γέιλ. Άρχισε τις δημόσιες παρεμβάσεις του ως οπαδός της
Θάτσερ, για να γίνει αργότερα φανατικός πολέμιός της και υποστηρικτής του
Μπλερ. Αφού προειδοποίησε για τους κινδύνους του Θατσερισμού και της
κυριαρχίας της αγοράς, στράφηκε και εναντίον του Τόνι Μπλερ, κατηγορώντας τον
ως επικίνδυνο νεοσυντηρητικό! «Είναι νεοσυντηρητικός επειδή υποστηρίζει τις
επικίνδυνες πολιτικές του Τζορτζ Μπους» λέει. «Είναι πολύ κοντά στο τέλος».
«Δεν χρειαζόμαστε τρίτο δρόμο»
Κάποιοι αποκαλούν τον Τζον Γκρέι «Γκίντενς της Δεξιάς». Κι ας πιστεύει ότι οι
πολιτικές λύσεις που εξαντλούνται στο δίλημμα συντηρητισμός ή σοσιαλδημοκρατία
δεν είναι πλέον εφαρμόσιμες. «Μα, ο “τρίτος δρόμος” δεν ήταν παρά ένα εργαλείο
της αγοράς, τίποτε το ουσιαστικό. Γι’ αυτό αποτελεί πια παρελθόν. Δεν
χρειαζόμαστε ούτε τρίτο ούτε τέταρτο δρόμο. Έχουμε ανάγκη από
ορθολογιστικότερες πολιτικές που θα επικεντρώνονται στη μεγαλύτερη απειλή για
τον πλανήτη, την αλλαγή του κλίματος».
Google news
